Виксбург шайқасы: Одақтың стратегиясы мен Конфедерацияның тұтқыны

Кіріспе

Америка Азамат соғысының Анаконда жоспары

Әскери жағдай

Миссисипи өзенін Виксбургтен оңтүстікке қарай Бруинсбургте кесіп өтіп, солтүстік-шығысқа қарай жылжудан кейін Грант Порт Гибсон және Реймонд шайқастарында жеңіске жетті, ал 1863 жылдың 14 мамырында Миссисипи штатының астанасы Джексонды басып алды, бұл Пембертонды батысқа қарай шегінуге мәжбүр етті. Одақтың Чемпион Хилл және Үлкен Қара өзені көпіріндегі шабуылды тоқтату әрекеттері сәтсіз аяқталды. Пембертон генерал-майор Уильям Т. Шерман басқаратын корпустың солтүстіктен оны қоршауға дайындалып жатқанын білгендіктен, кері шегінуден басқа амалы қалмады. Пембертон Үлкен Қара өзеніндегі көпірлерді өртеп, шегінетін кезінде аймақты қиратты, содан кейін жақсы бекітілген Виксбург қаласына қайтты. Конфедераттар Хейнс Блаффты эвакуациялады, оны 19 мамырда Шерманның кавалериясы басып алды, ал Одақтың бу кемелері енді Виксбургтің артиллериясынан өтуге мәжбүр болмай, Язу өзені бойында ондаған кемелермен тоқтауға мүмкіндік алды. Грант енді бұрынғы Луизиана арқылы, Гранд-Гальф және Бруинсбургтегі өзеннен өту арқылы жүргенге қарағанда, жабдықтауды тікелей алуға мүмкіндік алды. Виксбургтегі көптеген адамдар Конфедерация Батыс департаментінің қолбасшысы генерал Джозеф Джонстон қаланы құтқаруға келеді деп күтті, бірақ ол олай істемеді. Көптеген Одақ әскерлері қаланы қоршау үшін жолға шықты. Олар Үлкен Қара өзеніндегі көпірлерді жөндеп, 18 мамырда өтті. Джонстон өзінің генералы Пембертонға қаланы құрбан етуді және әскерін сақтауды сұрап хат жіберді, бірақ Пембертон оған келіспеді. Туған жері бойынша солтүстік жақтан шыққан Пембертон, Виксбургті тастап кетсе, жұртшылықтың айыптауынан қорқуы мүмкін. Пембертон, Джефферсон Дэвистің Виксбург пен Порт-Хадсонды ұстап тұру қажеттігі туралы талабына және Джонстонның екі орынның да әскери тұрғыдан құнды емес деп есептегеніне риза болуға тырысып, күрделі басқару жүйесінің және өзінің шешімсіздігінің құрбаны болды. Өте қайғылы халде, ол қаладан эвакуацияланып, солтүстікке қарай қайтадан науқанға қатысу мүмкіндігінен гөрі, шаршаған армиясын Виксбургке кері қайтарды. Ол армиясын Виксбургке кіргізген кезде, Пембертон әскерінің және өзі қорғауға бел буған қаланың тағдырын шешті.

After crossing the Mississippi River south of Vicksburg at Bruinsburg and driving northeast, Grant won battles at Port Gibson and Raymond and captured Jackson, the Mississippi state capital, on May 14, 1863, forcing Pemberton to withdraw westward. Attempts to stop the Union advance at Champion Hill and Big Black River Bridge were unsuccessful. Pemberton knew that the corps under Maj. Gen. William T. Sherman was preparing to flank him from the north, and so had no choice but to withdraw or be outflanked. Pemberton burned the bridges over the Big Black River and devastated the countryside as he retreated to the well fortified city of Vicksburg. The Confederates evacuated Hayne's Bluff, which was subsequently occupied by Sherman's cavalry on May 19, and Union steamboats no longer had to run the guns of Vicksburg, now being able to dock by the dozens up the Yazoo River. Grant could now receive supplies more directly than by the previous route, which ran through Louisiana, over the river crossing at Grand Gulf and Bruinsburg, then back up north. and many in Vicksburg expected General Joseph E. Johnston, in command of the Confederate Department of the West, to relieve the city—which he never did. Large numbers of Union troops were on the march to invest the city. They repaired the bridges over the Big Black River and crossed on May 18. Johnston sent a note to his general, Pemberton, asking him to sacrifice the city and save his troops, something Pemberton would not do. Pemberton, a Northerner by birth, was probably influenced by his fear of public condemnation if he abandoned Vicksburg. Pemberton, trying to please Jefferson Davis, who insisted that Vicksburg and Port Hudson must be held, and to please Johnston, who thought both places worthless militarily, had been caught in the middle, a victim of a convoluted command system and his own indecisiveness. Too dispirited to think clearly, he chose to back his bedraggled army into Vicksburg rather than evacuate the city and head north where he might have escaped to campaign again. When he chose to take his army into Vicksburg, Pemberton sealed the fate of his troops and the city he had been determined to defend.|Vicksburg, Michael B. Ballard.

Беделді құрылыс

Одақ әскерлері Виксбургке жақындаған кезде Пембертон өз қатарына тек 18 000 әскерді орналастыра алды. Гранттың әскері 35 мыңнан асып, тағы да қосымша күштер жолда болды. Дегенмен, Пембертон жер бедерінің және мықты бекіністердің арқасында қорғанысын дерлік бұзуға болмайтын еді. Виксбургтің төңірегіндегі қорғаныс шебі әртүрлі биіктіктегі дөңестер мен тік беткейлерді қамти отырып, шамамен созылды, бұл шабуылдаушылардың отқа түсіп, оларды бағындыруын қажет етті. Шепке көптеген қару ұялары, бекіністер, окоптар, редуттар және лунеттер кірді. Шептегі маңызды бекіністерге мыналар кірді: Форт-Хилл, қаланың солтүстігіндегі биік тіктеуде; Стокэд Редан, солтүстік-шығыстан қалаға жақын қабірстандық жолмен келуді бақылайтын; 3-ші Луизиана Редан; Ұлы Редут; Теміржол Редут, қалаға кіретін теміржолдың өткелін қорғайтын; Төртбұрыш Форт (Форт Гарротт); Холл паромдық жолындағы шығыңқы бөлік; және Оңтүстік Форт.

