Кіріспе

Ричард Леонард Адельман (16 маусым 1946 жылы туған) – американдық бұрынғы кәсіби баскетболшы және жаттықтырушы. Ол Ұлттық баскетбол қауымдастығында (НБА) 23 маусым бойы жаттықтырды. Адельман «Портленд Трейл Блейзерс», «Голден Стейт Уорриорс», «Сакраменто Кингс», «Хьюстон Рокетс» және «Миннесота Тимбервулвз» командаларының бас бапкері болды. 2021 жылы ол Найсмит баскетбол даңқы залына енгізілді.

Ерте өмір және ойыншы

Адельман Калифорния штатының Линвуд қаласында Глэдис (құрмет аты Олсен) және Леонард Джозеф "Л. Ж." Адельманның ұлы болып дүниеге келді. Олар Солтүстік Дакотадан шыққан және мұғалімдер мен фермерлер болып жұмыс істеген. Адельман баскетбол карьерасын Калифорния штатының Дауни қаласындағы Пиус Х орта мектебінде бастады, кейін Лос-Анджелестегі Лойола университетінде, қазір Лойола Мэримоунт университеті деп аталады, оқуын жалғастырды. 1968 жылғы НБА драфтында оны 7-ші раундта Сан-Диего Рокетс (қазір Хьюстон Рокетс) таңдады. 1970 жылғы кеңейтім драфтында Trail Blazers командасы қабылдағанға дейін ол Сан-Диегода екі маусым ойнады; содан кейін Портлендте үш маусым ойнады. Ол сонымен қатар Чикаго Буллс, Нью-Орлеан (қазір Юта) Джаз және Канзас-Сити/Омаха (қазір Сакраменто) Кингс командаларында да өнер көрсетті. 1975 жылы ол ойыншылық карьерасын аяқтады.

Шемекета қоғамдық колледжі

1977 жылдан 1983 жылға дейін Адельман Орегон штатының Салем қаласындағы Чемекета қауымдастық колледжінде бапкерлік жасады.

Портленд Трейл Блейзерс

Кейін оны Портленд Трейл Блейзерс (содан кейін Джек Рамзи жаттықтыратын) командасына көмекші жаттықтырушы ретінде алды. Рамзи 1986 жылы жұмыстан босатылып, Майк Шулермен ауыстырылғанда, Адельман қызметте қалды; ал 1988–1989 маусымында Шулер жұмыстан босатылған кезде, Адельман уақытша басты жаттықтырушы болып тағайындалды. Ол команданы сол жылы плей-оффқа шығарды (39–43 есебімен), содан кейін 1989 жылғы маусымда Адельманға толық уақытты басты жаттықтырушы лауазымы берілді. Келесі үш жыл Адельман мен Трейл Блейзерс үшін өте табысты болды; команда 1990 және 1992 жылдары НБА финалына өтті (сәйкесінше Детройт Пистонс және Чикаго Буллс командаларынан жеңіліс таныды), ал 1991 жылы Батыс конференциясының финалына шықты (Лос-Анджелес Лейкерс командасынан жеңілді). Адельман тағы екі жыл командамен жұмыс істеді, бірақ 1993–1994 маусымынан кейін жұмыстан босатылды.

Голден Стейт Уорриорс

1995 жылы Адельман «Голден Стэйт Уорриорс» командасының бас жаттықтырыушысы болып тағайындалды. Ол Портлендтегі табысын қайталай алмады және командамен екі жылдан кейін қызметтен босатылды.

Сакраменто Кингз

Бір жылдық үзілістен кейін Адельман 1998 жылы «Сакраменто Кингз» командасымен келісім шарт жасасты. Адельман басшылығымен «Кингз» Батыс конференциясының ең сәтті командаларының біріне айналды және оның «Сакраменто» мансабының әр жылында плей-оффқа қатысты. 2000 жылғы плей-офф кезеңінде «Кингз» Фил Джексонның «Лос-Анджелес Лейкерс» командасымен кездесті. Джексонның Адельманды Адольф Гитлермен салыстырғаны белгілі болғаннан кейін Адельман Джексонның мотивациялық тәсілдеріне күмән білдірді. 2002 жылы «Кингз» НБА финалдарына үміткер болды. Батыс конференциясында бірінші орын алғаннан кейін «Кингз» алғашқы екі турды сәтті өтті, бірақ «Лейкерс» командасына қарсы өткен даулы ойындар сериясында жеңіліске ұшырады, төрешілердің шешімдері айқын түрде «Лейкерс» командасының пайдасына болды. 2006 жылы Адельман (контрактінің соңғы жылында) «Кингз» командасын плей-оффқа шығарды. Маусымның басында команда қиындыққа тап болғанына қарамастан, «Кингз» қайта жанданып, плей-оффқа 8-орынмен қатысты. Бәсекеге қабілетті болғанына қарамастан, олар қорғаудағы чемпион «Сан-Антонио Спёрс» командасынан 4-2 есебімен жеңілді. Адельманның «Кингз» командасымен жасасқан келісімшарты 2005-2006 маусымының соңында аяқталды. 9 мамырда «Сакраменто Би» газеті оның келісімшарты жаңартылмағанын хабарлады. «Кингз» командасы 2023 жылға дейін, яғни шамамен 17 жылдан кейін ғана қайтадан плей-оффқа қатысты.

