Кіріспе

Глоссоп – Англияның Дербишир графтығындағы Хай Пик ауданындағы базар қаласы. Ол Манчестерден шығысқа қарай 24 километр (15 миль), Шеффилдтен солтүстік-батысқа қарай 39 километр (24 миль) және Матлоктан солтүстікке қарай 51 километр (32 миль) жерде орналасқан. Дербиширдің Чешир, Үлкен Манчестер, Оңтүстік Йоркшир және Батыс Йоркширмен шекарасына жақын, теңіз деңгейінен жоғары орналасқан, оңтүстік, шығыс және солтүстік жағынан Пик округінің ұлттық паркімен шектеледі. 2021 жылы халық саны 33 340 адамды құрады. Тарихи тұрғыдан алғанда, Глоссоп атауы 1086 жылғы «Домсдей кітабында» тіркелген ежелгі приходқа атын берген шағын ауылға және содан кейін Англияның Вильгельм I Уильям Певерелге сыйлаған усадьбаға қатысты. 1866 жылы усадьбаның жартысынан да аз аумақты қамтитын қалалық округ құрылды. Қазіргі Глоссоп аймағы Норфолк герцогының жеріндегі Глоссопдейл деп аталған ауылдарға жақын орналасқан. Бастапқыда жүнді өңдеу орталығы болған Глоссоп, 18 ғасырдың соңында қалың мақта матасын өндіру және басып шығаруға маманданған кезде қарқынды дамыды. Ол көптеген шіркеулер мен ғибадатханалары бар диірмендік қалаға айналды, оның өркендеуі мақта өнеркәсібімен байланысты болды. Сәулеттік тұрғыдан аймақ жергілікті құмтастан салынған ғимараттармен ерекшеленеді, олардың көптегені, соның ішінде Глоссоп газ зауыты, II санатқа жатады. Екі маңызды бұрынғы мақта зауыты және Динтинг теміржол виадугі сақталған.