Қазақстан Республикасы

Генерал-майор Улисс Гранттың Теннесси армиясы қоршауға бес корпусты жеткізді:
IX корпус, генерал-майор Джон Парк басшылығымен;
XIII корпус, генерал-майор Джон А. МакКлернанд басшылығымен;
XV корпус, генерал-майор Уильям Т. Шерман басшылығымен;
XVI корпус (бөлімше), генерал-майор Кэдвалладер С. Уошберн басшылығымен;
XVII корпус, генерал-майор Джеймс Б. МакФерсон басшылығымен.

Конфедерация

Генерал-лейтенант Джон С. Пембертонның Миссисипи Конфедерациялық армиясы Виксбург шебінде төрт дивизиядан тұрды, олар генерал-майорының басқаруында болды:
Картер Л. Стивенсон;
Джон Х. Форни;
Мартин Л. Смит;
Джон С. Боуэн.

Шабуылдар

Грант Конфедерация әскерлерін қорғанысын толыққанды ұйымдастыруға үлкермес бұрын басып тастауды қалап, 19 мамырға Редан бекінісіне шабуыл жасауға бұйрық берді. Шерман корпусының әскерлері 36-шы Миссисипи жұмыскерлік полкінің мылтық пен артиллерия оғының астындағы позицияға жақындасуда қиындыққа тап болды, генерал Луи Эбер бригадасы. Олар абатпен қоршалған тік жарды ойысты кесіп өтіп, 2 метрлік, 8 метрлік бекіністің алдындағы арықты аттап өтіп, 5 метрлік қабырғаларына шабуыл жасады. Бұл алғашқы әрекет оңай жеңіліске ұшырады. Грант қорғанысты әлсірету үшін артиллериялық бомбалауға бұйрық берді және шамамен сағат 14:00-де генерал-майор Фрэнсис П. Блэр басқаратын Шерман дивизиясы тағы да тырысты, бірақ аздаған ғана әскер тіпті Реданның алдындағы арыққа жетті. Шабуыл атыс және қол гранаталарымен алмасу арқылы сәтсіз аяқталды. 19 мамырдағы Одақтың сәтсіз шабуылдары әскерлердің рухын құлатты, Миссисипидегі жеңістерден кейін сарбаздардың сенімін әлсіретті. Олар сонымен қатар ауыр шығынға әкелді: 157 қаза тапты, 777 жараланды және сегіз жоғалып кетті, ал Конфедерация тарапынан сегіз қаза тапты және 62 жараланды. Демпиеленген деп есептелген Конфедерация әскерлері өздерінің жауынгерлік қабілеттерін қайта қалпына келтірді. Грант 22 мамырға тағы бір шабуыл жасауды жоспарлады, бірақ бұл жолы көбірек сақтықпен: оның әскерлері алдымен мұқият барлау жүргізіп, артиллерия мен теңіз артиллериясымен қорғанысты әлсіретеді. Алдыңғы бөлімдер бекініс қабырғаларына көтерілу үшін баспалдақтармен жабдықталды. Грант ұзақ қоршауды қалаған жоқ, ал бұл шабуыл бүкіл армияның кең майданға қарсы жасалуы керек еді. 19 мамырдағы қанды жеңіліске қарамастан, Одақ әскерлері жақсы көңіл-күйде болды, енді олар өздері жинаған азық-түлікпен жақсы тамақтанды. Гранттың өтіп бара жатқанын көрген бір сарбаз: «Қырық!» деді. Көп ұзамай барлық Одақ әскерлері: «Қырық! Қырық!» деп айғайлады. 21 мамыр күні кешкі аста Одақ қырық, бұршақ және кофе берді. Барлығы Виксбургтің ертең құлайтынына сенді. Одақ әскерлері қаланы түн бойы 220 артиллериялық зеңбірегімен және контр-адмирал Дэвид Д. Портердің флотының теңіз атысымен бомбалады. Олар мүлікке көп зиян келтірмесе де, Конфедерация азаматтарының рухын құлатты. 22 мамыр күні таңертең қорғаушылар тағы да төрт сағат бойы бомбалауға ұшырады, содан кейін Одақ сағат 10:00-де 5 шақырымдық майдан бойымен тағы бір шабуыл жасады. Шерман тағы да шабуыл жасады, 150 ерікті (нашар үміт жасағы деп аталды) баспалдақтар мен тақтайлармен алдымен жүріп, Блэр мен генерал-майор Джеймс М. Таттл дивизиялары олардың соңынан полктардың ұзын тізімімен орналасты. Олар күштерін тар майданға шоғырландыру арқылы алға жылжуды үміттенеді. Олар қатты атыс кезінде кері қайтарылды. Блэр бригадалары полковниктер Гилс А. Смит пен Т. Килби Смит Грин Реданнан 100 метр қашықтықтағы жотаға жетті, ол Стокаде Реданның оңтүстік шетінен, сол жерден олар Конфедерация позициясына қатты атыс жасады, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Таттл дивизиясы алға жылжу кезегін күтіп тұрды, бірақ алға жылжуға мүмкіндік болмады. Шерманның оң жағында генерал Фредерик Стилдің дивизиясы таңертеңгі уақытта Минт Спринг Байоудағы ойыстан өту үшін позицияға түсуге тырысты. Макферсон корпусы Джексон жолындағы орталыққа шабуыл жасауға тағайындалды. Оң жақ қанатында генерал Томас Э. Г. Рэнсом бригадасы Конфедерация шебінен 100 метр қашықтықта алға жылжиды, бірақ Грин Реданнан қауіпті флангтік атыстан аулақ болу үшін тоқтады. Макферсонның сол жақ қанатында генерал-майор Джон А. Логанның дивизиясы 3-ші Луизиана Редан мен Ұлы Редутты шабуылға тағайындалды. Генерал Джон Э. Смит бригадасы Реданның беткейіне дейін жетті, бірақ олар сонда жиналып, қараңғыға дейін гранаталардан аулақ жүрді, содан кейін қайта шақырылды. Генерал Джон Д. Стивенсон бригадасы екі колоннада редутты шабуылдады, бірақ олардың шабуылдары да сәтсіз аяқталды, өйткені олардың баспалдақтары бекініске көтерілуге тым қысқа болды. Генерал Исаак Ф. Куинби дивизиясы бірнеше жүз метр алға жылжиды, бірақ оның генералдары шатастырған пікірталасқа қатысқан кезде бірнеше сағат бойы тоқтады. Одақтың сол жағында Макклернанд корпусы Болдуин Фери жолымен және Миссисипидің оңтүстік теміржолымен жылжыды. Генерал Юджин А. Карр бригадасы теміржол редутын және 2-ші Техас лунетін басып алуға тағайындалды; генерал Питер Дж. Остерхаус бригадасы шаршы бекініске тағайындалды. Каррдың әскері 2-ші Техас лунетінде шағын алға жылжуға қол жеткізіп, күштерді сұрады. Сағат 11:00-ге қарай алға жылжудың болмайтыны және Шерман мен Макферсонның шабуылдарының сәтсіз аяқталғаны анық болды. Осы кезде Грант Макклернандтан хабарлама алды, ол оның қатты шайқаста екенін, Конфедерация күштері күшейтіліп жатқанын және Макферсон корпусынан оң жақта көмек сұрағанын мәлімдеді. Грант бастапқыда өтінішті қабылдамады, Макклернандқа өздерінің резервтік күштерін пайдалануға бұйрық берді; Грант Макклернандтың жеңіл шайқасқа қатысқаны және Макферсонның ауыр шайқасқа қатысқаны туралы жаңылысқан, бірақ шындығында керісінше болды. Макклернанд жартылай бұрмаланған хабарламамен жауап берді, ол екі бекіністі басып алғанын – «Жұлдыздар мен жолақтар олардың үстінде желбіреп тұр» деді, – және жеңіске жету үшін желі бойындағы тағы бір итерілуі Одақ армиясына жеңіс сыйлайтынын мәлімдеді. Шындығында, 22-ші Айова жұмыскерлік полкінің оннан астам мүшесі теміржол редуты деп белгілі бекіністің бір бөлігінде тұрақтап, сол жерден Конфедерация қорғаушыларын кері шегіндірді, бірақ Айовалықтар одан әрі жылжуға мүмкіндік алмады. Грант тағы да бас тартса да, ол хабарламаны Шерманға көрсетті, ол өз корпусына тағы да шабуыл жасауға бұйрық берді. Грант қайта қарастырып, Макферсонға Макклернандқа көмектесу үшін Куинби дивизиясын жіберуге бұйрық берді. Шерман тағы екі шабуылға бұйрық берді. Сағат 14:15-те Гилс Смит және Рэнсом шығып, бірден кері қайтарылды. Сағат 15:00-де Таттл дивизиясы сәтсіз шабуылында соншама көп шығынға ұшырады, Шерман Таттлға: «Бұл өлтіру! Оларды кері қайтаруға бұйрық беріңіз» деді. Осы уақытқа дейін Стил дивизиясы Шерманның оң жағында позицияға маневр жасады және сағат 16:00-де Стил 26-шы Луизиана редутына шабуыл жасауға бұйрық берді. Олар Шерманның басқа шабуылдарынан артық нәтижеге қол жеткізе алмады. Макферсон секторында Логан дивизиясы шамамен сағат 14:00-де Джексон жолымен тағы бір шабуыл жасады, бірақ ауыр шығынға ұшырады және шабуыл тоқтатылды. Макклернанд Куинби дивизиясымен күшейтілген күйде тағы да шабуыл жасады, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Күндізгі Одақтың шығыны 502 қаза тапты, 2550 жараланды және 147 жоғалып кетті, үш корпус арасында шамамен тең бөлінді. Конфедерация тарапынан шығын туралы тікелей хабарлама жоқ, бірақ олар 500-ден аз болды деп есептеледі. Грант күнінің нашар нәтижелерінің бір бөлігі үшін Макклернандтың бұрмаланған хабарламаларын кінәлады, наурыз айында оған көптеген қиындықтар тудырған саяси генералға қарсы наразылығын күшейтті.

