Кіріспе
Палаван муниципалитеті, Филиппин. Калаянь, ресми түрде Калаянь муниципалитеті, Филиппиннің Палаван провинциясының құзырындағы Оңтүстік Қытай теңізінде орналасқан 5-ші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 193 адамды құрайды, бұл оны Филиппиндегі ең сирек қоныстанған муниципалитет етеді. Оңтүстік Қытай теңізінде орналасқан Спратли аралдарының бөлігі болып табылатын Калаянь муниципалитетіне Титу аралы (жергілікті атауы Пагаса, Калаянь аралдар тобының әкімшілік орталығы) кіреді. Ол Пуэрто-Принсесадан солтүстік-батысқа, ал Маниладан оңтүстік-батысқа қарай орналасқан. Муниципалитет Пагаса аралында орналасқан бір ғана барангайдан тұрады, ол сонымен қатар муниципалитет әкімшілігінің орны болып табылады. Титу аралынан басқа, муниципалитетте тағы алты арал бар: Батыс Йорк аралы, Солтүстік-Шығыс Кей, Наншан аралы, Лоаита аралы, Флэт аралы (Оңтүстік Қытай теңізі) және Ланкиам Кей (жергілікті атаулары Ликас, Парола, Лавак, Кота, Патаг және Паната), сондай-ақ үш аймақ немесе риф: Ирвинг рифі (Балагтас рифі), Екінші Томас аймағы (Аюнгін аймағы) және Комодор рифі (Ризаль рифі). Бұл Филиппиндегі ең сирек қоныстанған муниципалитет. Калаяньның жылдық бюджеті 47 миллион песоны (шамамен 1,1 миллион доллар) құрайды. Калаяньда әуежай, теңіз порты, бес төсектік медициналық пункт, полиция бөлімі, жағалау күзетінің бекеті, теңіз зерттеу станциясы және кішкентай біріктірілген бастауыш және орта мектеп бар.
Kalayaan, officially the Municipality of Kalayaan , is a 5th class municipality in the South China Sea under the jurisdiction of the province of Palawan, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 193 people making it the least populated town in the Philippines. Part of the Spratly Islands, situated within the South China Sea, the Kalayaan municipality, which includes Thitu Island (locally known as Pag asa, the administrative center of Kalayaan Island Group) is northwest of Puerto Princesa and south west of Metro Manila. It consists of a single barangay located on Pag asa Island, which also serves as the seat of the municipal government. Besides Thitu Island, the municipality comprises six other islands: West York Island, Northeast Cay, Nanshan Island, Loaita Island, Flat Island (South China Sea) and Lankiam Cay (respectively locally named Likas, Parola, Lawak, Kota, Patag and Panata), and three shoals or reefs: Irving Reef (Balagtas Reef), Second Thomas Shoal (Ayungin Shoal) and Commodore Reef (Rizal Reef). It is the least populated municipality in the Philippines. Kalayaan's annual budget is 47 million pesos (about $1.1 million). Kalayaan municipality has an airstrip, a naval port, a five bed lying in clinic, a police station, a coast guard station, a marine research station, and a small integrated elementary and high school.
Тарих
Тарихта әр түрлі уақытта, қазіргі Вьетнамдағы Чампадан келген адамдар мен қытайлықтар, ал Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Француз Индокитайы мен Жапон императорлық әскерлері осы жерлерде болғандығы туралы жазбалар бар. Дегенмен, 1956 жылға дейін осы аралдарда ірі елді мекендер болған жоқ, сол кезде филиппиндік заңгер, кәсіпкер, авантюрист және балық шаруашылығының ірі магнаты Томас Клома Спратли аралдарының бір бөлігін "өздігінен иеленді" деп жариялап, оған "Азаттық жерінің еркін аумағы" деп ат қойды. 1946 жылы вице-президент Эльпидио Кирино Калайанның бұрынғы атауы болған "Жаңа Оңтүстік аралдар" Филиппиннің құрамында екенін қайта мәлімдеді. 1947 жылы Томас Клома Лусон теңізінің кеңістігінде бірнеше адам тұрмайтын және пайдаланылмаған аралдар мен аралшықтарды "жаңадан ашты". 1956 жылдың 31 мамырында Клома Филиппин Сыртқы істер министріне екінші рет өкіл жібергеннен кейін он күн өткен соң, оның иеленген аумағына "Азаттық елі" деп ат қойғанын хабарлап, "Азаттық жерінің еркін аумағын" құрғанын жариялады.
No 1596 Президент Жарлығы
Президент Фердинанд Э. Маркос 1978 жылдың 11 маусымында №1596 Президенттік Жарлыққа қол қою арқылы Калаяан муниципалитетін құрды, ол Филиппиннің архипелагтық базалық сызықтарын анықтады және Филиппиннің Калаяан аралдар тобына егемендігін жариялады. Бұл егемендік талабы, Жарлықтың 2-тарауының А тармақшасында "Аралдар режимі" деп сипатталған аумаққа қатысты. "Аралдар режимі" түсінігі БҰҰ-ның Теңіз құқығы жөніндегі конвенциясында осы сияқты құрлық учаскелері үшін анықталған.
Бәсекелестік талаптары
Филиппиннен басқа, Қытай, Тайвань, Вьетнам және Малайзия Спратли архипелагының толық немесе бір бөлігіне құқығын таласады. Филиппин 10 риф және аралды басып алған. Қытай Халық Республикасы қазіргі уақытта жеті рифті басып тұр. Қытай Республикасының (Тайвань) жалғыз аралы архипелагтағы ең ірісі, ал Вьетнам 21 кішкентай арал мен рифті басып алған. Малайзия 7 рифке, соның ішінде қазіргі уақытта әскери-теңіз базасы мен суға түсу курорты орналасқан Лянь Ляньға да талапкер. Аталған архипелагқа қызығушылық Кломаның мәлімдемесінен және Филиппиннің одан кейінгі талабынан кейін туды. 1976 жылдың наурыз айында президент Маркос №1 76 нұсқаулық хат (LOI) шығарды, ол аймақтағы мүдделердің күшеюіне және кез келген жағымсыз оқиғаның алдын алу үшін Палаванға орналасқан Қарулы Күштердің Батыс командалығын құруды жүктеді.
