Кіріспе
Үндістанның ядролық ғалымы және инженері Рави Б. Гровер – үндістандық ядролық ғалым және механикалық инженер. Ол Хоми Бабха Ұлттық институтының алғашқы вице-канцлері (бастапқы жылдары вице-канцлермен тең директор қызметін атқарды), Атом энергиясы комиссиясының мүшесі, Ядролық ғылымдар зерттеулер кеңесінің төрағасы, Үндістан Ұлттық инженерлік академиясының және Әлемдік өнер мен ғылым академиясының мүшесі. 2010–2013 жылдар аралығында Үндістанның Жылу және масса алмасу қоғамының президенті болды. 2014 жылы Үндістан үкіметі оған «Падма Шри» орденімен марапаттады. 2013 жылдың ақпан айында Атом энергиясы департаментінің (АЭД) стратегиялық жоспарлау тобының бас кеңесшісі лауазымынан зейнетке шықты. Зейнетке шыққаннан кейін ол АЭД-нің Хоми Бабха атындағы кафедрасына бес жылға тағайындалды. АЭД-дегі қызметімен қатар, ол Хоми Бабха Ұлттық институтын құруды жоспарлады және 2005 жылдан 2016 жылға дейін басқарды. Қазіргі уақытта Хоми Бабха Ұлттық институтының құрметті профессоры. Бұрынғы лауазымдары: Баба атомдық зерттеу орталығының (БАЗО) Білімді басқару тобының директоры және Техникалық үйлестіру және халықаралық қатынастар тобының директордың орынбасары. 2003 жылы Дүниежүзілік ядролық университетінде БАЗО оқу орталығын өкілдік етті.
Ravi B. Grover is an Indian nuclear scientist and a mechanical engineer. He is the founding vice chancellor (during initial years he was designated as director equivalent to vice chancellor) of the Homi Bhabha National Institute, a member of the Atomic Energy Commission, chairman of the Board of Research in Nuclear Sciences, a fellow of the Indian National Academy of Engineering, and World Academy of Art and Science. He was the president of the Indian Society of Heat and Mass Transfer for the period 2010–2013. He has been awarded Padma Shri by the Government of India in the year 2014. He retired from his previous position as Principal Adviser, Strategic Planning Group, Department of Atomic Energy (DAE), in February 2013. Following retirement, he was appointed to DAE's Homi Bhabha Chair for a period of five years. Concurrently with his position in the DAE, he conceptualized the setting up of Homi Bhabha National Institute and led it from 2005 to 2016. Presently he is Emeritus Professor, Homi Bhabha National Institute. His prior positions include Director of the Knowledge Management Group and Associate Director, Technical Coordination & International Relations Group at Bhabha Atomic Research Centre (BARC). He represented BARC training school in the World Nuclear University in 2003.