Grant wanted to overwhelm the Confederates before they could fully organize their defenses and ordered an assault against the Stockade Redan for May 19. Troops from Sherman's corps had a difficult time approaching the position under rifle and artillery fire from the 36th Mississippi Infantry, Brig. Gen. Louis Hébert's brigade. They had to negotiate a steep ravine protected by abatis and cross a 6 feet (2 m), 8 feet (2 m) ditch before attacking the 17 feet (5 m) walls of the redan. This first attempt was easily repulsed. Grant ordered an artillery bombardment to soften the defenses and at about 2 pm, Sherman's division under Maj. Gen. Francis P. Blair tried again, but only a small number of men were able to advance even as far as the ditch below the redan. The assault collapsed in an exchange of rifle fire and hand grenades lobbing back and forth. The failed Union assaults of May 19 damaged troop morale, deflating the confidence the soldiers had felt after their string of victories across Mississippi. They were also costly, with 157 killed, 777 wounded, and eight missing, versus Confederate casualties of eight killed and 62 wounded. The Confederates, assumed to be demoralized, had regained their fighting edge. Grant planned another assault for May 22, but this time with greater care; his troops would first reconnoiter thoroughly and soften up the defenses with artillery and naval gunfire. The lead units were supplied with ladders to ascend the fortification walls. Grant did not want a long siege, and this attack was to be by the entire army across a wide front. Despite their bloody repulse on May 19, Union troops were in high spirits, now well fed with provisions they had foraged. On seeing Grant pass by, a soldier commented, "Hardtack". Soon all Union troops in the vicinity were yelling, "Hardtack! Hardtack!" The Union served hardtack, beans, and coffee the night of May 21. Everyone expected that Vicksburg would fall the next day. Union forces bombarded the city all night, from 220 artillery pieces and with naval gunfire from Rear Adm. David D. Porter's fleet in the river. While causing little property damage, they damaged Confederate civilian morale. On the morning of May 22, the defenders were bombarded again for four hours before the Union attacked once more along a 3 mile (5 km) front at 10 am. Sherman attacked once again down the Graveyard Road, with 150 volunteers (nicknamed the forlorn hope detachment) leading the way with ladders and planks, followed by the divisions of Blair and Brig. Gen. James M. Tuttle, arranged in a long column of regiments. They hoped to achieve a breakthrough by concentrating their mass on a narrow front. They were driven back in the face of heavy rifle fire. Blair's brigades under Cols. Giles A. Smith and T. Kilby Smith made it as far as a ridge 100 yards from Green's Redan, the southern edge of the Stockade Redan, from where they poured heavy fire into the Confederate position, but to no avail. Tuttle's division, waiting its turn to advance, did not have an opportunity to move forward. On Sherman's far right, the division of Brig. Gen. Frederick Steele spent the morning attempting to get into position through a ravine of the Mint Spring Bayou. McPherson's corps was assigned to attack the center along Jackson Road. On their right flank, the brigade of Brig. Gen. Thomas E. G. Ransom advanced to within 100 yards of the Confederate line, but halted to avoid dangerous flanking fire from Green's Redan. On McPherson's left flank, the division of Maj. Gen. John A. Logan was assigned to assault the 3rd Louisiana Redan and the Great Redoubt. The brigade of Brig. Gen. John E. Smith made it as far as the slope of the redan, but huddled there, dodging grenades until dark, when they were recalled. Brig. Gen. John D. Stevenson's brigade advanced in two columns against the redoubt, but their attack also failed when they found their ladders were too short to scale the fortification. Brig. Gen. Isaac F. Quinby's division advanced a few hundred yards, but halted for hours while its generals engaged in confused discussions. On the Union left, McClernand's corps moved along the Baldwin Ferry Road and astride the Southern Railroad of Mississippi. The division of Brig. Gen. Eugene A. Carr was assigned to capture the Railroad Redoubt and the 2nd Texas Lunette; the division of Brig. Gen. Peter J. Osterhaus was assigned the Square Fort. Carr's men achieved a small breakthrough at the 2nd Texas Lunette and requested reinforcements. By 11 am, it was clear that a breakthrough was not forthcoming and that the advances by Sherman and McPherson were failures. Just then, Grant received a message from McClernand, which stated that he was heavily engaged, the Confederates were being reinforced, and he requested a diversion on his right from McPherson's corps. Grant initially refused the request, telling McClernand to use his own reserve forces for assistance; Grant was mistakenly under the impression that McClernand had been lightly engaged and McPherson heavily, although the reverse was true. McClernand followed up with a message that was partially misleading, implying that he had captured two forts—"The Stars and Stripes are flying over them. "—and that another push along the line would achieve victory for the Union Army. In fact, more than a dozen members of the 22nd Iowa Infantry Regiment had secured a tenuous foothold in a portion of the fortification known as the Railroad Redoubt, and forced Confederate defenders back from that point, though the Iowans could not advance further. Although Grant once again demurred, he showed the dispatch to Sherman, who ordered his own corps to advance again. Grant, reconsidering, then ordered McPherson to send Quinby's division to aid McClernand. Sherman ordered two more assaults. At 2:15 pm, Giles Smith and Ransom moved out and were repulsed immediately. At 3 pm, Tuttle's division suffered so many casualties in their aborted advance that Sherman told Tuttle, "This is murder; order those troops back." By this time, Steele's division had finally maneuvered into position on Sherman's right, and at 4 pm, Steele gave the order to charge against the 26th Louisiana Redoubt. They had no more success than any of Sherman's other assaults. In McPherson's sector, Logan's division made another thrust down the Jackson Road at about 2 pm, but met with heavy losses and the attack was called off. McClernand attacked again, reinforced by Quinby's division, but with no success. Union casualties for the day totalled 502 killed, 2,550 wounded, and 147 missing, about evenly divided across the three corps. Confederate casualties were not reported directly, but are estimated to have been under 500. Grant blamed McClernand's misleading dispatches for part of the poor results of the day, storing up another grievance against the political general who had caused him so many aggravations during the campaign.

