Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бангладештің Чаттограм облысындағы аудан.
District in Chattogram Division, Bangladesh
the district
Ранамати төбелі ауданы (Чакма: 𑄢𑄁𑄉𑄟𑄖𑄧𑄖𑄬 𑄟𑄯𑄚𑄧 𑄥𑄉𑄣) – Бангладештің оңтүстік-шығысында орналасқан аудан. Бұл Чаттограм облысының құрамына кіреді, ал Ранамати қаласы аудан орталығы болып табылады. Жер аумағы бойынша Ранамати – елдегі ең ірі аудан.
Rangamati Hill District (, Chakma:𑄢𑄁𑄉𑄟𑄖𑄧𑄖𑄬 𑄟𑄯𑄚𑄧 𑄥𑄉𑄣) is a district in south eastern Bangladesh. It is a part of the Chattogram Division, and the town of Rangamati serves as the headquarters of the district. By area, Rangamati is the largest district of the country.
География
Ранамати Читтагонг облысында орналасқан. Солтүстік жағынан Үндістанның Трипура штаты, оңтүстік жағынан Бандарбан ауданы, шығыс жағынан Үндістанның Мизорам штаты және Мьянманың Чин штаты, батыс жағынан Хаграчари және Читтагонг аудандарымен шектеседі. Ранамати Бангладештің екі елмен – Үндістан мен Мьянмамен – халықаралық шекарасы бар жалғыз ауданы. Ауданның жалпы аумағы 6116 км² құрайды, оның ішінде 1292 км² өзендермен жабылған, ал 4825 км² ормандық өсімдіктермен жабылған.
Rangamati is located in the Chittagong Division. It is bordered by the Tripura state of India to the north, Bandarban District to the south, Mizoram State of India and Chin State of Myanmar to the east, and Khagrachari and Chittagong Districts to the west. Rangamati is the only district in Bangladesh with international borders with two countries: India and Myanmar. The area of the district is 6116 km2 of which 1292 km2 is riverine and 4825 km2 is under forest vegetation.
Білім
Аудан бойынша 291 мемлекеттік бастауыш мектеп, 120 мемлекеттік емес бастауыш мектеп, 22 жасөспірімдер мектебі, 6 мемлекеттік жоғары мектеп, 45 мемлекеттік емес жоғары мектеп, 2 мемлекеттік колледж, 13 мемлекеттік емес колледж, 61 медресе, 7 техникалық мектеп, Рангамати медициналық колледжі және Рангамати ғылым және технология университеті орналасқан.
There are 291 government primary schools, 120 non government primary schools, 22 junior schools, 6 government high schools, 45 non government high schools, 2 government colleges, 13 non government colleges, 61 madrasa, 7 technical schools, Rangamati Medical College and Rangamati Science and Technology University located throughout the district.
Аймақтар
Ранамати ауданы 10 уәзілден, 1 муниципалитеттен (9 округ және 35 махалла), 50 билеуші кеңестен, 162 музадан және 1347 ауылдан құралған.
The district of Rangamati consists of 10 upazilas, 1 municipality (9 wards and 35 mahallas), 50 union parishads, 162 mouzas and 1347 villages.
Экономика
Ранамати экономикасы ауыл шаруашылығына үлкен дәрежеде тәуелді, онда халықтың 41,94% жұмыс істейді. Басқа кәсіптердің үлесі: ауыл шаруашылығы жұмыскерлері 12,06%, жалақылы жұмысшылар 4,95%, сауда 8,22%, қызмет көрсету саласы 13,04%, балық аулау 2,02%, өнеркәсіп 4,57%, орман шаруашылығы 3,2% және басқалары 10%. Барлығы 12275 гектар жер күріш, картоп, жүгері, қыша, мақта және джют сияқты азық-түлік және азық-түлік емес дақылдар өсіруге пайдаланылады. Ранаматиде манго, жаңғақ, банан, ананас, личи, қара жидек сияқты жемістер де өсіріледі. Ранаматидың атақты шағын өнеркәсіптері – тоқу, ұсталық және ағаш өңдеу. Тоқу, әсіресе, жүн және джют кілемдерімен, сондай-ақ қолмен тоқылған маталарымен танымал. Ірі өнеркәсіптердің қатарында Чандрагона қағаз және вискоза фабрикасы, фанера зауыты, Гагра тоқыма фабрикасы және Бетбуниядағы спутниктік станция бар, олар тауар өндіріп, экспорттаумен айналысады.
The economy of Rangamati is hugely dependent on agriculture with a total of 41.94% of the population employed there. Other occupational percentages are: agricultural labourer 12.06%, wage labourer 4.95%, commerce 8.22%, service 13.04%, fishing 2.02%, industry 4.57%, forestry 3.2% and others 10%. A grand total of 12275 hectares of land is used for cultivation, producing food and non food crops such as rice, potato, corn, mustard seed, cotton and jute among others. Fruits such as mango, jackfruit, banana, pineapple, litchi, black berry are also grown in Rangmati. Notable cottage industries of Rangamati are weaving, blacksmithing and wood work. Weaving is particularly famous for their woolen and jute rugs and hand loom cloth. Major industries include Chandraghona paper and rayon mill, Plywood Factory, Ghagra Textile and a Satellite Station at Betbunia amongst many others, producing and exporting goods.
