Кіріспе

Чикано суретшісі

Гильермо Гомес Пенья – мексикалық/чиканолық перформанс суретшісі, жазушы, белсенді және педагог. Гомес Пенья перформанс өнері, эксперименталды радио, видео, фотосурет және инсталляциялық өнер сияқты көптеген медиада жұмыс істеді. Оның он бес кітабына эсселер, эксперименталды поэзия, перформанс сценарийлері, фотосуреттер және ағылшын, испан және испанглиш тілдеріндегі хроникалар кіреді. Ол Border Arts Workshop/Taller de Arte Fronterizo (1985–1992) өнер ұжымының негізін қалаушы мүшесі және La Pocha Nostra перформанс өнер труппасының көркемдік жетекшісі. Гомес Пенья 30 жылдан астам уақыт бойы мәдени пікірталастарға үлес қосып, «Шекаралық Брюхо» (1988–1989), «Қосымшадағы жұп: екі табылмай қалған үнді американдықтары Батысқа сапар шегеді» (Коко Фускомен, 1992–93), «Круси фикция жобасы» (Роберто Сифуентеспен, 1994), «Жарлылықтар ғибадатханасы» (1995), «Мекситерминатор жобасы» (1997–99), «Фетишизацияланған сәйкестіктердің тірі мұражайы» (1999–2002), «The Mapa/Corpo» сериясы (2004–2013) және соңғы шекаралық операсы «Біз бәріміз шетелдікпіз» (2018–қазіргі уақытқа дейін) сияқты маңызды перформанс өнер туындыларын сахналады. Гомес Пенья 1991 жылы жазушы және салааралық суретші ретіндегі еңбегі үшін MacArthur Foundation стипендиясын алды.

Ерте өмір

Гильермо Гомес Пенья 1955 жылы Мексика қаласында дүниеге келген. 1974–1978 жылдары Мексиканың Ұлттық автономиялық университетінде (UNAM) тіл білімі мен Латын Америкасы әдебиетін оқыды. 1978 жылы АҚШ-қа көшіп, Калифорния өнер институтында білім алып, 1981 жылы бакалавр, ал 1983 жылы магистр дәрежесін алды.

Ла Поча Ностра

Гомес Пенья – халықаралық «La Pocha Nostra» спектакльдік труппасының көркемдік жетекшісі. «La Pocha Nostra» – түрлі салалардағы, буындардағы және этникалық топтардағы суретшілерге қолдау желісі мен форум ұсынатын трансдисциплинарлық өнер ұйымы. «Ла Поча» өнер мен саясат, өнер практикасы мен теория, суретші мен көрермен арасындағы шекараларды жоюға арналған. «Ла Поча Ностра» ұлттық шекаралар, нәсіл, гендер және буындар арасындағы ынтымақтастық идеясына радикалды азаматтық дипломатия актісі ретінде және бүлікші суретшілердің уақытша қауымдастықтарын құру құралы ретінде ерекше назар аударды. Жыл сайын «Ла Поча» жазғы және қысқы өнер мектебін өткізеді, онда труппаның радикалды педагогикасы (соңғы 20 жылда дамыған денеге негізделген әдістеме) бүлікші суретшілердің халықаралық топтарымен бөліседі. 2019 жылы труппа «Энчилада Вестерн: Ғашықтыққа бөленген сәйкессіздіктердің тірі мұражайы» атты қойылымын Нью-Мексико штатындағы Таос қаласында өткен PASEO өнер фестивалінде орындады.

Коко Фускомен ынтымақтастық

Гомес Пенья екі жыл бойы әріптес суретші Коко Фускомен бірге "Ақ аю жылы" және "Екі жаңадан ашылған үндістер Батысқа сапар шегеді" (1992–1994) атты сатиралық қойылыммен халықаралық саяхат жасады. Бұл қойылымда екі суретші Мексика жағалауынан жаңадан ашылған аралдан шыққан "нағыз" үндістер ретінде мұражайларда және өнер фестивальдерінде клеткада көрсетілді. Олар Фуско үшін бейсболка мен шөптен тоқылған юбка, ал Гомес Пенья үшін бетке бояу және барс терісінен жасалған күрес маскасы сияқты түрлі этникалық киімдер мен америкалық элементтерді араластырып киді. Коко Фуско бұл туындыны "Кинтерогенерия мерекелеріне және Африка, Азия және Латын Америкасынан келген адамдарды Еуропа мен АҚШ-тағы зоопарктарда, театрларда және мұражайларда көрсету тарихына сатиралық сын" деп сипаттады. Суретшілер сонымен қатар кинорежиссер Паула Хередиямен бірге "Клеткадағы жұбай: Гуатианауи Одиссеясы" атты деректі фильмін жасады, ол "Ақ аю жылы" қойылымының бірнеше сахналарын және көрермендердің реакцияларын жазды.

Қосымша суретшілермен ынтымақтастық

Ла Поча Ностра (Эмма Трампош, Саул Гарсия Лопес, Миха Эспиноза, Палома Мартинес Круз, Балитроника және Роберто Гомес Эрнандес) ағымдағы жобаларынан бөлек, Гомес Пенья ынтымақтастықты өзінің шығармашылық практикасының маңызды бөлігіне айналдырды. Ол ынтымақтастықты "радикалды азаматтық" нысаны деп есептейді. Оның ең танымал бірлескен жобаларына мыналармен бірлесе жасалған туындылар жатады: Джеймс Луна, Reverend Billy, Тания Бругера, Энни Спринкл, Ричард Монтойя (Culture Clash), Рене Яньес, Сара Шелтон Манн, VestAndPage, galindog, Post Commodity және Non Grata.