Топономия және анықтама

Глоссоп атауының аңглосаксондық тегі бар деп саналады, ол 7 ғасырда аңғарларды қоныстандыру кезінде берілген және Глотттың Хопынан шыққан – мұндағы «хоп» аңғарды, үлкен аңғар жүйесіндегі кішкентай аңғарды немесе батпақтармен қоршалған жерді білдіруі мүмкін, ал Глотт, болжам бойынша, бір рудың басшысы болған. Өлшемі мен орналасқан жеріне байланысты Глоссоптың көптеген сипаттамалары болды. Глоссоп ауылы қазір Ескі Глоссоп деп аталады. Говард Таун мен Миллтаун маңызға ие болды. Олар Жаңа қала деп аталды, содан кейін Глоссоп. Жергілікті басқаруды қайта ұйымдастыру Глоссопдейл ауылдарын муниципалитеттік округке дейін көтерді, бірақ кейіннен бұл мәртебесінен айырылды. Глоссопқа жерлер қосылды, ал басқа жерлер алынып тасталды. Кішкентай елді мекеннен ежелгі приходқа, усадьбаға, қалашыққа және округке айналды. Қазіргі уақытта Дербиширдегі Хай Пик округіндегі екі округтің атында Глоссоп бар, сондай-ақ 1328 жылғы Чарльзворт округі де бар. 1433 жылы монахтар Глоссопдейлдің барлық жерін Талботтар отбасына, кейін Шрусбери графына жалға берді. 1494 жылы отбасының заңды емес ұлы, доктор Джон Талбот Глоссоптың викарийі болып тағайындалды. Ол мектеп ашып, таулы жолдарды жөндеді, ол Доктор қақпасы деп белгілі болды. 1537 жылы монастырлар таратылған кезде Глоссоп усадьбасы Талботтар отбасына берілді. 1606 жылы ол Норфолк герцогтері Говардтар отбасының меншігіне өтті, олар оны келесі 300 жыл бойы иеленді. Глоссоп әдетте отбасының екінші ұлына берілді. Жер бидай өсіруге тым сулы және салқын болды, бірақ Пениннің мықты қойларына өте қолайлы болды, сондықтан шаруашылық негізінен мал өсіруге бағытталды. Сонымен қатар, Дербиширде 17 мақта зауыты болды, олардың көпшілігі Глоссопта орналасқан. 1831 жылға қарай Глоссопдейлде кем дегенде 30 зауыт болды, олардың ешқайсысы 1000-нан аспады. Зауыт иелері жергілікті адамдар болды: Вагстаффтар мен Хэдфилдтер Уитфилдтен еркін иеленушілер болды; Шеплилер, Шоулар, Лилер, Гарликтер және Платтар аңғарды өңдеді. Сайдботомдар Хэдфилдтен, Торнлилер ағаш шеберлері, ал Джон Беннет пен Джон Робинсон киім тігушілер болды. Католик, англикан, методист және унитарий шіркеулерінің иелері оқу залдары мен шіркеулер салды. Олар өз жұмысшыларымен бірге жұмыс істеп, бірге құдайға жалбарынушылық ететін. Вудс, Сайдботомдар және Шеплилер англикандықтар болғандықтан, консервативті көзқараста болды және 1866 жылға дейін жергілікті басқарудың жалғыз түрі болған әрбір приходтық кеңеске жетекшілік етті. Олар төрт шіркеу салды: Сент-Джеймс, Уитфилд (1846), Сент-Эндрю, Хэдфилд (1874), Қасиетті Үштік, Динтинг (1875) және Сент-Люк, Глоссоп. Фрэнсис Самнер және Эллисон мен Норфолк католиктер болды және Сент-Чарльз, Хэдфилд және Сент-Мэри, Глоссопты салды. Кішкентай зауыт иелері диссиденттер болды және 1811 жылы Хэдфилдте салынған Литтлмор тәуелсіз шіркеуінде жиналды, бірақ кейін тағы он бір шіркеу салды. Мемлекеттік араласу болмағандықтан, ешқандай маңызды жұмыс беруші Глоссопқа көшкен жоқ. Геймсли 1960 жылдары үлкен өзгерістерге ұшырады, осы кезде Манчестерден келген адамдарды орналастыру үшін үлкен кеңес үйлері салынды. Бұл тұрғын үйлер «Overspill estates» деп аталды және Манчестерді қоршаған басқа қалаларда да салынды. 2006 жылы Хай Пик округі кеңесі жергілікті көбік зауытына 120 тонна толуол диизоцианат сақтауға рұқсат берді. 2010 жылы берілген қосымша рұқсаттар осы көлемді 280 тоннаға дейін арттырды. Осының нәтижесінде Динтинг, Хэдфилд және Геймслині қамтитын егжей-тегжейлі төтенше жағдайларды жоспарлау аймағы және кеңейтілген қауіп аймағы құрылды.

Жоспарлар

Глоссоп "Тұруға қолайлы" бағдарламасына пилоттық қала ретінде қосылды және қаланың жағдайын жақсарту және жаңғырту үшін "Глоссоп көзқарасы" бас жоспарын жасады. Бұл жобаның бір бөлігі Heritage Lottery Fund қорынан қаржыландырылуда. Оның мақсаты – Глоссоп бұлағына қолжетімділікті кеңейту, Глоссоп қаласының орталығындағы дамуды үйлестіру, салынған ортаны жақсарту және қаланы оның айналасына байланыстыру. Осыған байланысты, диірмендер сауда орталықтарына және тұрғын үйлерге айналдырылды, A57 тас жолының бойына ағаштар отырғызылу жоспарлануда, ал базар алаңы жаяу жүргіншілерге арналған аймаққа айналдырылды.

