Кіріспе

Бернард Голдбергтің 2005 жылғы деректі кітабы «Американы бұзатын 100 адам (ал Ал Франкен – 37-орында)» – консервативті сарапшы Бернард Голдбергтің 2005 жылы жарық көрген деректі кітабы. Кітаптың басты идеясы – Голдберг АҚШ-ты «әлдеқайда еңгеш, ұстамсыз және цинизмге толы ел» етуде кінәлі деп есептейтін нақты адамдарды атап, айыптау болып табылады. 2006 жылы Голдберг кітабын жаңартып, «Американы бұзатын 110 адам» деген жаңа басылымды шығарды.

Сипаттамасы мен қысқаша мазмұны

Голдбергтің кітабы көптеген адамдарды – көбінесе солшыл көзқарастағы танымал тұлғаларды, саясаткерлерді және жаңалықтарды жеткізушілерді – сынап, Жанет Джексонның Супербоул XXXVIII шоуының арасында "Америкадағы он бір жасқа дейінгі балалардың бес бөлігінің алдында" өзін көрсетуі сияқты резонансты оқиғаларға наразылық білдіреді (б. vi). Ол "Фидель Кастро сияқты диктаторларды" мақтап, американдық саясаткерлерді "нацистер" деп атаған "Голливудтың кешірімсіз әңгімешілері" деп аталатын актерлерді айыптайды (б. vii–ix). Голдбергтің Кортни Лавқа арналған тарауы тек "хо" деген сөзден тұрады. Кітаптың мұқабасында: режиссер Майкл Мур (#1), Демократтардың жетекшісі Говард Дин, пастор Аль Шарптон және рэпер Эминем. Кітап "өзім білгіш, мақтанғақ, соңғы жылдары ашуланған, өзін басқалардан ақылды, тіпті жақсы санайтын либералдарды" сынап, әсіресе "қызыл штаттарда" тұратындарды "нашар білімді және кешірімсіз діншіл" деп есептейді (б. x). Кітапта көбінесе либералдар сынға алынса да, Майкл Савидж және Раш Лимбо сияқты бірнеше орташа және тіпті консервативті тұлғалар да аталады. "Ал Фрэнкен – #37" деген кіші тақырып Аль Фрэнкеннің "Өтірік және оны айтушылар" кітабына жауап болуы мүмкін, онда "Мен Берни Голдбергті шарпып жібердім" деген тарау бар, ол Голдбергтің бұрынғы "Bias: A CBS Insider Exposes How the Media Distort the News" кітабындағы бұрмалаушылықты жоққа шығаруға бағытталған.

Жақсы

National Review редакторы Джона Голдберг (туыс емес) кітап туралы былай деді: "Голдберг қатаң консерватор емес, сіз оның кейбір таңдауларымен және рейтингтерімен міндетті түрде келіспейсіз, сондай-ақ оның көбінесе өткір тілімен де. Дегенмен, «Американы бұзып жатқан 100 адам» кітабы – ұлттық даңққа қайта оралу жолындағы 100 ең ірі кедергіге көңіл көтеріп, ашына толы қаралым." Консервативті Медиа зерттеу орталығының президенті Брент Бозельдің кітапқа жасаған пікірі де мақтауға лайық: «Американы бұзып жатқан 100 адам» жарық көрді, және тізімде жоқ әркім үшін тамаша оқу материалы." Бозелл былай деп жазды: "Бұл консерваторлардың Франкен және Майкл Мур сияқты солшылдардың оңшылдарға қарсы жақында жариялаған шабуылдарына жауап деп ойлау оңай, бірақ маңызды айырмашылықтар бар. Біріншіден, Голдберг тізімді тек солшылдармен шектемейді. Джимми Сваггарт та, Майкл Сэвидж те тізімге енген. Діни оңшылдардың көптеген өкілдері судья Рой Мурды таңдауына қарсы шығуы мүмкін. Бірақ оның Дэвид Дьюкті таңдағанын барлығы құттықтайтын болар."

Жағымсыз

"Нью-Йорк Таймс" газетінде Ричард Брукхизер: "Мұндай кітаптар қазіргі заманғы саяси әңгімелердің қуыршақ театрының бір бөлігі" және "кез келген тапқыр және күрескер адам осы кітаптың немесе оның кері бейнесінің 80 пайызын бір демалыс күнінде жаза алады" деп жазды. Брукхизер кітаптағы дәлелдердің негізділігіне де күмән келтірді, себебі тізімдегі көптеген адамдардың жетістіктері жұртшылықтың қолдауымен мүмкін болды. Ол риторикалық сұрақ қойды: "Голдбергтің кітабы "Американы бұзып жатқан 270 миллион адам" деп аталуы керек емес пе?"

