Кіріспе

Салмағы ауыр, түнгі бомбалаушы ұшақ. Өндіруші – Handley Page. Ұлттық шығу тегі – Ұлыбритания. Дизайнері – Джордж Волкерт. Алғашқы ұшу – 1930 жылдың 12 маусымы. Қызметке енгізілгені – 1934 жыл. Қызметтен шығарылғаны – 1941 жыл. Vickers Virginia ұшағын ауыстыру үшін түнгі операцияларға арналған ауыр бомбалаушы ұшақ іздеу мақсатымен Әуе министрлігі B.19/27 талапнамасын жариялады. Тізімдегі талаптарға екі қозғалтқыштан тұратын жүйе, тұрақтылық, техникалық қызмет көрсетудің қарапайымдығы, жақсы маневрлеу қабілеті, ұшқыштың шаршауын азайту, өзін-өзі қорғау мүмкіндігі, 1546 фунтқа (700 кг) дейін бомба тасымалдау қабілеті және кемінде 115 миль/сағ (185 км/сағ) жылдамдықпен 920 миль қашықтықты ұшу кірді. Талапнама жарияланғаннан кейін британдық авиация өнеркәсібіндегі әртүрлі компаниялардан көптеген ұсыныстар түсті. Атап айтқанда, Fairey (Fairey Hendon) және Vickers (Type 150 және Type 163) үлгілері, Handley Page-тің өзінің ұсынысымен бірге ұсынылды. Handley Page-тің жобасын жасау жауапкершілігі компанияның бас дизайнері Г.Р. Волкертке жүктелді. Авиация авторы К.Х. Барнстың айтуынша, Handley Page ағаш конструкциясының сапасына қанағаттанғанмен, болашақтағы барлық ұшақтарда металл конструкциясын қолдануды Әуе министрлігінің талап етуі компанияны өзгертуге мәжбүр етті. Келесі айларда жобаға көптеген өзгерістер енгізілді, көбінесе оның қозғалтқышына қатысты. Handley Page Napier Lion, Rolls Royce Kestrel сызықтық және Bristol Jupiter радиалдық қозғалтқыштарын қарастырды, бірақ Kestrel қозғалтқышы артық деп танылды. Прототип 1930 жылдың мамыр айында аяқталды; ол екі лопасты винттермен жабдықталған және әрқайсысы 525 а.к. (390 кВт) қуатты бере алатын Rolls Royce Kestrel II қозғалтқыштарымен жабдықталды. 1930 жылдың 12 маусымында бұл прототип алғашқы ұшуын Handley Page-тің Радлетттегі зауытынан жасады. Handley Page Vickers Type 150 және Fairey Long range Monoplane-нің бәсекесіне байланысты жұмысты жылдамдауға басымдық берді; осы екі бәсекелестің прототиптері жеке-жеке апатқа ұшырады, бұл HP.38-ді жетілдіруге қосымша уақыт берді. Осы кездегі түзетулер көбінесе экипаж мүшелері үшін жұмыс кеңістігін ұлғайтуға және ұшақты қаруландыру үшін жердегі экипажқа қол жеткізуді жеңілдетуге бағытталды. 1932 жылдың 11 сәуірінде прототиптің монокок фюзеляжына барлық ұсынылған жақсартуларды енгізуге рұқсат берілді. Ұлттар Лигасында бомбалауды тоқтату туралы талқылаулардың нәтижесінде әскери жоспарлаушылар өндіріс келісімшартын кейінге шегерді; бір кезде Handley Page HP.38-ге қатысы бар көптеген қызметкерлерді жұмыстан босатуды қарастырды. Алайда, Жапонияның Маньчжурияға басып кіруі және Женева қарусыздану комитетінде келісімге келе алмауы Әуе министрлігіне "HP.50 Heyford" деп аталатын бес ұшақтың алғашқы партиясын іске асыру туралы нұсқаулар беруге әкелді. 1933 жылдың наурыз айында Handley Page-ке 25498/33 өндіріс келісімшарты берілді, ол 15 HP.50 ұшағын тапсырыс берді. Осы ұшақтардың алғашқысы қолмен құрастырылды, себебі HP.38 апаттан кейін оның прототипі қажет болды. Өндірістік ұшақ бұрынғы прототиптен біршама ерекшеленді, Heyford I 575 а.к. (429 кВт) Kestrel III қозғалтқыштарымен жабдықталды және екі лопасты винттер сақталды, ал жақсартылған Heyford IA төрт лопасты винттермен жабдықталды. Mk II және III үлгілері үшін қозғалтқыш нұсқалары негізгі айырмашылықтарды құрады; біріншісі 640 а.к. (480 кВт) Kestrel IV қозғалтқыштарымен жабдықталған, ал Heyford III 695 а.к. (518 кВт) қуатқа дейін күшейтілген Kestrel IV қозғалтқыштарымен жабдықталған.