Қоршау операциялары

Тарихшы Шелби Фут Гранттың "шабуылдарына өкімдемейтінін, тек олардың сәтсіз аяқталғанына ғана қайғырғанын" жазды. Грант қарсылық білдіре отырып, қоршауға кірісті. 25 мамырда подполковник Джон А. Роулинс No 140 нөміріндегі Грантқа арналған бұйрық шығарды: Корпус командирлері жауды тұрақты түрде басып алу жұмыстарын дереу бастасын. Виксбургті басып алу және гарнизонды талқандау кезінде адам өмірін сақтауға ерекше мән берілуі керек. Жердің табиғи белестігін пайдаланып, миналарды, траншеяларды немесе алдын ала батареяларды орнату үшін барлық мүмкіндіктер жасалсын. Грант естеліктерінде: "Енді мен тұрақты қоршауға бел будым – жаудың лагерін құрып, одан әрі шығынға ұшырамауға тырыстым", – деп жазды. Федералды әскерлер бекініс салуға кіріскенде, сол кездегі сарбаздар "қазған шұңқырлар" деп атаған күрделі қорғаныс құрылыстарын салды. Бұл бекіністер қаланы айналып, Конфедерацияның қорғанысына жақындады. Миссисипи және одақтың канонерлік кемелері өзеннен атып тұрғандықтан, Конфедерация сарбаздары мен азаматтары қоршауға түсті. Пембертон Джонстоннан немесе басқа жерден көмек күтіп, Миссисипидің бірнеше миліне иелік етуге бекінді. Конфедерация әскерлері жаңа қиындыққа тап болды. Грант әскерінің өлгендері мен жараланғандары Миссисипидің жазғы ыстығында жатты, өлген адамдар мен жылқылардың иісі ауаны улады, жараланғандар медициналық көмек пен су сұрап зарлады. Грант алғашқыда қарусыздану туралы өтінішті әлсіздік таныту деп санап, бас тартты. Бірақ соңында ол келісім берді, Конфедерация 25 мамыр күні жараланғандар мен өлгендерді алып кетуге мүмкіндік берді. Екі тараптың сарбаздары араласып, бір-бірімен сауда жасады, осы сәтте соғыс тоқтатылғандай болды. Осыдан кейін Грант әскері Виксбургтің айналасындағы 19 шақырымдық шеңберді толтыра бастады. Көп ұзамай 50 000 одақтық сарбаздың Конфедерацияның қорғанысын толық қоршауға шамасы келмейтіні анық болды. Пембертонның қашу мүмкіндігіне қатысты көзқарасы пессимистік болды, бірақ Виксбургтен оңтүстікке қарай одақтың күзеті жоқ жолдар әлі де болды. Грант одақтың бас қолбасшысы генерал-майор Генри В. Галлектен көмек сұрады. Галлек Гранттың қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін Батыс әскерлерін жылдам түрлендіре бастады. Бірінші күшейткіш 11 маусымда генерал-майор Фрэнсис Дж. Херронның қол астындағы Миссури департаментінен 5 000 сарбаздан тұратын дивизия болды. Шекара армиясының қалдықтары болған Херрон әскерлері Макферсон корпусына қосылып, оңтүстікке қарай орналасты. Содан кейін 12 маусымда бригадалық генерал Кэдвалладер К. Уошберн басқаратын XVI корпусқа қарасты үш дивизия, Коринф, Мемфис және ЛаГранж қалаларындағы әскерлерден жиналды. Қосылатын соңғы маңызды күшейткіштер тобы – Огайо департаментінен келген 8 000 сарбаздан тұратын IX корпус, оны 14 маусымда генерал-майор Джон Г. Парк басқарды. Парк келген кезде Гранттың Виксбургтің айналасында 77 000 сарбазы болды. Гранттың жабдықтау желісін кесу үшін Луизианадағы конфедерациялық әскерлер генерал-майор Джон Г. Уокердің басшылығымен 7 маусымда Миссисипи өзенінің бойындағы Милликен бұрынына шабуыл жасады. Бұл жерді негізінен АҚШ-тың жаңадан әскери қызметке қабылданған қара нәсілді әскерлері қорғады. Олар қару-жарағы нашар болғанына қарамастан, батыл соғысып, канонерлік кемелердің көмегімен конфедерациялық әскерлерді жеңді, бірақ үлкен шығынға ұшырады: қорғаушылар 652 сарбазды жоғалтты, ал конфедерациялықтар – 185 сарбазды. Милликен бұрынындағы жеңіліс конфедерациялықтарға сақтықпен әрекет ететін Джонстоннан басқа көмекке үміт қалдырмады. Пембертон оқ-дәріге толы болды, бірақ азық-түлік азырақ болды. Конфедерациялық сарбаздардың нашар тамақтануы байқалды. Маусымның соңына қарай олардың жартысы ауырып, ауруханаға жатқызылды. Олардың арасында скорбут, безгек, дизентерия, диарея және басқа да аурулар тарады. Бір қала тұрғыны аштықтан өлген сарбаздарды бақшасына кіргізбеу үшін түні бойы ояу отыруға мәжбүр болды. Ол үнемі оқ атылып тұрғанына емес, тамағынан айырылғанына қатты алаңдайтын. Қоршау жалғасқан сайын Виксбургте жылқы, қашыр және иттің саны азайып бара жатты. Көптеген ересектер үшін былғарыдан жасалған аяқ киім соңғы тіршілік көзіне айналды. Қоршау кезінде одақтың канонерлік кемелері қалаға 22 000-нан астам снаряд тастады, ал армияның артиллерия атысы одан да күшті болды. Оқ жауын тоқтату мүмкін болмағандықтан, Виксбургтегі жайлы тұрғын үйлердің саны ең төменгі деңгейге жетті. Бас қала мен көтерілісшілердің қорғаныс шебі арасындағы төбе сол уақытқа дейін баспанамен қамтамасыз етті. Жергілікті тұрғындар "бомбадан сақталатын орындар" деп атаған 500-ден астам үңгір Виксбургтің сары топырағына қазылды. Үйлердің құрылысы мықты болса да, олардың ішінде қазудан жасалған бекіністерде болу қауіпсіз деп есептелді. Адамдар оларды мүмкіндігінше жайлы етуге тырысты, кілемдер, жиһаз және суреттермен безендірді. Олар өз қозғалыстарын және азық іздеуді артиллерия атысының ырғағымен үйлестіруге тырысты, бірақ кейде сәттілік келмейтін. Қала тұрғындарының жер қазуының нәтижесінде одақтың сарбаздары қалаға "Дала итінің ауылы" деген ат берді. Одақтың атысының қаһарына қарамастан, қоршау кезінде оннан кем емес азамат өлгені белгілі.

