Кіріспе
Шотланд гитарисі, ән жазушы және вокалисі (1958–2001)
Уильям Стюарт Адамсон (11 сәуір 1958 – 16 желтоқсан 2001) – шотланд рок-гитарисі және әнші. Адамсон мансабын 1970-жылдардың соңында панк-рок тобы Skids-тің негізін қалаушы мүшесі және орындаушысы ретінде бастады. 1981 жылы Skids тобынан кеткеннен кейін Big Country тобын құрып, оның жетекші әншісі және гитарисі болды. Топтың ең табысты кезеңі 1980-жылдарда болды. 1990-жылдары ол The Raphaels альтернативті кантри тобының құрамына кірді. 1970-жылдардың аяғында британдық музыка журналисі Джон Пил оның гитарист ретіндегі музыкалық шеберлігін "жаңа Джими Хендрикс" деп сипаттады.
Ерте өмір және мансап
Адамсон Англияның Манчестер қаласында, шотландтық ата-анасы – Энн (құрмет аты Мьюр) мен Уильям Адамсон отбасында дүниеге келді. Ол төрт жасында отбасымен бірге Фиф округіндегі Данфермлиннен шамамен бір шақырым шығысқа қарай орналасқан Кроссгейтс атты кішкентай кеншілер ауылына көшіп келді. Адамсонның әкесі, балық аулау индустриясының басшысы, әлемді шарлап, ұлын әдебиет оқуға ынталандырды, ал екі ата-анасы да халық музыкасына қызығушылық танытты. Адамсон Бейт орта мектебінде білім алды. Адамсон 1970-ші жылдардың ортасындағы британдық панк-рок қозғалысы кезінде рок музыкасына қатысты, 1976 жылы Эдинбургте өткен концертте The Damned тобының өнерін көргеннен кейін Данфермлинде Tattoo деген топ құрды. Tattoo құрамына Адамсоннан басқа, оның досы Уильям Симпсон да кірді, ол кейін Skids тобында бас гитарада ойнады, бұл топ жергілікті аймақта және Эдинбургте өнер көрсете бастады. Адамсон мен Джобсон топтың негізгі әншілері және ән жазушылары болды. Skids тобының ең үлкен жетістігі 1979 жылы шыққан "Into the Valley" синглі болды, ол Ұлыбритания сингл чартында 10-орынға жетті. Топ сол жылы Ұлыбританияда төрт синглмен чартқа енді. Адамсон топтың алғашқы үш студиялық альбомына қатысты, бірақ 1981 жылы Джобсонмен келіспеушіліктерге байланысты топтан кетіп қалды, оның жеке басы топтың шығармашылығына басымдық танытқан болатын. Кейінірек Джобсон Адамсон туралы былай деді: "Біздің бәріміз мифтік панк өмір салтын ұстануға тырысқанда, ол ипотекасы, әйелі және отбасы бар адам еді. Ол салмақты және тұрақты болды." (АҚШ-та 18-орын) "In a Big Country" синглінің арқасында, бұл ән Saturday Night Live және Грэмми сыйлықтарында орындалды. "In a Big Country" музыкалық видеосы MTV-де жиі көрсетілді және топтың ауылдық жерлердегі жол талғамайтын көліктерде саяхаттауын бейнеледі. Олардың екінші альбомы Steeltown 1984 жылдың қазан айында жарық көрді. Топтың үшінші альбомы The Seer (1986) атау трегінде Кейт Бушқа орын берді. Алғашқы екі альбомды Стив Лиллиуайт продюсерлік етті. Топ 2000 жылға дейін студиялық альбомдар жазып, гастрольдік сапарлар жасады. Адамсон ерекше гитара стилін қамтамасыз етті, сонымен қатар ол жетекші әнші және негізгі ән жазушы (музыка және мәтін авторлары) болды. Топ құрамы сирек өзгерді, тек 1989 жылдың жазында кеткен барабаншы Марк Бжезицкийдің орнына Пэт Аһерн келді. Бжезицкий 1993 жылы қайтадан топқа қосылды.
Жеке өмір
Адамсон екі рет үйленген. Бірінші әйелі Сандрадан 1982 және 1985 жылдары екі баласы болды. Оның ұлы Каллум Адамсон – «Ахаб» тобының гитаристі, ал қызы Кирстен жеке музыкалық карьерасын жүргізеді. 1996 жылы Адамсон Сандрадан ажырасып, АҚШ-тың Нэшвилл қаласына көшіп кетті. Онда 1999 жылы екінші әйелі Мелани Шели атты шаштаразға үйленді және соңғы тобын – альтернативті кантри тобы «The Raphaels»-ті құрды, бұл Адамсон мен Нэшвилл әнші-күйшісі Маркус Хэммоннан тұратын дуэт болды. Адамсон мотоциклге құмар болатын және Фиф аймағында жүру үшін үнемі жаңа мотоциклдер сатып алатын. Оның қызығушылығы жарыс жолына дейін жетті, ол 1980-ші жылдардың соңында британ чемпионатының жүргізушісі Иэн Даффустың мансабын демеушілік етті.