Топография
Муниципалитет құрайтын аралдар көбінесе жазық. Ең жоғары жер биіктігі шамамен теңіз деңгейінен жоғары.
Демография
2020 жылғы халық санағында Калаянда 193 адам тұрды, халық тығыздығы [халық тығыздығы туралы ақпарат жоқ]. 2001 жылы балаларды қоса алғанда, бейбіт тұрғындар саны енгізілді.
Ранкудо әуежайы
Пагаса аралында (Титу) 1970 жылдардың басында Филиппин әуе күштерінің генерал-майоры Хосе Ранкудоның бұйрығымен 1300 метрлік ұшу-қону жолағы салынған. 1992 жылдың ақпан айында Филиппин қарулы күштері бұл ұшу-қону жолағын оның авторының құрметіне "Rancudo Airfield" деп атады.
Жағажайлар мен порттар
2020 жылдың 9 маусымында Ұлттық қорғаныс министрлігі Пагаса аралында (Титу) жағажайға шығу пандусының ашылу салтанатын өткізді, ол үш жылдық жұмыстан соң аяқталды. Бұл құрылыс әуежай жолағын жөндеуге және күтіп ұстауға, сондай-ақ басқа да нысандар салуға қажетті материалдар мен жабдықтарды жеткізуге мүмкіндік берді. Сонымен қатар, Көлік министрлігі (DOTR) Пагаса аралындағы (Титу) жаңа теңіз порты мен қорғалған бекетінің құрылысы аяқталып, 12 маусымға қарай жұмыс істеуге дайын екенін мәлімдеді.
Телекоммуникациялар
Smart Telecommunications компаниясы 2005 жылы Пагаса аралында (Титу) VSAT (Very small aperture terminal) арқылы өзінің негізгі желісіне қосылған ұялы байланыс станциясын құрды, бұл аралмен қалыпты GSM негізіндегі ұялы телефон арқылы байланыс жасауға мүмкіндік берді. Жүйедегі алғашқы қоңырау 12 маусымда сағат 17:18-де сол кездегі муниципалитет әкімі мен Smart Telecom басшысы арасында жасалды. Компания 2011 жылы ұялы байланыс станциясына техникалық қызмет көрсету жұмыстарын аяқтады, осылайша оның үздіріссіз жұмыс істеуін қамтамасыз етті. Дегенмен, ұялы байланыс станциясы 2015 жылдан бері істен шыққан. 2020 жылдың 30 тамызында Smart Telecommunications компаниясы Пагаса аралында (Титу) 4G/LTE қызметтерін іске қосу үшін ұялы байланыс станциясын жөндеп, жаңартты. 2021 жылдың сәуір айында Ақпарат және коммуникациялық технологиялар министрлігі Пагаса аралындағы бастауыш мектепте, Барангай әкімшілігінде және аралдағы басқа да нысандарда тегін Wi-Fi желілерін орнатуды жариялады. Бұл аралдағы балалардың қашықтықтан оқуларын жалғастыруға жағдай жасады.
Электрмен жабдықтау
Күндіз тұрғындар қалалық әкімшілікке тиесілі генератордан электр қуатын алады. Түнде олар Пагаса аралында орнатылған 1,5 вольттық күн панельдерінен келетін сақталған күн энергиясына көшеді. 2021 жылдың 12 маусымында Ұлттық Энергия Корпорациясы 33 миллион сомдық Калаяан дизельдік электр стансасы жобасын іске қосты, ол 300 киловатттық дизельдік генератор жиынтығын, 13,8 киловольттық (кВ) тарату желісін және жанармай сақтау резервуарларын жеткізуді, жеткізіп орнатуды қамтады, соның арқасында Пагаса аралындағы объектілер тәулік бойы электр қуатымен қамтамасыз етілді.
Қоршаған орта
1982 жылдың 8 маусымында Ұлттық ресурстар министрлігі (ҰРМ) №8 әкімшілік бұйрығын шығарып, Кота (Лоайта) және Паната (Ланкиам) аралдары теңіз тасбақаларының қорықтары деп жарияланды.
Үкімет
Калаянда алғашқы рет 1980 жылы 30 қаңтарда сайлау өтті. Ал Аллонер М. Геральдо бірінші муниципальдік мэр болып сайланды. 1988 жылы 18 қаңтарда Калайян муниципалитеті "демилитаризацияланды", ал бірінші тағайындалған мэр Алехандро Родригес оның орынбасары Гауденсио Р. Авенсенамен алмастырылды. 1992 жылы 11 мамырда алғашқы бос сайлау өтті, онда көбінесе жас муниципальдық қызметкерлер мэр Гил Д. Поликарпионың басшылығымен тоғыз жыл қызмет етті (1992-2001). 2001 жылдың 2 шілдесінде жаңа әкімдік билікке келді, 14 мамырда өткен сайлауда мэр Росендо Л. Мантес жеңіске жетті. Оның орнына Евгенио Б. Битоон кіші 2010 жылдың 30 маусымынан 2016 жылдың 30 маусымына дейін қызмет етті. Қазіргі кезде муниципалитеттің мэрі - Роберто М. дель Мундо, ол 2016 жылдың 9 мамырында күтпеген жеңіске жетті.