Білім және академиялық мансап
Рави Б. Гровер 1970 жылы беделді Дели инженерлік колледжінен механика саласында бакалавр дәрежесін алып, Баба атомдық зерттеу орталығының қызметкері болып жұмысқа орналасты. 1982 жылы Бангалор қаласындағы Үндістан ғылым институтында механика ғылымдарының докторы ғылымын қорғады. 2008 жылы Үндістан химия инженерлері институтының Дхирубхай Амбани есімді лекциялық сыйлығымен, 2009 жылы Дели инженерлік колледжінің түлектер қауымдастығының «Үздік түлек» сыйлығымен, ал 2011 жылы Үндістан ғылым институты мен Үндістан ғылым институты түлектер қауымдастығының «Үздік түлек» сыйлығымен марапатталды. 2016 жылы Дели инженерлік колледжінің түлектер қауымдастығы оған өмірлік жетістіктері үшін сыйлық тартты. Доктор Гровер мансабының алғашқы 25 жылында ядролық инженер ретінде жұмыс істеді және жылу гидравликасына маманданған. Ол екі фазалы ағындарды модельдеудің сұйықтықтан сұйықтыққа көшу әдістері, реактор отыны мен активтік аймақтың жылу гидравликасы, қауіпсіздік талдауы, сондай-ақ реактор жүйелері мен жабдықтарының технологиялық жобалауымен айналысты. 1996 жылдан кейін ол технологияны беру, адам ресурстарын дамыту және сыртқы қаржыландыру сияқты басқарушылық қызметтерді қолына алды. 2013 жылдың 15 қаңтарында Үндістан Премьер-министрі оған 2011 жылғы өмірлік жетістіктері үшін сыйлық табыс етті. Сыйлыққа қоса берілген мақтау қағазында былай делінген: «Төрт онжылдық мансап жолында доктор Гровер өзін академик, ғылыми-зерттеу және дамыту инженері және ғылым әкімшісі ретінде танытты. Оның ядролық инженерия және ядролық құқық туралы білімі оған «ядролық дипломат» деген атақ алып берді». Мақтау қағазында сондай-ақ: «Ол Үндістан Үкіметінің халықаралық азаматтық ядролық сауданы ашуға бағытталған барлық қадамдарында белсенді рөл атқарды» делінген. 2005 жылы Үндістанның ITER жобасына қосылуы бойынша келіссөздердегі рөлі де ерекше аталып өтті, сонымен қатар ол ITER Кеңесіне Үндістан делегациясын құрып, оны бастап келді. 2014 жылы оған Үндістанның төртінші жоғары мемлекеттік наградасы – «Падма Шри» ордені табыс етілді. 2016 жылы Дели инженерлік колледжінің түлектер қауымдастығы оған кәсіби қызметтегі белсенді қатысуы үшін өмірлік жетістіктері үшін сыйлық берді.
Ядролық энергияны бейбіт мақсатта пайдалануды қолдау
Рави Гровер Үндістанда ядролық энергияны қолдаушы ретінде кеңінен танымал, бұл оның ядролық энергияға қатысты жарияланымдарынан көрініп тұр. Ол "Ядролық білімді басқарудың халықаралық журналының" редакторы. Доктор Гровер және оның әріптестері Үндістандағы электр энергияға деген сұраныстың өсуіне экономикалық өсім, халық санының өсуі және ЖІӨ-нің энергия тиімділігінің жақсаруы ескере отырып, сценарий жасады, сондай-ақ Үндістанның отын ресурстарын ескеріп, мүмкін болатын энергия қоспасын анықтады, ядролық энергия үшін арнайы салаларды белгіледі. Бұл Үндістандағы электр энергияға деген сұраныстың алғашқы ұзақ мерзімді болжамы болды және Үндістанның электр энергиясы құрамында ядролық энергияның рөлін нығайтты. "The Hindu" газетінде жарияланған мақаласында ол өте қарапайым логикаға сүйене отырып, Үндістанның неліктен ядролық энергияға мұқтаж екенін түсіндіреді. Ол Үндістанның электр энергиясына қажеттілігі туралы мәселелерді БАҚ-та жазып, ядролық энергияның маңыздылығын үнемі атап өтеді. Ол тек көміртегі шығарылымын азайтуға бағытталған барлық технологияларды – яғни су, ядролық, күн және жел энергиясын – қамтитын әртүрлі энергия қоспасы пайдаланылуы және тең мүмкіндіктермен қамтамасыз етілуі керек деп сенді. Ол ядролық зиян үшін азаматтық жауапкершілік туралы Үндістан заңнамасының егжей-тегжейлі аспектілерін зерттеді және жеткізушінің жауапкершілігіне қатысты мәселелерді толық түсіндіргені үшін танылды.