Тарихи глоссоп

Тарихи тұрғыдан алғанда, Глоссоптың ежелгі приходы мына он қалашықтан тұрды: Глоссоп, Хэдфилд, Пэдфилд, Динтинг, Симмондли, Уитфилд, Чунал, Чарльзуорт, Чизворт, Людворт, және тағы тоғыз: Меллор, Торнсет, Роварт, Уитл (Уитл), Биард, Оллерсет, Хейфилд, Литтл Хейфилд, Фоссид, Киндер, Бугсуорт, Браунсайд және Чинли. Приходтың ішінде Хейфилд және Меллор шіркеулері орналасқан. Ежелгі приход High Peak жүздігінің құрамында болды; оның ұзындығы шамамен 26 шақырым (16 миль), ені 8 шақырым (5 миль) және жалпы ауданы шамамен 150,5 шаршы километрді құрады, оның ішінде 125,5 шаршы километрі – сортаңдық жерлер. Кейін Борода, Оллерсет, Торнсет, Роварт және Уитл аудандары Нью-Миллс қаласын құрады, ал Хейфилд, Литтл Хейфилд, Фоссид және Киндер Хейфилд приходына қосылды. Меллор шіркеуі Меллор, Чизворт, Людворт, Уиттл және Торнсеттің бір бөлігін қамтыды. Глоссоп билігі Хэдфилд, Пэдфилд, Динтинг, Симмондли, Уитфилд, Чунал, Чарльзуорт, Чизворт, Людворт және Глоссоп ауылынан (қазір Олд Глоссоп деп аталады) тұрды. Чарльзворт, Чизворт және Людворт приходтары Глоссопдейл ауылдық округін құрады, ол 1934 жылға дейін сақталды, содан кейін приходтар бөлінді: Людворт Марпл ауылдық кеңесіне (RDC), Чизворт және Чарльзворттың басым бөлігі Чапель-ан-ле-Фрит ауылдық кеңесіне (RDC), ал қалған кіші бөлігі Глоссопқа қосылды. Қазіргі Глоссоп қауымы Говардтаунның айналасында шоғырланған. Оған Глоссопдейл аймақтық форумы және Глоссоп қалалық серіктестігі қызмет көрсетеді. Глоссоптың бұрынғы ауылы қазір Олд Глоссоп деп белгілі.

География

Глоссоп Англияның Шығыс Мидлендс аймағының солтүстік-батыс шетінде, Лондоннан солтүстік-батысқа қарай 184 миль (296 км), Манчестер қаласынан шығысқа қарай 15 миль (24 км), Шеффилд қаласынан батысқа қарай 24 миль (39 км) және Дербиден солтүстікке қарай 48 миль (77 км) жерде орналасқан. Ол Пэннин тауларының етегінде жатыр, солтүстік-шығысында Блеаклоу, оңтүстігінде Киндер Скаут орналасқан. Ол Этероу өзенінің саласы – Глоссоп Брук арнасында, қараңғы шыңдар деп аталатын торфты дала аймағында жатыр. 1960 футтан биік далалар, әрқайсысы бұлақ деп аталатын өзенмен қалыптасқан, клоу деп аталатын көптеген терең V пішіндес аңғарлармен тілінген. Шельф Брук Ескі Глоссоп арқылы өтеді, онда ол Гурст Брукпен бірігіп, Глоссоп Брукты құрайды, ол Миллтаун, Говард Таун және Динтинг арқылы батысқа қарай Этероу өзеніне дейін ағып, ол Марпл көпірінде Гойт өзенімен қосылады. Тағы екі маңызды бұлақ – Пэдфилд Брук және Гнат Хоул Брук. Шельф Брук Блеаклоудағы Шельф Мурдан Доктор қақпасы арқылы Ескі Глоссопқа дейін, содан кейін Глоссоп Брукқа дейін созылады. Римдіктер бұл аңғарды жол үшін пайдаланған, қазір ол ат жолы ретінде қолданылады. Холден Клоу мен Хёрст Бруктың солтүстік беткейімен А57 тас жолы, Еліс өтегі деп белгілі. Еліс өтегі Пэннин жолының Доктор қақпасы құбырының (теңіз деңгейінен 1680 фут) жанынан өтеді, содан кейін Ашоп өзені аңғарының солтүстік жағымен Ледибоуэр суқоймасына төмен түседі. Мұнда бір жол шығысқа қарай Халлам Мур арқылы Шеффилдке, ал екіншісі оңтүстікке қарай Дервент өзені бойымен Баслоу мен Матлокқа жетеді. Глоссоптың солтүстігінде Тинтвистл орналасқан, ал Этероу өзені шекара болып табылады. Бүгінде Лонгдендейл аңғары Манчестер қаласын ауыз сумен қамтамасыз ететін суқоймалар тізбегін құрайды. Аңғардың басында Вудхед орналасқан, онда Хаддерсфилдтен Шеффилдке баратын жолдар қосылады, ал үш мильдік теміржол туннелі Пенистоннан теміржолды әкелді.

