Кристофер Чаллис: Британдық оператор және фотограф өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Британдық оператор (1919–2012)

Кристофер Джордж Джозеф Чаллис BSC, FRPS (18 наурыз 1919 – 31 мамыр 2012) – 1940 жылдардан бастап 70-тен астам көркем фильмде жұмыс істеген британдық оператор.

Мансап

Майкл Пауэлл мен Эмерик Прессбергердің бірнеше фильмінде оператор болып жұмыс істегеннен кейін, ол продюсерлер ретіндегі жобаларының бірі – «Өзеннің соңы» (1947) фильмінде фотосуретші ретінде дебют жасады. «Өзеннің соңы» фильмінің түсірілімі аяқталғаннан кейін Чаллис «Қызыл туфлі» фильмінде Джек Кардиффтің операторы болды. Ол фильмде жұмыс істегісі келгендіктен, қызмет бабында төмендеуге қарсы емес еді. Содан кейін ол қайтадан фотосуретші болып жұмыс істеді. Ол Пауэлл мен Прессбергердің көптеген келесі фильмдерінде оператор болды, соның ішінде «Кішкентай артқы бөлме» (1949), «Жылдам пимпернел» (1950), «Хоффманның әңгімелері» (1951), «О, Розалинда!» (1955), «Плато өзенінің шайқасы» (1956) және «Айшықтың сәулесінде кездесу» (1957). Түсті кинематографиядағы шеберлігінің арқасында ол 1950-ші жылдардағы британдық киношілердің көптеген жобаларында жұмыс істеуге жиі шақырылды, және «Женевье» (1953), «Капитанның үстелі» (1958) және «Ұшқыш машиналарынң керемет адамдары» (1965) сияқты бірқатар сәтті комедияларда жұмыс істеді. Ол басқа жанрлардағы жобалармен де айналысты, мысалы, «Испан бағбаны» (1956), «Бисмаркті батыру!» (1960), «Чити-Чити-Банг-Банг» (1968) және Билли Уайлдердің «Шерлок Холмстың жеке өмірі» (1970). Ол «Ең үздік британдық операторлық жұмыс» номинациясы бойынша бірнеше BAFTA сыйлығына ие болды, соның ішінде 1966 жылы Стэнли Доненнің «Арабеск» фильмі үшін жеңіске жетті. Чаллис 1976 жылы «The Deep» фильмін түсірген кезде су астындағы кинематографиялық жарықтандыруды қамтамасыз ету үшін арнайы модификацияланған 5000 ваттты «Senior» шамдарын жасаған алғашқы адам болып есептеледі. Мартин Скорсезе: «Крис Чаллис туралы ойламай, британдық кино өнерінің ұлылығын толыққанды бағалау мүмкін емес» деді, сондай-ақ: «Крис Чаллис целлюлоид палитрасына өзіне тән ерекше жандылық сыйлады, бұл Британияны классикалық әлемдік киноның ұзақ, даңқты кезеңінде жетекші ел болуына көмектесті». Чаллис сонымен қатар, шебер және құштар фотограф болатын. Ол 1936 жылы Корольдік фотосуретшілер қоғамына мүше болып қосылды, 1945 жылы қауымдастырылған мүше, ал 1948 жылы стипендия иегері атанды. Ол өмірінің соңына дейін осы қоғамның мүшесі болып қалды.

After working as camera operator on several films for Michael Powell and Emeric Pressburger, he made his debut as director of photography on The End of the River (1947) one of their projects as producers. After filming of The End of the River concluded, Challis was camera operator under Jack Cardiff on The Red Shoes. He did not object to the demotion as he wanted to work on the film. Following this he went back to being director of photography. He was cinematographer on most of Powell and Pressburger's later films, including The Small Back Room (1949), The Elusive Pimpernel (1950), The Tales of Hoffmann (1951), Oh Rosalinda!! (1955), The Battle of the River Plate (1956) and Ill Met by Moonlight (1957). His expertise in colour cinematography meant that he was frequently chosen by British film makers of the 1950s to work on their projects, and he worked on a number of successful comedies, including Genevieve (1953), The Captain's Table (1958) and Those Magnificent Men in Their Flying Machines (1965). He worked on projects in other genres as well, such as The Spanish Gardener (1956), the war film Sink the Bismarck! (1960), Chitty Chitty Bang Bang (1968), and Billy Wilder's The Private Life of Sherlock Holmes (1970). He was nominated for several BAFTA Awards for Best British Cinematography, including a win in 1966 for Stanley Donen's film Arabesque. Challis is credited with being the first person to create specially modified 5000 watt 'Senior' luminaries to provide cinematic lighting underwater while filming The Deep in 1976. Martin Scorsese said: "It is not possible even to begin to take the full measure of the greatness of British filmmaking without thinking of Chris Challis," and: "Chris Challis brought a vibrancy to the celluloid palette that was entirely his own, and which helped make Britain a leader in that long, glorious period of classic world cinema." Challis was also an accomplished and enthusiastic still photographer. He joined The Royal Photographic Society in 1936, gaining his Associateship in 1945 and Fellowship in 1948. He remained a member until his death.

Жарияланымдар

Оның "Олар шынымен де соншалықты жаман ба?" атты автобиографиясы: Камера операторының күнделігі, 1995 жылғы наурыз айында Janus Publishing Company баспасынан шықты. Чаллис Дэвид А. Эллистің "Операторлармен әңгімелер" (Scarecrow Press) кітабында да еске алынады (2012).