Өлім
2001 жылғы 26 қарашада Адамсонды әйелі Мелани жоғалғаны туралы хабарлады. Ол кезде жұбайлар бірнеше аптадан бері ажырасып кеткен еді, ал Мелани оның жоғалып кеткен күні ажырасуға өтініш берді. Ол 2002 жылғы наурыз айында мас күйде көлік жүргізу айыбына тап болып, Анонимді Алкоголиктер (АА) клубына қатысуға міндеттелген. Бұрын ол алкоголизмге байланысты мәселелерге тап болған және он жылдан астам уақыт ішпей тұрғаннан кейін қайтадан ішуге көшкен. 2001 жылғы 16 желтоқсанда ол Гавайидегі Гонолулу қаласындағы Best Western Plaza қонақ үйіндегі бөлмеде өлген күйде табылған. Жергілікті полицияның мәліметінше, ол гардеробтағы арқанға электр сымымен байланып, өз-өзіне қол жұмбаған. Кейінгі сот-медициналық сараптама көрсеткендей, ол өлімі алдында "өте көп" мөлшерде алкоголь ішкен. Оның өлімінен кейін Адамсонның бұрынғы әйелі Сандра мен Мелани арасында оның мүлігін бөлісу туралы заңдық дау туындады. Оның денесі Шотландияға жеткізілді, онда Фифтегі Данфермлин крематорийінде жеке қоштасу рәсімінен кейін кремацияланды. 2001 жылғы 27 желтоқсанда кешке оның өмірі мен мансабын құрметтеу үшін Карнеги-холл, Данфермлинде қоғамдық еске алу шарасы өтті, онда Ричард Джобсон және бірнеше жүздей аза тұрғандар, соның ішінде Адамсонның отбасы мен достары, Big Country тобының бұрынғы мүшелері қатысты. Көпшілік алдында көңіл айту хаттары оқылды, соның ішінде U2 тобының The Edge мүшесі Адамсонның Big Country тобымен бірге U2 жазғысы келген әндерді жазғанын айтты.
Ескерткіштер
2009 жылдың сәуірінде Адамсонның суреті East End Park стадионында ашылды, ол Адамсонның жанкүйері болған «Данфермлин Атлетик» футбол клубының үй стадионы болды: суретті жергілікті Queen Anne High және Dunfermline High мектептерінің өнер студенттері салған, ол солтүстік трибунаның қабырғасын әсемдейді. 2011 жылдың қыркүйегінде Данфермлиндегі Питтенкрифф паркінде Адамсонға арналған ескерткіш ойылып қойылған орын ашылды. Оның құны жанкүйерлердің қаражатымен төленді және онлайн дауыс беру нәтижесінде таңдалған оның өлеңдерінің бір бөлігі оған жазылған. Адамсон «Manic Street Preachers» тобының «3 Ways To See Despair» әніне шабыт берді. 2021 жылы ашылған Кросгейтс қаласындағы тұрғын үйлер кешені «Стюарт Адамсон Крессенті» деп аталды.
Жабдық
Skids тобының бас гитарисі Билл Симпсонның айтуынша, Адамсонның алғашқы нағыз гитарасы Gibson Flying V болған. Ол көбінесе Yamaha SG2000 гитарасымен байланысты, оны ол Skids жылдарында, сондай-ақ Big Country тобының алғашқы екі альбомында кеңінен пайдаланған. Ол осы кезеңде Fender Stratocasters гитараларын да жеңілдеу дыбыстарға қол жеткізу үшін қолданды. "The Seer" альбомы шыққан шамада Адамсон SG2000 гитараларын жинап қойып, басқа модельдермен тәжірибе жасауды бастады. Олардың ішінде бірнеше Les Paul, Gretsch Duo Jet және гулдік ұнтақтары бар (ерекше сары және қызыл түстерде) бірнеше ESP Model 901 Stratalike гитаралары болды. Адамсон сондай-ақ Гласгоу қалалық гитара жасаушысы Джимми Муннан өзіне арнап бірнеше гитара жасатқан. Big Country тобының ерекше "шотландиялық" дыбысы MXR питч транспозері арқылы құрылды, ол гитара ноталарын октаваға көтеріп, өткір, сыбызғыға ұқсас дыбыс жасады. Мұны "In a Big Country" әніндегі гитаралық бөлімдерде естіуге болады. Адамсон гитараның ішектерін магниттік түрде қоздырып, шексіз сақталатын ерекше дыбыстарды шығаратын E Bow құрылғысын қолданғанымен де белгілі болды. E Bow "The Storm" және "Lost Patrol" әндерінің кіріспе бөлімдерінде ең жақсы естіледі. Шотландиялық әуез Адамсонның (және топтағы басқа да авторы бар гитарашылардың) әндер жазу және орындау кезінде ашық "дрон" ішегін пайдалануының арқасында да пайда болды. Адамсон тікелей эфирде және жазу студиясында негізінен Session 'Sessionette:75' күшейткіштерін қолданды. Skids тобындағы уақытында Стюарт HH күшейткіштерін пайдаланған. Big Country тобының алғашқы кезеңінде ол Marshall күшейткіштерін қолданды, бірақ Fender Showman қос күшейткіштеріне ауысты, оның ішінде грильдеріне күміс бүркіттер салынған екі күшейткіш болды (бұл олардың үшінші альбомы The Seer мұқабасының суретіне сілтеме). Кейін ол Mesa Boogie күшейткіштеріне ауысты және көбінесе бұрыштарында кішкентай Saltire белгісін орнататын.