Кіріспе

Американдық джаз пианині (1931–1956)

Ричард Пауэлл (5 қыркүйек 1931 – 26 маусым 1956) – американдық джаз пианині, композитор және аранжировщик. Оның музыкалық дамуына үлкенірек және танымал ағасы Бад көмектеспесе де, екеуі де негізінен бибоп стилінде орындады. Филадельфия және Нью-Йорк қалаларындағы алғашқы жұмыстарынан кейін Ричи Пауэлл Пол Уильямс (1951–1952) және Джонни Ходжес (1952–1954) тобында ойнады. 1954 жылдың көктемінде ол трубашы Клиффорд Браун мен барабаншы Макс Роуч басқаратын квинтеттің пианині және аранжировщигі болды. Бұл топ екі жыл бойы АҚШ бойынша кеңінен гастрольдік сапарлар жасады және студиялық және концерттік жазбаларды шығарды, соның ішінде Грэмми Даңқы залына енген Клиффорд Браун мен Макс Роучтың жазбалары да бар. Пауэлл, оның әйелі және Браун Филадельфиядан Чикагоға түнде жолда келе жатқанда автокөлік апатында қаза тапты. Пауэлл қайтыс болған кезде таныла бастаған еді, бірақ жетекші ретінде жазба жасауға мүмкіндік алған жоқ. Оның ойнақы пианино стилі болды және музыкалық цитаталарды пайдалануды ұнататын. Оның салыстырмалы түрде ауыр тиісі және сол қолмен төртінші ноталарды қолдануы басқа пианист Маккой Тайнерге әсер етті.

Ерте өмір

Пауэлл 1931 жылғы 5 қыркүйекте Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. Ричидің фортепианоны неге үйренгеніне қатысты бір әңгімеде, ол жақын жерде тұратын барабаншы Макс Роучтан барабан сабақтарын сұрап мазалаған, ал Роуч ақыры шаршап, оның орнына фортепианода ойнауын ұсынған. Бад ағасына музыкалық ізденістерінде ешқандай көмек көрсетпеді; керісінше, саксофонист Джеки Маклиннің өмірбаянында айтылғандай, "Боб Буньян атты керемет, бірақ қазір ұмытылған пианист Ричи Пауэллге фортепианода аккордтарды үйреткен. Ричи Буньянмен сабақ алып, үйіне қайтып, ағасының жаттығуларын бақылап отыратын. Ричи мен Джеки жақын дос болып, бірге репетиция жасаған". Ричи Мэри Лу Уильямспен музыка сабақтарын оқыды және Нью-Йорк қалалық колледжіне қатысты. Содан кейін ол Пол Уильямс (1951–52) және Джонни Ходжес (1952–54) тобында ойнады. Уильямстың R&B бағытындағы тобымен 1952 жылдың соңында төрт трек жазылды, олар жеке синглдар ретінде шығарылды. Пауэлл Ходжестің "Used to Be Duke" альбомына (1954) да бірнеше тректерді орындап қосты. 1954 жылдың көктемінде Пауэлл Ходжестің тобымен Лос-Анджелесте болғанда, Роуч тромпетші Клиффорд Браунмен бірлесіп жетекшілік ететін квинтет үшін жаңа пианист іздеген. Пауэллге жұмыс ұсынылып, ол оны қабылдады. Ол сондай-ақ квинтеттің аранжировщигі болды. 1955 жылғы шілдеде Ньюпорт джаз фестивалінде Пауэлл Роуч пен басқалармен бірге Вашингтонға сүйемелдеді. Сол шарада Браун-Роуч квинтетінің жазбалары ондаған жылдардан кейін жарық көрді. Лэндты тенор саксофонда алмастырған Сонни Роллинспен бірге квинтет 1956 жылдың басында соңғы ресми альбомын жазды. "Basin Street" альбомындағы Клиффорд Браун мен Макс Роуч бұрынғы шығармаларына қарағанда одан да жылдам темпте орындаған. Көптеген пьесалар Пауэллдің өзі жазған; олардың бірі "Time" пьесасында Пауэлл әдеттегі фортепианомен қатар челестада да орындады. Тағы бірі – "Gertrude's Bounce", Пауэллдің айтуынша, суретші Гертруда Аберкромбидің әдемі қимыл-қозғалысына деген құрметінің нәтижесінде аталған. Оның үшінші шығармасы "Powell's Prances" – "Браун мен Роллинстің әдеттегі аккордтарды ауыстырудың орнына гаммада импровизациялауын қамтитын модальды композиция", бұл форма үш жылдан кейін Майлс Дэвиспен танымал болды. Топ 1956 жылы, Торонтоға дейін гастрольдік сапарларын жалғастырды. Ақпан айының соңында немесе наурыз айының басында Пауэлл мен Роллинс Филадельфия маңында бірге саяхаттап келе жатқанда апатқа ұшырады, нәтижесінде Пауэллдің машинасы қирады, бірақ олар ауыр жарақат алмады. Квинтет наурыз айында Rollins басшылығымен Prestige үшін жазба жасады, ол "Sonny Rollins Plus 4" альбомы ретінде шығарылды. Сәуір және мамыр айларында олар "Basin Street" клубынан CBS радиосының тікелей эфирін өткізді. Браун-Роуч ансамблімен екі жылдық тәжірибе Пауэллдің өзінің жеке танымалдығын арттыруына мүмкіндік берді. 1956 жылғы 26 маусымда Пауэлл және оның әйелі Нэнси, Браунмен бірге Филадельфиядан Чикагоға түнде көлікпен жол тартты. Пенсильвания автожолында, Бедфордтың жанында, қатты жаңбыр кезінде Нэнси көлікті басқаруды жоғалтып, жолдан шығып, құлыптан төмен құлап кетті. Үшеуі де сол жерде қаза тапты. Нэнси 19 жаста, ал Пауэлл 24 жаста болған. Олардың фортепианодағы салмақты әсері мен перкуссиялық дыбыстарға бейімділігіне әсер еткен. Тайнер де аккордтарды дауыстауға қатысты идеяларын Ричидің сол қолдағы төртіншіліктерін қолдануынан алған. Тайнердің дауыстау әдісі жас джаз пианистері үшін стандартқа айналды.

Дискография

Пауэлл жетекші ретінде ешқандай үнтаспа жасамаған. Авторлық құқығы бұзылған жазбалар және басқа да ресми емес жазбалар қосылмаған.