Геология

Глоссоптың тікелей астында карбон дәуіріне жататын диірмен тастары, палеозойлық тақта тастар мен құмтастар жатыр. Глоссоп Пик округі дөңгелегінің шетінде, Пеннин антиклинінің оңтүстік жиегінде орналасқан. Варискалық көтерілу көптеген жарықтардың пайда болуына себеп болды, ал Глоссопдейл соңғы мұз басу кезеңіндегі мұздық әрекетінің нәтижесінде, әлсіреген тау жыныстарын пайдаланып қалыптасты. Клоудың тік беткейлі аңғарлары айқын эрозия мен шөгінді процестерін тудырады. Негізді құрайтын құмтастар, сазды тастар және тақта тастар бұлақтарды сумен қамтамасыз ететін су өткізгіш қабат ретінде тамаша жұмыс істейді. Аңғар төңіректерінде жұқа қабатты малта тас шөгіндісі бар. Бұлақтар жоталардың құнарлы топырақтарымен суға толады, сондықтан олар қышқыл (pH5.5–7.0) болып келеді; осының салдарынан, су ішіндегі тіршілік әртүрлі сыртқы азық көздеріне тәуелді.

Климат

Глоссоп, Британ аралдарының көп бөлігі сияқты, қоңыржай теңіздік климатқа ие, салыстырмалы түрде салқын жаздары мен жұмсақ қыстары бар. Жыл бойы тұрақты, бірақ көбінесе аз жауын-шашын жауады. Глоссоптың кенеттен су тасқынына ұшырау тарихы бар, соңғы рет 2002 жылы Батыс Хай-стрит 3 фут (1 метр) тереңдікке дейін суға батқан.

Автобустар

Теймсайд, Бакстон, Нью-Миллс, Уэйли-Бридж, Хоуп-Вэлли, Шеффилд қалаларына жүйіп тұратын автобус қатынастары бар, ал Холмфиртке ара-тұра қатынас бар. Глоссоп қаласындағы автобус қызметтерін негізінен High Peak және Stagecoach Manchester компаниялары жүзеге асырады, ал Шеффилдке қатынайтын автобустарды Hulleys of Baslow компаниясы басқарады.

Жолдар

Глоссоп арқылы өтетін басты жол – A57 тас жолы. Батысқа қарай бұл жол (параллельді M67 тас жолымен) Манчестерге алып барады, ал Шеффилд пен Хоуп-Вэлли шығысқа қарай, Жылан асуы арқылы жатыр. B6105 солтүстікке, содан кейін шығысқа қарай, Вудхед асуы (A628) бойымен және соңында Оңтүстік Йоркширдегі Барнсли қаласына және M1 тас жолына жетеді. Chapel en le Frith, Buxton және Дерби оңтүстікке қарай, A624 және A6 тас жолдары арқылы орналасқан.

Бос уақыт

Пик округінің шекаралық саябағы қаланың шығыс жағымен Чарльзтаун және Олд Глоссоп арқылы созылады, ал Пеннин ат жолы қаланың батыс жағымен Геймсли және Хэдфилдтің маңынан өтеді.

Спорт

Глосоп – Англиядағы футбол лигасының ең жоғары дивизионында командасы болған ең кішкентай қала. «Глоссоп Норт-Энд» 1898 және 1915 жылдар аралығында Футбол лигасының мүшесі болды; 20 ғасырдың басында олар Бірінші дивизионда ойнады. Қазір команда Солтүстік-Батыс округтері футбол лигасының Жоғары дивизионында өнер көрсетеді. Қалада теннис, гольф, регби, крикет, боулинг, жүгіру, велосипед және Торсайд су қоймасында желкенмен жүзу сияқты көптеген спорт клубтары бар.

Сахналық өнер

Партингтон театры – қала орталығында орналасқан 120 орындық әуесқой театр. Ол әр маусымда алты қойылым қойып, 1954 жылы құрылған. Ғимараттың құрылысы 1914 жылы басталса, 1917 жылы аяқталған. Glossop Improv – ересектерге арналған, онлайн және тікелей жұмыстық семинарлар ұйымдастыратын импровизация тобы. Глоссоп және аудандық хор қоғамы – 1949 жылы Маргарет Ломас құрған қауымдық хор. Глоссоп опералық және драмалық қоғамы – 1976 жылы құрылған әуесқой музыкалық/драмалық қоғам.

