Кіріспе

Неміс адмиралы және дипломаты

Пол Вернер Веннекер (27 ақпан 1890 – 17 қазан 1979) – неміс адмиралы және дипломаты. Ол 1940 жылдан Екінші дүниежүзілік соғыстың 1945 жылы аяқталуына дейін Жапониядағы неміс әскери-теңіз атташесі қызметін атқарған. Веннекер Азиядағы неміс теңіз күштерінің бас қолбасшысы болды және соғыс кезінде Тынық және Үнді мұхиттарындағы неміс U- қайықтары мен саудалық каракеттерінің (рейдерлерінің) әрекеттерін қадағалады. Веннекер сонымен қатар, Тынық мұхитындағы соғыста жапондықтарға көмектесу мақсатында неміс суасты кемелерінің технологиясын және тактикасын бөлісуге тырысты, бірақ оның бұл жобасы жапондықтар тарапынан көп назарсыз қалды. Веннекер Ричард Соргемен және оның Токиодағы неміс елшілігіндегі кеңес тыңшыларының желісімен де байланысқа түсті. Соғыстан кейін ол американдық оккупациялық билік тарапынан ұсталды, содан кейін Германияға қайтарылды.

Өмірбаян

1890 жылы Киль қаласында теңізші отбасында дүниеге келген Пол Венекер 1909 жылы Kaiserliche Marine (Императорлық теңіз флоты) құрамына Seekadett ретінде қабылданып, SMS Victoria Louise кемесінде білімін аяқтады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол SMS Mainz кемесінде қызмет етті, ол Хельголанд шығанағы шайқасында батып, ол тұтқынға алынған аман қалғандардың бірі болды. Соғыс аяқталғаннан кейін Венекер Германияға оралып, Рейхсмаринеде қызметін жалғастырды. 1919 жылы Балтық теңізінде мина тазартатын кемеде қызмет еткен кезде Oberleutnant zur See (кіші лейтенант) шеніне көтеріліп, 1920 жылы Kapitänleutnant (лейтенант) шеніне тағайындалды. Венекер 1920 жылдардың екінші жартысында крейсерлерде қызмет етуден бұрын бірнеше мина тазартатын және торпедалық катерлерде қызмет етті және оларға қолбасшылық етті. 1928 жылы Korvettenkapitän (командирдің орынбасары) және 1933 жылы Fregattenkapitän (командир) шеніне ие болды. 1933 жылдан 1937 жылға дейін ол Жапониядағы неміс әскери-теңіз атташесі қызметін атқарды және 1935 жылдың қаңтар айының басында Kapitän zur See (капитан) шеніне көтерілді. 1935 жылдың қаңтарында Венекер жапондық I 2 су асты кемесімен саяхаттауға шақырылды. Осы екі мерзім арасында, 1937 жылдан 1940 жылға дейін ол Германияның Deutschland шайқас кемесінің аға офицері болды. 1939 жылы контр-адмирал шеніне өрледі. Соғыс кезінде неміс және жапон әскери штабтары арасында стратегиялық ынтымақтастық пен байланыс үзілді. Бірақ неміс Вермахтының бөлімдері арасында Крайгсмарине Жапон императорлық теңіз күштерімен жақын қарым-қатынас орнатты, бұл Гер немесе Люфтваффе жапон әріптестерімен қарағанда жақсырақ болды, және мұның көп бөлігі Венекердің Токиодағы жапон теңіз офицерлерімен серіктестік орнатуға жасаған күш-жігеріне байланысты болды. Бұл сондай-ақ 1940 жылы вице-адмирал Наокуни Номура басқаратын үшжақты келісімге жапондықтардың міндеттемелерінің бөлігі ретінде Берлинге үлкен теңіз делегациясын жібергенімен мүмкін болды. Oberkommando der Marine (Бас штаб) вице-адмирал Номурамен және Токиодағы Венекер арқылы Жапон императорлық теңіз күштерінің Бас штабымен байланыс орнатуға тырысты. Oberkommando des Heeres (Армия штабы) мен Вермахт операциялық штабының Жапон императорлық армиясының Бас штабымен байланысы салыстырмалы түрде сирек болды. Жапон тілін жақсы білетін Венекер Жапониядағы көп жылдық қарым-қатынастарын сақтап, жапондық және неміс теңізшілері "Оңтүстік аймақта", яғни Оңтүстік-Шығыс Азия мен Үнді мұхитында бірге қызмет еткендіктен, байланыс орнатты. Жапондықтар Малайзия мен Индонезияны басып алған жерде, неміс және жапон теңіз экипаждары бірдей жабдықты қолданғанда, кейде шиеленіс пен керісіп қалулар болды, бірақ олар Венекердің және жапон теңіз флотындағы оның ықпалының арқасында шешілді. Теңіз атташесі болумен қатар, Венекер Шығыс Азиядағы неміс теңіз күштерінің командирі болды, Германияның Шығыс Азиядағы адмиралы (Deutscher Admiral Ostasien) ретінде, және Оңтүстік аймақтағы базалардағы U қайықтарының экипаждарымен және басқа да қызметкерлермен тығыз жұмыс істеді. Ол сондай-ақ Шығыс Азияның ірі қалаларындағы және Абвердің құрамына кіретін неміс тыңшыларының желісіне жауапты болды. Германия жапондық теңіз делегациясының технология мен ақпаратқа қол жеткізу туралы өтініштерін қанағаттандырды, Гитлер Вермахттың барлық бөлімдеріне жапондықтарға көмектесуге бұйрық берді, бірақ жапон тарапы оған жауап бермеді, олар Венекерден ақпаратты жасыруға тырысты. Неміс тарапынан қысым көрсеткеннен кейін ғана 1943 жылы Венекерге жапондық "супер линкор" Яматоны аралауға рұқсат берілді. Оған кемеге отырып, бір сағаттық экскурсия жасауға рұқсат берілді. Оған Яматоның 40 см (15 дюйм) калибрлі 9 қарумен қаруланған 45 000 тонналық линкор екені айтылды. Ол осылай жүзіп келе жатқан "Голиатқа" таңданып, қатты қуанды. Алайда, Яматоның іс жүзінде 72 808 тонна су сыйдыратыны және 46 см (18,11 дюйм) калибрлі 9 қарумен қаруланғаны, Яматоны ең қуатты линкорға айналдырғаны, "Тирпицтің" беткейлік әрекет ету қабілеттерінен әлдеқайда басым екені айтылмады, өйткені ол өзі 38 см (14,96 дюйм) калибрлі 8 қарумен ғана қаруланған еді. Соғыс аяқталғаннан кейін Венекер американдық оккупациялық билік тарапынан ұсталды және АҚШ Теңіз күштерінің контр-адмиралы Ральф А. Офстимен теңіз қатынастары және жапондық су асты кемелері соғысының кемшіліктері туралы сұраққа алынды. Американдықтар Венекердің бұрынғы неміс елшісі Эуген Оттпен байланыста болғанын, ол совет тышпысы Рихард Соргемен байланысқа түскенін және неміс үкіметімен келіспеушілікке ұшырағанын байқады.