Консервативті және либералды таңдау

Кэти Янг, Голдберг кітабында радикалды феминизмді сынағаны үшін мақтаған, Голдбергтің тізіміндегі консерваторлар консервативтік айналымдарда күшті немесе ықпалды емес "қауіпсіз" мақсаттар немесе Голдбергтің жақтық емес екенін көрсету үшін қосылған "символдық" тұлғалар деп санайды. Ол, мысалы, құдайға сенбеуші телеевангелист Джимми Сваггартты әлі де христиан оңшылдарының ішінде беделді Пат Робертсонға қарағанда "қауіпсіз" балама деп есептейді. Голдбергтің саяси жақ алуға тырыспайтығы туралы мәлімдемелеріне жауап ретінде Янг, оның қарсыластарын "шайтандықпен сипаттайтын" "адамдарға" қатысты сын-ескертпелерінің сол жақтағы бірнеше тұлғаға, бірақ консерваторлардың тек біреуіне, радио жүргізушісі Майкл Савиджге қатысты екенін сұрайды. Янг Энн Коултердің де тізімге енуі керек екенін ұсынады, бірақ Голдберг оны тек Савиджбен жақсы салыстыру үшін ғана еске алады. Янг сондай-ақ Голдбергтің Коултерді қорғағанда екі стандартты қолданғанын айтады, себебі ол "көзінде шалқып тұрған қызығушылықпен" жамандауды ұсынады, сонымен бірге Аль Франкеннің кейбір мәлімдемелерін оның сатирамен айналысқанын ескере отырып, оларды жеңіл қабылдауға болатыны туралы пікірді жоққа шығарады.

Рап музыкасына қатысты нақты қателіктер

Голдберг кітапқа рэперлерді қосуы үшін сынға ұшырады. Кітапта гангста-рэптің тууы Interscope Records лейблімен байланыстырылған; бірақ гангста-рэп осы лейбл қатысуына дейін кем дегенде алты жыл бойы коммерциялық түрде таралған. Ice T және N.W.A сияқты әртістер Interscope құрылмас бұрын гангста-рэп әртістері ретінде платиналық сатылымдарға қол жеткізген. Кітапта Interscope Records компаниясын толығымен Тед Филд қаржыландырғаны айтылған, алайда шындығында оның үлкен бөлігі – шамамен 50% – Atlantic Records компаниясымен қаржыландырылған.

Джон Стюарт сын

2005 жылдың 13 шілдесінде Голдберг Джон Стюартпен бірге "The Daily Show" бағдарламасында кітабын насихаттады. Либералдық көзқарастағы Джон Стюарт тізімді сынға алды, себебі ол Барбра Стрейзанд сияқты билікте емес либералдардың Америкадағы проблемаларға жауапты деп көрсеткенімен, Буш әкімшілігінде немесе республикалық Конгресте биліктегі консерваторлар ешкімге жауап бермейтіндей болып көрінеді. Голдберг тізімде консерваторларға қарағанда либералдардың көп екенін мойындады, бірақ кітабы мәдени мәселелерге арналғанын айтты. Стюарт сондай-ақ кітаптың көбінесе "жасалма" деп санайтын "мәдени соғысқа" ден қойғанын, ал адам өлтіру және жасөспірімдер арасындағы есірткіге тәуелділіктің төмендеуі американдық мәдениет Голдберг айтқандай қиын жағдайда емес екенін көрсетеді деп мәлімдеді. Стюарт "телевизияда дұрыс емес сөздер айтушылар" адамдардың өміріне әсер етпейді, ал үкімет шенеуніктерінің әсері зор екенін айтты. "Сіз сияқты ақылды адамдар Барбра Стрейзанд туралы уайымдаудың орнына Ричард Перл, Карл Роув немесе Клинтон жылдары демократтардың сол лауазымдардағы тұлғалары туралы көбірек ойлануын тілеймін", - деді Стюарт. Голдберг жауап ретінде мәдениет маңызды екенін және кітаптың қоғамдық пікірді көтеруге бағытталғанын, себебі тізіміндегі көптеген адамдар қоғамдық пікірталасты ұрыс-жанжалға айналдырғанын айтты.

Жауаптар

Тізімге енгізілгендердің кейбіреулері кітапқа әзілмен жауап берді. Картинисттер Джефф Данцигер мен Тед Ралл екеуі де тізімге ілігуді "құрмет" деп атады, соңғысы: "Менің жетістіктері мен патриотизмі үшін құрметтейтін көптеген адамдармен бірге болғаным ғана емес, мен жек көретін Маккартишіл қарақшылардың мазаққа түсіргенін де көріп отырмын" деді. Кәсіпкер Тодд Голдман "келесі жылы тізімде жоғарырақ орынға ие боламын деп үміттенемін" деп әзілдеді. Голдбергтің кітабына Джек Хьюберман жауап берді, ол "Американы бұзып жатқан 101 адам (және Бернард Голдберг тек 73-орында)" деген кітап жазды. "Fear Factor" телешоуының атқарушы продюсері Мэтт Куниц (Голдбергтің кітабында 69-орында) Лос-Анджелес Таймс газетіне: "Мен компанияма қарасам, Майкл Мур бірінші болып келді. Мен осындай адамдардың қатарында болуға қарсы емеспін" деді. Голдбергтің 2006 жылғы жаңартуында "Американы бұзатын 110 адам" деген тақырыпта он жаңа кіріс қосылды. Олардың арасында ақ нәсілшілдік "Prussian Blue" тобы, гомосексуалдыққа қарсы уағыздаушы Фред Фелпс, спам-хаттар жіберуші Джереми Джейнс, АҚШ-тың бұрынғы бас прокуроры және заңгер-активист Рамси Кларк, сондай-ақ бірнеше Жоғарғы Сот судьялары бар. Барбара Кингсолвер өзінің "Жануар, көкөніс, керемет" кітабында тізімге енгеніне жауап берді. Ол Джимми Картер сияқты адамдармен бірге тізімде болғанына мақтан ететінін айтып, осыған қатысты әзіл жасады. Бұл кітап Ноксвиллдегі Унитариалдық Универсалистік шіркеуіндегі атыста екі адамды өлтіріп, жеті адамды жарақаттаған Джим Дэвид Адкиссонның манифестінде айтылды.