Historian Shelby Foote wrote that Grant "did not regret having made the assaults; he only regretted that they had failed." Grant reluctantly settled into a siege. On May 25, Lt. Col. John A. Rawlins issued Special Orders No. 140 for Grant: Corps Commanders will immediately commence the work of reducing the enemy by regular approaches. It is desirable that no more loss of life shall be sustained in the reduction of Vicksburg, and the capture of the Garrison. Every advantage will be taken of the natural inequalities of the ground to gain positions from which to start mines, trenches, or advance batteries. Grant wrote in his memoirs, "I now determined upon a regular siege—to 'out camp the enemy,' as it were, and to incur no more losses." When the Federal troops started to dig in, they built complicated defenses that soldiers at the time called "ditches." These went all the way around the city and got closer and closer to the Confederate defenses. With their backs against the Mississippi and Union gunboats firing from the river, Confederate soldiers and citizens alike were trapped. Pemberton was determined to hold his few miles of the Mississippi as long as possible, hoping for relief from Johnston or elsewhere. A new problem confronted the Confederates. The dead and wounded of Grant's army lay in the heat of Mississippi summer, the odor of the deceased men and horses fouling the air, the wounded crying for medical help and water. Grant first refused a request of truce, thinking it a show of weakness. Finally he relented, and the Confederates held their fire while the Union recovered the wounded and dead on May 25, soldiers from both sides mingling and trading as if no hostilities existed for the moment. After this truce, Grant's army began to fill the 12 mile (19 km) ring around Vicksburg. It soon became clear that even 50,000 Union soldiers would not be able to effect a complete encirclement of the Confederate defenses. Pemberton's outlook on escape was pessimistic, but there were still roads leading south out of Vicksburg unguarded by Union troops. Grant sought help from Maj. Gen. Henry W. Halleck, the Union general in chief. Halleck quickly began to shift Union troops in the West to meet Grant's needs. The first of these reinforcements was a 5,000 man division from the Department of the Missouri under Maj. Gen. Francis J. Herron on June 11. Herron's troops, remnants of the Army of the Frontier, were attached to McPherson's corps and took up position on the far south. Next came a three division detachment from XVI Corps led by Brig. Gen. Cadwallader C. Washburn on June 12, assembled from troops at the nearby posts of Corinth, Memphis, and LaGrange. The final significant group of reinforcements to join was the 8,000 man strong IX Corps from the Department of the Ohio, led by Maj. Gen. John G. Parke, arriving on June 14. With the arrival of Parke, Grant had 77,000 men around Vicksburg. In an effort to cut Grant's supply line, Confederates in Louisiana under Major General John G. Walker attacked Milliken's Bend up the Mississippi on June 7. This was largely defended by recently enlisted United States colored troops. Despite having inferior weaponry, they fought bravely and repulsed the Confederates with help from gunboats, although at heavy cost; the defenders lost 652 to the Confederate 185. The loss at Milliken's Bend left the Confederates with no hope for relief other than from the cautious Johnston. Pemberton was boxed in with plentiful munitions but little food. The poor diet was telling on the Confederate soldiers. By the end of June, half were sick or hospitalized. Scurvy, malaria, dysentery, diarrhea, and other diseases cut their ranks. At least one city resident had to stay up at night to keep starving soldiers out of his vegetable garden. The constant shelling did not bother him as much as the loss of his food. As the siege wore on, fewer and fewer horses, mules, and dogs were seen wandering about Vicksburg. Shoe leather became a last resort of sustenance for many adults. During the siege, Union gunboats lobbed over 22,000 shells into the town and army artillery fire was even heavier. As the barrages continued, suitable housing in Vicksburg was reduced to a minimum. A ridge, located between the main town and the rebel defense line, provided lodging for the duration. Over 500 caves, known locally as "bombproofs", were dug into the yellow clay hills of Vicksburg. Whether houses were structurally sound or not, it was deemed safer to occupy these dugouts. People did their best to make them comfortable, with rugs, furniture, and pictures. They tried to time their movements and foraging with the rhythm of the cannonade, sometimes unsuccessfully. Because of the citizens' burrowing, the Union soldiers gave the town the nickname of "Prairie Dog Village". Despite the ferocity of the Union fire, fewer than a dozen civilians are known to have been killed during the siege.