Қоғамдық іс-шаралар

Глоссоп Викториандық демалыс күні Глоссоптағы ең ірі шара болды және BBC-дің «Мадақтау әндері» бағдарламасында көрсетілді. Демалыс күні барысында көптеген іс-шаралар ұйымдастырылды, оның ішінде Ұлы Викториандық костюмдер сайысы және дүкен терезелерін безендіру сайысы өткізілді. 2009 жылы жергілікті тұрғындардың қолдау көрсетпеуіне байланысты Викториандық демалыс тоқтатылды. Викториандық демалыс күнімен бірге «Шынайы сыра үшін науқан» (CAMRA) ұйымдастырған Глоссоп сыра фестивалі де өтті, онда 30-дан астам сыра және Глоссоптың Еңбек клубында барбекю ұйымдастырылды. Глоссопта «Пик кино қоғамы» сияқты бірнеше мәдени шаралар бар, ол кино клубы болып табылады. Глоссоп Еңбек клубында «Глоссоп халықтық клубы» сияқты көптеген басқа да шаралар өтеді. Сондай-ақ, Глоссоп Еңбек клубында ай сайынғы «Глоссоп үнтаспа клубы» жұмыс істейді, ол әр айдың екінші бейсенбісінде үнтаспаларды тыңдау сессияларын өткізеді. Глоссопта ішкі және сыртқы нарықтар өте жақсы дамыған, онда кең ассортименттегі тауарларды сатып алуға болады. Ішкі нарық әр бейсенбі, жұма және сенбі күндері, ал сыртқы нарық әр жұма және сенбі күндері жұмыс істейді. Сыртқы нарыққа жыл бойы әр айдың екінші сенбісінде өтетін жергілікті өнімдер нарығы қосылады. 1840 жылдары салынған, Виктория көшесінің 142 нөміріндегі «Crown Inn» пабы «Шынайы сыра үшін науқанның» тарихи паб интерьерлерінің ұлттық тізіміне енген.

Тез жәрдем қызметі

Ауылдық жерлерде қызмет көрсетуге келетін шақырулар әдетте жаз айларында артады, себебі Пик ауданына және оның төңірегіне жыл сайын шамамен жиырма миллиондай турист келеді. Глоссоп және Киндер Скаут маңындағы жоталы жерлердегі қысқы ауа райы көлік және тұрғындар үшін де қиындықтар тудыруы мүмкін.

Ауруханалар

Мемлекеттік денсаулық сақтау Глоссоп және округінде Ұлттық денсаулық сақтау жүйесінің (NHS) Дерби және Дербишир біріктірілген күтім тақтасы арқылы қамтамасыз етіледі. Осыған қарамастан, аймақтан науқастар Эштон-андер-Лайн, Үлкен Манчестерде орналасқан Тамесайд жалпы ауруханасын пайдаланады, себебі Хай Пик ауданында жедел жәрдем және шұғыл көмек бөлімшесі бар аудандық жалпы ауруханалар жоқ. Аудан ішіндегі ең жақын жедел жәрдем бөлімі бар аурухана Честерфилд қаласында, қаладан автомобильмен шамамен 30 шақырым қашықтықта орналасқан.

Жедел жәрдем және фельдшерлер

Солтүстік-Батыс жедел жәрдем қызметі (NWAS) аймақтағы басты жедел жәрдем қызметін ұсынады және Чапел-стритте жедел жәрдем станциясы орналасқан. Дегенмен, жоғары сұраныс болғанда немесе ірі оқиғалар кезінде қызметтерді Шығыс Мидлендс жедел жәрдем қызметі (EMAS) толықтырып, көмектеседі.