Дизайн

Handley Page Heyford – түнгі операцияларға арналған екі қозғалтқышты екі қанатты бомбалаушы. Ол салыстырмалы түрде жаңа конфигурациямен ерекшеленді, онда фюзеляж жоғарғы қанатқа бекітілген. Бұл 1914 жылы жасалған неміс Gotha G. I ұшағына ұқсас еді. Бұл құрылым қорғаныс қаруларына тиімді ату алаңын қамтамасыз етті, олар мұрын және жоғарғы бөліктерде орналастырылған, сондай-ақ әрқайсысы бір .303 дюймдік (7,7 мм) Lewis жеңіл пулеметімен қаруланған төменгі, қайтарылатын "қоқыс жәшігі" мұнарасымен бірге. Фюзеляждың алдыңғы бөлігі алюминийден жасалған монокок конструкциясынан, ал артқы бөлігі матамен жабылған каркастан тұрды. Оны әдетте ұшқыш, бомба нысанасы/навигаторы/пулеметшісі, радио операторы және жоғарғы/төменгі пулеметшісі бар төрт адамнан тұратын экипаж басқарды. Ұшқыш пен мұрындық және жоғарғы пулеметшілер үшін ашық орындар қарастырылған. RAF кеңейту жоспарының аясында 1936 жылы 70 Heyford III ұшағына тапсырыс берілді, олар бу конденсаторымен салқындатылатын Rolls Royce Kestrel VI қозғалтқыштарымен жабдықталды. Бұл ұшақтардың жеткізілуі RAF-қа 1936 жылдың соңына дейін Heyford ұшақтарымен жабдықталған тоғыз жедел эскадрилья құруға мүмкіндік берді. 1930 жылдардың соңында Heyford эскадрилиялары Бомбалау командованиесінің түнгі бомбалау күшінің маңызды бөлігін құрады. Сәйкесінше, Heyford ұшақтары ұзақ түнгі жаттығулар жасады, кейде Франциядағы нысаналарға шабуылдар жасады. 1936 жылдың 12 желтоқсанында осындай ұзақ мерзімді жаттығулардың бірінде апат болды: No. 102 эскадрилиясының жеті Heyford ұшағы Солтүстік Ирландияға қайтып келе жатып, Йоркширдегі RAF Finningley-ге жақындағанда тұман мен мұзды ауа-райына тап болды. Осы жеті ұшақтың төртеуі құлап, екеуі мәжбүрлі түрде қонуға мәжбүр болды, нәтижесінде үш экипаж мүшесі қаза тауып, тағы үш адам жарақат алды. 1937 жылы Heyford ұшақтарын ауыстыру басталды, Armstrong Whitworth Whitley және Vickers Wellesley ұшақтары пайдалануға берілді. Соңғы үлгілері 1939 жылы жедел қызметтен алынды. Бірнеше Heyford ұшақтары 1940 жылдарға дейін қосалқы міндеттерде қолданыла берді, көбінесе бомбалау және пулеметшілерді оқыту үшін пайдаланылды, бірақ Heyford 1939 жылдың шілдесінде ресми түрде ескі деп жарияланды. 1941 жылдың сәуір айына дейін бірнеше ұшақ желкенді сүйреуге қолданылды. Екінші дүниежүзілік соғыста Heyford ұшақтарына байланысты кем дегенде үш өлім болды, бұл 1940 жылдың 4 сәуірінде екі ұшақтың әуеде соқтығысуынан болды. Кем дегенде екі үлгі тәжірибелік мақсаттарда қолданылды; біреуі әуедегі радар үшін, екіншісі әуедегі жанармай құю үшін, ал 1944 жылға дейін бір Heyford сақтауда болған деп хабарланды. No. 7 эскадрилиясы
No. 9 эскадрилиясы
No. 10 эскадрилиясы
No. 38 эскадрилиясы
No. 58 эскадрилиясы
No. 78 эскадрилиясы
No. 97 эскадрилиясы
No. 99 эскадрилиясы
No. 102 эскадрилиясы
No. 148 эскадрилиясы
No. 149 эскадрилиясы
No. 166 эскадрилиясы

Тірі қалғандар

Ешбір тұтас Хейфорд немесе оның бір ғана данасынан алынған маңызды бөліктері бүгінгі күнге дейін сақталған жоқ. Корольдік әуе күштері мұражайы Хейфордтың бірнеше құрамдас бөлігін көрсетеді; олардың ішінде негізгі екі доңғалақ, Хейфорд пернесінің екі қанаты және No. 166-шы эскадрильяға тиесілі Хейфорд III K6875 ұшағының Пик ауданындағы апат орнынан табылған құйрық бөліктері бар.