Командалық өзгерістер

Грант қоршау кезінде жасаған әрекеттерінің бірі – ұзаққа созылған бәсекелестікті реттеу болды. 30 мамырда генерал МакКлернанд өз әскерлеріне мақтауға толы хат жазып, жақын арада болатын жеңіске үлкен үлес қосқанын мәлімдеді. Грант Арканзас Посты шайқасы маңында олардың қарым-қатынасы ушыққаннан бері алты ай бойы оның қателік күте отырды. Ол 1863 жылдың қаңтарында МакКлернандты қызметтен босатуға рұқсат алған, бірақ нақты провокация күтіп отырды; МакКлернанд 18 маусымда қызметтен босатылды. Грант өзінің әрекеттерін соншалықты мұқият жоспарлады, тіпті МакКлернандтың қарсылық танытуға мүмкіндігі болмады. МакКлернандтың XIII корпусы 1862 жылдың қазан айында Хатчи көпірінде жарақат алғаннан кейін жазылған генерал-майор Эдвард Ордқа берілді. 1864 жылдың мамыр айында МакКлернандқа Техас штатының шалғай аймағында басшылық қызмет тапсырылды. 22 маусымда тағы бір басшылық ауысу орын алды. Виксбургтегі Пембертоннан өзге, Грант өзінің артында Джозеф Джонстон басқаратын Конфедерация күштерінің болуын да ескеруі керек еді. Ол бір дивизияны Үлкен Қара өзені көпірінің жанына орналастырды, ал екінші дивизия Механикасбургке дейін солтүстікке барлау жүргізді; екеуі де қорғау күштері ретінде жұмыс істеді. 10 маусымда генерал-майор Джон Г. Парк басқаратын IX корпус Гранттың басқаруына берілді. Бұл корпус арнайы топтың ядросы болды, оның міндеті – Кантон қаласында күштерін жинап жатқан Джонстонның қоршауға кедеріс келтірмеуіне бақылау жасау болды. Шерманға осы топты басқару құқығы берілді, ал бригада генералы Фредерик Стил оны XV корпуста алмастырды. Джонстон ақыры Пембертонды құтқару үшін қозғалысқа шығып, 1 шілдеде Үлкен Қара өзеніне жетті, бірақ Виксбург гарнизоны үшін кеш болғандықтан Шерманмен болатын қиын кездесуді кейінге шегерді, содан кейін Джексон қаласына қайтып келді. Шерман Джонстонды қуалайтын болып, 17 шілдеде Джексонды қайта басып алды.

Луизиана операциялары

Қамау кезінде Одақ және Конфедерация күштері Миссисипи өзенінің Луизиана жағында қолдау рөлінде белсенділік танытты. Транс-Миссисипи департаментінің қолбасшысы генерал-лейтенант Эдмунд Кирби Смит 9 мамырда Пембертоннан телеграмма алып, Миссисипи өзені бойындағы Гранттың байланыс желілеріне шабуыл жасауын сұрады. Грант Милликенс-Бенд, Янгс-Пойнт және Провиденс көлінде маңызды жабдықтау қоймаларын құрған еді, олардың барлығы Смиттың қарауында болды, бірақ Смит Пембертонның жағдайының маңыздылығын толыққанды түсінбеді. Тек маусым айында Смит Пембертонның өтінішіне жауап ретінде әрекет етіп, генерал-майор Ричард Тейлорға Виксбург гарнизонына көмек ретінде "бірдеңе жасауды" бұйырды. Тейлор Батыс Луизиана округінің қолбасшысы болып, Гранттың үш жабдықтау қоймасына қарсы үш бағыттан науқан жүргізді. Тейлордың үш шабуылы да Милликенс-Бенд шайқасында, Янгс-Пойнт шайқасында және Провиденс көлі шайқасында жеңіліске ұшырады. Конфедерацияның аймақтағы белсенділігі күшейгеніне жауап ретінде Грант Виксбург окоптарынан өзеннің арғы жағына әскер жіберуге шешім қабылдады. Луизиана жағында генерал-майор Джон Г. Уокердің Конфедерация дивизиясының болуы алаңдаушылық тудырды, себебі олар Виксбургтен қашуға тырысатын Конфедерация күштеріне көмектесуі мүмкін еді. Сондықтан, бригада генералы Альфред У. Элеттің Миссисипи теңізшілері бригадасы және Шерман корпусынан Джозеф А. Моуэр бригадасы Милликенс-Бенд маңына жіберілді. Моуэр мен Элет Луизиана штатының Ричмонд маңында орналасқан Уокер дивизиясына қарсы бірлесіп әрекет етуі керек еді. Ричмонд Виксбургті Луизианадан азық-түлікпен қамтамасыз ететін маңызды жабдықтау жолы болды. 15 маусымда Элет пен Моуэр Уокерді жеңіп, Ричмондты қиратты. Элеттің әскері Де Сото нүктесіне қайтып оралып, артиллериялық батарея құрылысын бастады. Құрылыс 19 маусымда басталды, нәтижесінде теміржол темірінен жасалған казематқа 20 фунттық Parrott зеңбірегі орнатылды. 25 маусымда нысана болған құю зауыты жойылды, ал келесі күні батареяға тағы бір Parrott зеңбірегі қосылды, ол гарнизонның капитуляциясына дейін қорғаушыларды мазалап тұрды. Луизианадағы Конфедерацияның қосымша әрекеттері 29 маусымда Гудрич-Лэндингте болды, онда олар плантацияға және бұрынғы құлдар басқаратын әскери оқу орталығына шабуыл жасады. Конфедерация жауынгерлері плантацияларды қиратты және жүзден астам бұрынғы құлды тұтқынға алды, содан кейін Элеттің теңізшілерінің қарсылығына тап болды. Конфедерацияның мұндай шабуылдары бұзылыс тудырып, зиян келтірді, бірақ олар тек шағын сәтсіздіктер болды және Конфедерация аймақта тек уақытша алабұдылықтар тудыра алатынын көрсетті.