Полиция және қылмыс

Глоссопқа 1867 жылы муниципалды округ мәртебесі берілген кезде, Күзет комитеті өз полиция күшін құруға шешім қабылдады. Глоссоп полициясы 1947 жылға дейін тәуелсіз болды, содан кейін Дербишир полициясымен біріктірілді. Эллисон көшесіндегі полиция бөлімшесі Дербишир полициясының B бөлімшесінен тағайындалған штатты полиция қызметкерлерімен қамтамасыз етілген. Онда күзет бөлмесі, бес ұяшық және жедел штаб бар. Сонымен қатар, ерікті арнайы констебльдер тобы және алты полиция қауымдастығының көмекші қызметкері жұмыс істейді.

Өрт сөндіру қызметі

Жалпы өрттен қорғау және құтқару қызметін Дербишир өрттен қорғау және құтқару қызметі жүзеге асырады. Глоссоп өрт сөндіру бекеті Чарльзтаун ауданында, A624 тас жолынан жақын жерде орналасқан.

Таудағы құтқару

Волонтерлік Glossop Mountain Rescue Team, Peak District Mountain Rescue Organisation ұйымының бөлігі болып, мамандықталған іздеу-құтқару қызметтерін ұсынады. Олардың міндеті – "таулар мен сортаңдарда адам өмірін сақтау".

Белгілі тұлғалар

Энди Кэннон (1996 жылы туған) – «Врексам А.Ф.К.» футбол клубында ойнайтын кәсіби футболшы, Симмондлиде тұрып, «Санкт-Филип Ховард» католик ерікті академиясын бітірген. Айлин Купер (1953 жылы туған) – әйелдер мен жұптардың стилденген суреттерімен, әсіресе жолбарыстар сияқты жануарларды бейнелейтін суреттерімен танымал ағылшын заманауи суретшісі және гравировщик. Николас Гарлик (шамамен 1555 – 1588 жылдың 24 шілдесі) – Англия королевасы Елизавета I тұсында шейіт болған ағылшын дін қызметкері. Бенджамин Чарльз Гарсайд (1863 жылы туған) – Висконсин штатының машина жасаушысы және популист заң шығарушы. Мэтью Эллисон Хэдфилд (1812–1885) – Готикалық жаңғыру стиліндегі сәулетші, Лис-холлде туған. Джереми Хейвуд, Уайтхолл лорды (1961 жылдың 31 желтоқсаны – 2018 жылдың 4 қарашасы) – 2012 мен 2018 жылдар аралығында Дэвид Кэмерон мен Тереза Мэйдің кабинет хатшысы, ал 2014 жылдан 2018 жылға дейін Ішкі мемлекеттік қызметтің басшысы болды. Ол «Спире Холлин» жерінде тұрған. Джон Вернон Лорд (1939 жылы туған) – балалар кітаптарының авторы және иллюстраторы, мысалы, «The Giant Jam Sandwich» кітабының авторы, сондай-ақ Брайтон университетінің иллюстрация профессоры. Оның әкесі мен атасы 1901 жылдан 1963 жылға дейін Батыс Хай-стриттегі 16-дағы «Лорд» кафесіне ие болды. Хилари Мантел (1952–2022) – британдық романист, әңгімеші және сыншы. Дэн Мони (1976 жылы туған) – 2010 жылғы Ванкувер қысқы Олимпиадасында Ұлыбританияны өкілдік еткен британдық бобслейші. Пол Реймонд (настоящее аты – Джеффри Энтони Куинн, 1925 жылдың 15 қарашасы – 2008 жылдың 2 наурызы) – ағылшын стриптиз клубының иесі, порнография баспашысы және жылжымайтын мүлікті дамытушы, «Сохоның патшасы» деп белгілі. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, ол Глоссопқа көшіп, Ирландиялық христиан бауырластарынан білім алған. Фредерик Роуботтом (1938 жылдың 16 қаңтары – 2009 жылдың 12 қазаны) – британдық логик және математик. Жинақтар теориясында оның атымен аталған Роуботтом кардиналы бар. Энди Уилман (1962 жылдың 16 тамызында туған) – «BBC Top Gear» бағдарламасының авторы және продюсері, Глоссопта туған. Людвиг Витгенштейн (1889 жылдың 26 сәуірі – 1951 жылдың 29 сәуірі) – австриялық философ, 1908 жылы Манчестер университетінде оқып, жұмыс істеген кезде Глоссоптағы «Grouse Inn» мейрамханасында болған.