Каптай ұлттық паркі
Каптайы ұлттық саябағы Карнафулли және Каптай таулары арасында орналасқан. Ол 1999 жылы құрылды және ауданы алдын ала жарияланғанға дейін Ситапахар қорығы болған. Бұл саябақ Читтагонг қаласынан шамамен 57 километр қашықтықта. Мұнда 1873 жылы отырғызылған көптеген ескі ағаштарды кездестіруге болады. Каптайы ұлттық саябағында бұғы, орман мысығы, піл, маймыл сияқты әртүрлі жануарлар мекендейді. Көптеген құс түрлері де туристер мен құс жақтастары үшін қызығушылық тудыруы мүмкін. Каптайы ұлттық саябағы құстар мен басқа да жануарлар үшін қауіпсіз бейкент. Орман шаруашылығы бөлімі саябақта демалыс орындары мен мейрамханалар ашты.
Kaptai National Park cascades between the Karnaphuly and Kaptai Mountain assortments. It was conventional in 1999 and its area is Prior to announcement of the national park it was Sitapahar Reserve. It is about 57 kilometre from Chittagong city. In this park one can find plenty of old trees which were planted in 1873. In Kaptai National Park, there is various wildlife such as deer, jungle cat, elephant, monkey, etc. Many species of birds may also be of interest to tourists and bird lovers. Kaptai National Park is a safe and sanctuary for birds and other wildlife. The Forest Division founded picnic spots, and restaurants in this park.
Шувалонг су тасқыны
Шұволонг – Баркол ауданындағы мекенжай. Ол Ранамати қаласынан шамамен 25 километр (түзу сызықпен 11 километр) қашықтықта орналасқан. Шуволонг аймағында бірнеше сарқырама бар, ең биігі 300 футтан құлайды. Соңғы жылдары бұл жер сарқырамалары мен жақын жердегі базарларының арқасында туристер тартатын орынға айналды. Шуволонгқа Рангаматиден жылдам қайықпен немесе моторлы қайықпен баруға болады.
Shuvolong a place in Barkol sub district, located about 25 kilometres (11 kilometres as the crow flies) away from Rangamati town. There are few waterfalls in Shuvolong area with the largest one falling from as high as 300 feet. In the past several years, this place has turned into a tourist destination due to its waterfalls and nearby market. Shuvolong is accessible by speed boat or motor boats from Rangamati.
Сажек аңғары
Сажек – Бағаишари Упазиласындағы аймақ. Негізінде, бұл Бангладеш пен Үндістанды бөлетін өзеннің атауы. Өзен Читтагонг таулы аймағындағы Карнафули өзеніне құяды. Сажек аңғары Ранаматидің солтүстік бөлігінде, Мизорам шекарасына жақын орналасқан. Аңғар теңіз деңгейінен 1800 фут биіктікте. Таулар арқылы Качалон және Мачалонг өзендері сияқты көптеген кішкентай өзендер ағып өтеді. Аңғардағы негізгі этникалық азшылықтар – Чакма, Марма, Трипура, Панкуа, Лушай. Маришша – Сажек аңғарының жанындағы жер. Көптеген үйлер бамбуктан салынған. Сажекке жақын тағы бір жер бар, ол Канлак, ол апельсин бақтарымен әйгілі. Бұл жердің басты тартымдылықтары – күн бату, жаңбыр, таң, кеш және түн, сондай-ақ жергілікті халық. Туристер хааттардан (базарлардан) жергілікті өнімдерді сатып ала алады. Жолдар таулардағы үлкен жылан сияқты иіліп жатыр. Көптеген адамдар буддист, ал қалғандары христиан. Бангладеш армиясының көмегімен Руилуи Параға дейін жаңа жол салынды. Жолда саяхаттаушылар әскер лагерінен рұқсат алуы керек. Бангладеш армиясы өте көмекші және ынтымақтас. Қазір мұнда ұялы байланыс бар. Аңғар Ранаматиде орналасқан, бірақ туристер Хаграчхариден де бара алады. Маршрут: Хаграчхари – Дигинала базары – Багайхат базары – Мачалонг Хааты – содан кейін Сажек. Бұл Хаграчхариден 62 км қашықтықта. Дигиналадан Сажекке дейін 40 км. Басты көлік құралы – Чандра Гари. Тағы бір танымал туристік орын – "Конглак Хафонг", ол Сажек аңғарының ең биік шыңы.
Sajek is a union at Baghaichari Upazila in Rangamati districts. Basically it is name of a river which separates Bangladesh from India. The river flows into the Karnafuli River in the Chittagong Hill Tracts. Sajek Valley is situated in the North angle of Rangamati, near the Mizoram border boundary area. The valley is 1,800 ft high form sea level. Many small rivers flow through the hills including the rivers Kachalon and Machalong. The main ethnic minorities on the valley are Chakma, Marma, Tripura, Pankua, Lushai. Marishsha is a name of a place near Sajek Valley. Most of the houses are made with bamboo. There is another place near Sajek, it is Kanlak, and it is known for its orange orchard. Most attractions of the spot are sun set, rain, morning, evening, and night and aborigine people. Tourists can buy indigenous peoples' products from haat (markets). Roads are like big snake spirals on the mountains. Most of the people are Buddhist and others are Christian here. A new road has been built up to the Ruilui Para by the guidance of Bangladesh army. On the way traveller need to take permission from the army camp. Bangladesh army is very helpful and cooperative. Now mobile network is available here. The valley is in Rangamati but tourists can reach there from Khagrachhari, too. The route is Khagrachhori – Dighinala Bazaar – Bagaihat Bazaar – Machalong Haat – then Sajek. It is 62 km from Khagrachhari. Dighinala to Sajek is 40 km. Main transportation is Chander Gari. There is another one tourist destination which is popular among tourists named "Konglak Haphong" which is the highest peak of the Sajek Valley.