Throughout the siege Union and Confederate forces kept busy in a supporting role on the Louisiana side of the Mississippi River. Lt. Gen. Edmund Kirby Smith, commander of the Trans Mississippi Department, received a telegraph from Pemberton on May 9 requesting that he move against Grant's communication lines along the Mississippi River. Grant had established important supply depots at Milliken's Bend, Young's Point, and Lake Providence, all within Smith's jurisdiction, but Smith failed to recognize the importance of Pemberton's situation. It was not until June when Smith finally took action on Pemberton's request, directing Maj. Gen. Richard Taylor to "do something" in support of the Vicksburg garrison. Taylor commanded the District of Western Louisiana and developed a three pronged campaign against Grant's three supply depots. All three of Taylor's assaults were defeated at the Battle of Milliken's Bend, the Battle of Young's Point, and the Battle of Lake Providence. In response to the growing Confederate activity in the area, Grant decided to dispatch troops from the Vicksburg trenches across the river. The presence of Maj. Gen. John G. Walker's Confederate division on the Louisiana side was of particular concern; its presence could possibly aid any Confederate attempt to escape from Vicksburg. Therefore, Brig. Gen. Alfred W. Ellet's Mississippi Marine Brigade and Joseph A. Mower's brigade from Sherman's corps were ordered to the vicinity of Milliken's Bend. Mower and Ellet were to cooperate against Walker's division, which was stationed in the vicinity of Richmond, Louisiana. Richmond was also an important supply line providing Vicksburg with food from Louisiana. On June 15, Ellet and Mower defeated Walker and destroyed Richmond. Ellet's men returned to De Soto Point and constructed an artillery battery targeting an iron foundry recasting spent Union artillery shells. Construction was begun on June 19, which placed a 20 pounder Parrott rifle in a casemate of railroad iron. The targeted foundry was destroyed on June 25 and the next day a second Parrott gun was added to the battery, which continued to harass the defenders until the garrison's surrender. Additional Confederate activity in Louisiana occurred on June 29 at Goodrich's Landing when they attacked a plantation and an army training center run by former slaves. The Confederates destroyed the plantations and captured over a hundred former slaves before disengaging in the face of Ellet's Marines. Confederate raids such as these were disruptive and caused damage, but they were only minor setbacks and demonstrated that the Confederates could cause only momentary disturbances in the area.

Үшінші Луизиана Редандағы кратер

Қоршаудың соңында Одақ әскерлері 3-ші Луизиана Реданның астына тоннель қазып, шахтаны 2200 фунт ұнтақпен толтырды. Жарылыс 25 маусымда Конфедерацияның қорғаныс шебін жарып жіберді, ал одан кейін Логанның XVII корпусы дивизиясының әскерлері шабуыл жасады. 45-ші Иллинойс полкі (қазбашы полк деп белгілі) полковник Джаспер А. Мальтби басшылығымен диаметрі 12 метр, тереңдігі 4 метр болатын кратерге оңай кірді, бірақ қайта жиналған Конфедерация әскерлері тоқтатты. Одақ әскерлері ұсталды, ал қорғаушылар қысқа қозғалтқышты артиллериялық снарядтарды шұңқырға лақтырып, қырып салған. Одақтың инженерлері кратерде каземат құрып, жаяу әскерін шығаруға тырысты, жақын арада сарбаздар жаңа қорғаныс шебіне шегінді. Жарылыстан қалған кратерден Одақ шахтерлері оңтүстікке қарай жаңа тоннель қазуға кірісті. 1 шілдеде бұл мина жарылды, бірақ жаяу әскер шабуылы болған жоқ. 2 және 3 шілдеде пионерлер бастапқы кратерді кеңейтіп, болашақ шабуылдар үшін төрт жаяу әскер батальоны өте алатындай етіп жасады. Бірақ келесі күні болған оқиғалар одан әрі шабуыл қажеттігін жойды.

