Кіріспе

1863 жылғы Америка Азаматтық Соғысының шайқасы Шығыс Батон-Руж округінде, Луизиана штатында.

Алаңдық дүкен шайқасы 1863 жылдың 21 мамырында Америка Азаматтық Соғысында Порт-Гадсонды басып алу науқаны барысында, Луизиана штатының Шығыс Батон-Руж округінде болды. Батон-Руж, Луизианадан жолға шыққан одақтық әскерлер жол торабында 600 конфедерат әскерімен шайқасты. Бастапқы конфедерат күштері шегінді, бірақ Порт-Гадсоннан тағы 400 конфедерат күштері келді. Конфедерат күштерінің бір бөлігі одақтың артиллериясын басып алып, одақтың полкін жеңіске ұшыратты, бірақ қаруды иелене алмады. Одақтың қосымша күштері алға жылжып, конфедерат күштерінің бір бөлігіне шабуыл жасап, оларды шайқас алаңынан ығыстырды. Конфедераттар Порт-Гадсонға қайта шегінді, ал ертесі күні одақтың әскерлері оны толығымен қоршап алды. Порт-Гадсон 9 шілдеде қорғаушылар капитуляциялағанға дейін қоршауда болды.

Өмірбаян

1863 жылы, АҚШ Азамат соғысы кезінде, Конфедерацияның Порт-Хадсон (Луизиана) және Виксбург (Миссисипи) қалаларындағы бекіністері, Миссисипи өзенін осы екі нүкте арасында Конфедерацияның бақылауында ұстауға мүмкіндік берді. Бұл арқасында Конфедерацияның бір жағынан екінші жағына өзен арқылы жабдықтау жіберуге болады еді. 1863 жылдың мамыр айында Одақ әскерлері Виксбургті қоршауға алды. Генерал-майор Натаниел Банкс басқаратын Одақ әскерлері Луизиана штатының Шревпорт қаласына бет алған, бірақ Порт-Хадсонды басып алу үшін бағытын өзгертіп, сол қалаға бұрылды. Банкстің мақсаты – генерал-майор Франклин Гарднер басқаратын Конфедерация күштерін жеңіп, содан кейін Виксбургке жасалған шабуылға көмектесу үшін солтүстікке жылжу болды. Банксті қолдау үшін генерал-майор Кристофер К. Огур басқаратын Одақ дивизиясы Луизиана штатының Батон-Руж қаласынан 20 мамырда 3500 сарбазбен Порт-Хадсонға қарай солтүстікке қарай жолға шықты. Банкстің әскерінің көп бөлігі сияқты, Огурдың әскерлері де көп тәжірибесіз болды, ал Плейнс-Стоур оның полктерінің алғашқы шайқасы болды.