Үнді-АҚШ ядролық келіссөздеріндегі рөлі
Рави Гровер – 2007 жылғы шілдеде қол қойылған 123-келісімге қол қойылған Үнді-АҚШ келіссөздерінің табысты аяқталуына тікелей жауапты Какодкар-Гровер есімді дуэттің бір бөлігі. Анил Какодкар мен Рави Гровер екі жылдық қажырлы келіссөздердің нәтижесінде АҚШ-пен ядролық келісімге әкелген шиеленісті келіссөздерде Үндістан саясаткерлеріне техникалық кеңесшілер болды. Frontline журналының 24-томы, 16-шы санынан (11-24 тамыз, 2007 жыл): DAE қызметкерлері бұл оқиғаны "тамаша командалық жұмыс" деп бағалап, DAE Стратегиялық жоспарлау тобының директоры Рави Б. Гровердің маңызды, бірақ жарияланбаған рөлін жоғары бағалады. DAE мәліметінше, сонымен қатар BARC Білімді басқару тобының директоры Гровер американдық тараптың талаптарына қарсы тұруда мызғымастық танытты. Келіссөздер тобының құрамына Сыртқы істер министрлігінің (MEA) өкілдері, Сингапурдағы Үндістанның жоғарғы комиссары С. Джайшанкар, Америка жөніндегі бірлескен хатшы Ғаятри Кумар және Гровер кірді, ал ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесші М.К. Нараяннан мен Сыртқы істер министрі Шившанкар Менон келіссөздер шешуші кезеңге жеткенде қосылды. Шілдеде Вашингтонда өткен соңғы раундта Атом энергия комиссиясының төрағасы және DAE хатшысы Анил Какодкар консультациялар үшін қолжетімді болды, бірақ ол тікелей келіссөздерге қатыспады. Шившанкар Менон ядролық ғалым Рави Гровер мен дипломат С. Джайшанкарды АҚШ-пен азаматтық ядролық бастаманың "идеялар мен толық мәліметтердің көзі" деп сипаттады. Рави Гровер азаматтық ядролық ынтымақтастық туралы толыққанды жазбалар қалдырды.
Officials of the DAE called it “a fantastic team effort” and complimented the crucial, but low key, role of Ravi B. Grover, Director of the DAE’s Strategic Planning Group. According to the DAE, Grover, who is also Director of the Knowledge Management Group of BARC, stood like a rock against the onslaught of American demands. While the core negotiating team comprised officials of the Ministry of External Affairs (MEA), India’s High Commissioner to Singapore S. Jaishankar, Joint Secretary (Americas) Gayatri Kumar and Grover, National Security Adviser M. K. Narayanan and Foreign Secretary Shivshankar Menon stepped into the picture when the negotiations reached a decisive stage. In the final round in Washington in July, AEC chairman and DAE Secretary Anil Kakodkar was available for consultations, although he did not participate directly in the negotiations. Shivshankar Menon has described nuclear scientist Ravi Grover and the diplomat S Jaishankar as "the sources of ideas and details" for the civil nuclear initiative with the United States. Ravi Grover has written in detail about the initiative to open civil nuclear cooperation.
"Хоми Бабха" ұлттық институтын құру
Хоми Бабха ұлттық институты (ХБНИ) 2005 жылы университет ретінде аккредиттелді, ал Рави Гровер оның алғашқы директоры болды. Ол институтты құруда жетекші рөл атқарды. Жаңа регламенттерге сәйкес, оның лауазымы вице-канцлер болып өзгертілді. Рави Гровер 2005 жылдан 2016 жылдың ақпан айына дейін ХБНИ-нің басшысы болды және оны Үндістандағы жетекші зерттеу университеттерінің бірі деңгейіне көтерді. Рави Гровер институттың қысқаша тарихын Үндістан Ұлттық Инженерлік академиясының сайтында жариялаған мақаласында жазды. Институтты құрудың себептерін түсіндіру үшін ол ғылым мен технология арасындағы байланыс туралы, көп оқылған мақаласында толыққанды жазды, содан кейін Current Science журналында (2019 жылдың 10 қазаны) институтты құру туралы жазды.