Ұстау

3 шілдеде Пембертон Грантке бейбіт келісімдер мүмкіндігі туралы хабарлама жіберді. Грант, Форт-Донельсон сияқты, алдымен толыққанды бас игілікті талап етті. Бірақ ол 30 000 конфедерат әскерін одақтың түрмелерінде азықтандыруды қаламағандықтан, барлық тұтқындарды мерзімі бітіп қайта әскерге шақыруға келісті. Олардың ашаршылықтағы жағдайын ескере келе, ол олардың қайтадан соғысатынына күмән келтірді және олар жеңілістің ұятын Конфедерацияның қалған бөлігіне жеткізеді деп үміттенеді. Дегенмен, осы тұтқындарды солтүстікке тасымалдау оның әскерін ұзақ уақытқа тоқтататын еді. Пембертон 4 шілдеде әскерін ресми түрде тапсырды. 6 шілдеде мерзімі бітіп қайта әскерге шақырылғандардың көпшілігі алмастырылып, 4 тамызда 1863 жылы Мобил-Харборда (Алабама штаты) конфедерат армиясына қайта қабылданды. Олар қыркүйек айында Чаттанугаға (Теннесси штаты) келді, ал кейбіреулері қарашада Чаттануга үшін болған шайқастарда және 1864 жылдың мамыр айында Шерманның Джорджияға басып кіруіне қарсы күресті. Конфедерация үкіметі техникалық себептермен мерзімі бітіп қайта әскерге шақыру туралы келісімнің заңдылығына қарсылық білдірді және мәселе Грантке жіберілді, ол 1864 жылдың сәуірінде армияның бас қолбасшысы болған еді. Осы дау соғыстың соңына дейін, қиын жағдайлардағыларды қоспағанда, тұтқындарды алмастыруды тоқтатты. Алмасу 1865 жылдың қаңтарына дейін қайта басталған жоқ. 1863 және 1864 жылдары алмастырылған 26-шы, 27-ші, 29-шы және 31-ші Луизиана жаяу әскер полктерінің көптеген мерзімі бітіп қайта әскерге шақырылған сарбаздары қызметке келмеді және үйлерінде қалды. Луизианалықтардың белсенді қызметке оралғандары енді ешқандай шайқасқа қатыспады. Бас игілікті ескі емен ағашы ресми түрде бекітті, ол осы оқиғамен тарихи маңызға ие болды. Грант өзінің жеке естеліктерінде осы бақытсыз ағаштың тағдырын былай сипаттады:

Оның денесінің, тамырының және бұтақтарының соңғы іздері көп ұзамай жоғалып кетті, ал сынықтары трофей ретінде алынды. Содан бері сол ағаштан "Нағыз крест" сияқты көптеген ағаш кеспелері трофей ретінде дайындалды. Бас игілік 4 шілдеде, тәуелсіздік күнінде аяқталды, Пембертон АҚШ-тан көбірек инабатты шарттар күтеген күні. Виксбург науқаны кейбір шағын шайқастармен жалғасқанмен, бекініс қаласы құлап, 9 шілдеде Порт-Гадсонның бас игілігімен Миссисипи өзені толыққанды одақтың бақылауына өтті және Конфедерация екіге бөлінді. Президент Линкольн мәлімдеді: "Судың әкесі қайтадан теңізге бөгетсіз ағып өтеді". Виксбург шайқасы мен қоршауында одақтың 4835, ал конфедераттардың 32 697 әскері зардап шекті, оның ішінде 29 495 әскер бас игілікті тапсырды. 29 наурыздан бері жалғасқан толық науқанда 10 142 одақтық және 9 091 конфедерат әскері қаза тапты немесе жарақат алды. Өзінің қол астындағы әскерлерінен басқа, Пембертон Грантке 172 зеңбірек және 50 000 мылтық тапсырды.

Салдары

Виксбург Миссисипи өзеніндегі Конфедерацияның соңғы маңызды бекінісі болды; демек, оны басып алу Солтүстік стратегиясының екінші бөлігін, «Анаконда жоспары»н аяқтады. Виксбург науқанының сәтті аяқталуы Конфедерацияның соғыс жүргізу қабілетін күрт төмендетті. Бұл әрекет, 9 шілдеде генерал-майор Натаниел П. Банкске Порт-Хадсонның тапсырылуымен бірге, Миссисипи өзеніндегі бақылауды Одақ күштеріне берді, олар соғыс аяқталғанға дейін оны өздерінде ұстады. Конфедерацияның 1863 жылғы 4 шілдеде сағат 10:00-де жасаған капитуляциясы, генерал Роберт Лидің 3 шілдеде генерал-майор Джордж Мидтен Гетисбургте жеңіліске ұшырауымен байланыстырылғанда, соғыстың шешімді нүктесі деп есептеледі. Ол Арканзас, Луизиана және Техас штаттарын Конфедерация штаттарының қалған бөлігінен бөліп, соғыс барысында Конфедерацияны екіге бөлді. Одақтың жеңісі сонымен қатар Транс-Миссисипи департаменті мен Конфедерацияның арасындағы байланысты толықтай үзіп тастады. Халық арасындағы әңгімелерге сүйенсек, 4 шілде (Тәуелсіздік күні) мерекесі Виксбургте Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін тойланбаған. Бұл мәлімдеме дұрыс емес, себебі ірі Тәуелсіздік күні тойлары 1907 жылдан бері өткізіліп келеді.

Жауынгерлік алаңның сақталуы

Виксбургтің айналасындағы нысандар қазір Ұлттық саябақтар қызметімен Виксбург ұлттық әскери саябағының құрамында күтіледі. Виксбург, Миссисипи және Дельта, Луизианада (Миссисипи өзенінің бойында) орналасқан саябақ, сонымен қатар, шайқасқа дейін болған үлкен Виксбург науқанын еске алады және қайта жаңартылған бекіністер мен траншеяларды қамтиды. Саябақта 1325 тарихи ескерткіш және белгі, 20 миль (32 км) тарихи траншеялар мен нығайтулар, 16 миль (26 км) саябақты аралауға арналған жол, 12,5 миль (20 км) жаяу серуендеу жолы, екі соғысқа дейінгі үй, 144 орнатылған зеңбірек, қалпына келтірілген USS Cairo канонерлік кемесі (1862 жылдың 12 желтоқсанында Язу өзенінде батып кеткен) және Грант каналы орналасқан, онда Одақ әскері кемелерін Конфедерация артиллериясының атысынан айналып өту үшін канал салуға тырысқан. 2023 жылдың ортасына дейін Америка майдан шебулері қоры және оның серіктестері Виксбург шайқасы алаңының кең аумағын сатып алып, сақтап қалды. 2020 жылдың басында шектен тыс жаңбырлар Виксбург ұлттық әскери саябағына үлкен зиян келтірді. Аймақтың ерекше геологиялық құрылысынан туындаған эрозия ондаған жылдар бойы саябақ үшін үнемі туындап отырған мәселе болды, бірақ бұл оқиға апатты болды, төбелі ландшафтың үлкен бөліктерін құлдыратып, саябақ жолдарының шақырымдарын бұзды және Виксбург ұлттық зиратының бір бөлігін шайып, жерленгендерге қауіп төндірді.