Шайқас

21 мамыр күні таңертең полковник Бенджамин Г. Гриерсон басқаратын Аугурдың басты күштері Плейнс-Стоур және Байо-Сара жолдарының тоғысында Конфедерация әскерлерімен кездесті. Плейнс дүкені осы жерде орналасқан еді. Тоғысты бағындыру Банкс үшін қону орнын қамтамасыз ететін еді және екі одақты күштің бірігуіне жағдай жасап беретін еді. Көшеде полковник Фрэнк П. Пауэрс басқаратын 600 сарбаз қорғанысқа орналасқан; Пауэрстің күштері 14-ші Арканзас жаяу әскер полкі (Пауэрс полкі), кавалерия және Аббайдың Миссисипи батареясынан тұрды. Одақтың басты күштері келген кезде ұсақ шайқастар жалғасты. Конфедерация артиллериясының атысы одақтың алға жылжуына кедергі келтіргендіктен, шамамен сағат 10:00-де одақтың артиллериясы жеткізіліп, артиллериялық дуэль басталды. 5-ші АҚШ артиллериясының G батареясы және 18-ші Нью-Йорк батареясының бір бөлігінен құралған одақтың артиллериясы бастапқыда конфедераттардың атысын тоқтатуға мүкіндік бермеді. Полковник Н. А. М. Дадли Нью-Йорк батареясын кері шегіндіріп, оның орнына 2-ші Вермонт батареясын орналастырды. Дадли сондай-ақ конфедераттармен ұсақ шайқас үшін жаяу әскерлерін алға жіберді. Пауэрс одақтың күштерінен сандар жағынан кем болды. Түске қарай Гарднер полковник Уильям Р. Майлзды 400 жаяу әскермен (Майлз легионы деп белгілі) және Буунның Луизиана батареясын Пауэрске көмектесу үшін жіберді. Майлз келгенге дейін Пауэрстің оқ-дәрісі таусылып, олар майданнан шығып кетті. Дадлидің әскері конфедераттар шегінгеннен кейін тоғысты басып алды. Одақтың бір бөлігі артиллериясы мен 48-ші Массачусетс жаяу әскер полкі Порт-Гадсонға қарай жолға шықты, ал одақтың қалған күштері Плейнс-Стоур маңында қалды. Майлз орман арқылы өтіп, одақ әскерлері оны байқамады. Ол күшін екі қанатқа бөлді: майор Джеймс Т. Коулман оң жақтағы екі ротаны, ал подполковник Ф. Б. Брэнд сол жақтағы үш ротаны алды. Коулманның әскері одақтың алға жылжыған артиллериясының атысына түсті. Дұрыстарға шабуыл жасап, Коулманның әскері оларды жеңіп, 48-ші Массачусетсті талқандады. Конфедераттар батарея жылқылары өлтірілгендіктен, қаруларын майданнан алып кете алмады. Оқ атыс басталғанда, 116-шы Нью-Йорк және 49-шы Массачусетс жаяу әскер полкінің екі полкі көмекке жіберілді. 49-шы Массачусетс Коулманның әскерімен шайқасты, бірақ конфедераттардың артиллерия атысы оларды жасырынуға мәжбүр етті, алайда Коулман шабуылға жететіндей жеткіліксіз күшке ие болды. Брэнд 116-шы Нью-Йорктің қанатын айналып өтті, бірақ Нью-Йорктықтар конфедераттарға қарсы бұрылып, оларды майданнан қуды. Конфедераттар Порт-Гадсонға шегінді.

Салдары

Тарихшы Джон Д. Винтерс Конфедерация жағы 89 адам – қаза тапқан, жараланған немесе жоғалған, ал Одақ жағы 100 адам қаза тапқан десе, Майлздың ресми есебінде барлық түрдегі 89 адамның зардап шеккені айтылған, бірақ қаза тапқан және жараланғандардың нақты саны белгісіз екені атап өтілген. Тарихшы Рассел В. Блоунт Конфедерация 12 адамнан, ал Одақ 15 адамнан қаза тапқанын, екі жақта да 100-ден астам адам жараланғанын, олардың көп бөлігі Одақ әскерлері екенін мәлімдейді. Соғыстан кейінгі ресми Одақ есебінде Аугур барлық себептерден 150 шамасында адамды жоғалтқаны айтылған. Блоунт, шайқасты қорытындылап, Порт-Гадсон науқанында "ешнәрсеге қол жеткізілмеді, тек алғашқы қан төгілді" деді. Шайқас кезінде Гарднерге Конфедерация генералы Джозеф Джонстон Порт-Гадсонды тастап кетуді бұйырды, бірақ Гарднер Конфедерация президенті Джефферсон Дэвистің бұйрығын орындап, күш сұрап, өз орнында қалды. 22 мамырда Банкс әскерлерін Байо-Сараға түсіріп, Аугурдың қарсылық көрсеткенін естіп, ілгері жылды. Жаңа Орлеаннан, Луизианадан Одақ әскерлері келді, ал күнінің соңына қарай Порт-Гадсон толығымен қоршауға алынды. Джонстон Гарднерге келесі күні кері шегінуді бұйырды, бірақ сол кезде Порт-Гадсондағы Конфедерация әскерлері кесіліп қалды. Порт-Гадсонды қоршау басталды, онда Конфедерация әскерлері тышқандар мен есек етін жеуге мәжбүр болды. Гарднер 9 шілдеде, Виксбург түскеннен кейін бес күн өткен соң, капитуляциялады.