Хьюстон Ракетс

Хьюстон Рокетс Джефф Ван Гандиді 2007 жылдың 18 мамырында қызметтен босатудан бес күн өткен соң Адельманды жаңа бас бапкер ретінде тағайындады. Ван Ганди «Рокетс» командасын төрт жылдың ішінде үш рет плей-оффқа шығарды, бірақ бірде-бір серияда жеңіске жете алмады. Бас бапкерлік қызметіндегі алғашқы маусымында Адельман 2008 жылдың қаңтар айынан наурыз айына дейін қатарынан 22 ойын жеңіп, НБА тарихындағы үшінші ең ұзақ жеңіс тізбегін жасады. Дегенмен, олар бірінші раундта алты ойыннан кейін жеңіліске ұшырады. 2009 жылғы маусымда «Рокетс» 53–29 есебімен Батыс конференциясында бесінші орынды иеленді. Олар жұлдызды қорғаушы Трейси МакГрэйдидің жарақаты салдарынан плей-оффқа қатыса алмады. Бұл жоғалтуға қарамастан, «Рокетс» Портленд Трейл Блейзерсті алты ойында жеңіп, 1997 жылдан бері алғаш рет Батыс конференциясының жартылай финалына өтті. Олар серияны Лос-Анджелес Лейкерске жоғалтса да, серияның үшінші ойынында жұлдызды орталық Яо Мингтің жоғалуына қарамастан, серияны жеті ойынға дейін созып, өздерінің жанкештілігін көрсетті. Адельман 2008 жылдың 24 наурызында «Сакраменто Кингс» командасына қарсы өткен ойында мансаптық 800-ші жеңісін одіс етті, бұл НБА тарихындағы бас бапкерлер арасында 13-ші көрсеткіш. 2011 жылдың 18 сәуірінде «Хьюстон Хроника» газеті «Рокетс» Адельманмен жаңа келісімшарт жасаспайтынын хабарлады; Адельман мен команда төрт маусымдық және екі плей-оффқа қатысудан кейін жолдарын айырды.

Миннесотаның Timberwolves командасы

2011 жылдың 13 қыркүйегінде Миннесота Тимбервулвз командасы Адельманды жаңа бапкер ретінде тағайындағанын растады. 2013 жылдың 6 сәуірінде Адельман Детройт Пистонс командасымен өткен ойында жеңіс алып, карьерасындағы 1000-шы ойынын жеңіп, НБА тарихында мұндай жетістікке қол жеткізген сегізінші бапкер атанды. 2014 жылдың 21 сәуірінде Адельман НБА-дағы бапкерлік қызметтен қанағаттандырылып, зейнетке шыққанын мәлімдеді. Ол сондай-ақ Тимбервулвз командасында кеңесші ретінде қалатыны белгілі болды.

Негізгі маусым

ЖылКомандаОИМинПП%ШТ%ПБПГАСПГБПГППГ Сан-Диего 77 18.8 .394 .642 2.8 3.1 6.3 Сан-Диего 35 20.5 .389 .747 2.3 3.2 7.4 Портленд 81 28.4 .422 .724 3.5 4.7 12.6 Портленд 80 30.6 .437 .751 2.9 5.2 10.1 Портленд 76 24.0 .408 .716 2.1 3.9 6.6 Чикаго 55 11.2 .376 .711 1.3 1.0 0.7 0.0 3.3 Чикаго 12 28.3 .413 .718 2.2 2.9 1.3 0.1 9.5 Нью-Орлеанс 28 21.9 .421 .695 2.0 2.5 1.7 0.2 6.3 Канзас-Сити Омаха 18 6.7 .464 .800 0.8 0.4 0.4 0.1 1.7 Карьера 462 22.6 .415 .713 2.4 3.5 0.9 0.1 7.7

Плей-офф

ЖылКомандаОйынМинПГ%ТГ%РПГАСПГПГППГ 1969 Сан-Диего 6 31.2 .453 .595 2.5 4.8 11.7 1974 Чикаго 9 12.0 .471 .636 1.1 .8 .8 .0 4.3 1975 Канзас-Сити Омаха 6 5.7 .333 .750 .3 .5 .2 .0 2.0 Плей-офф 21 15.7 .448 .625 1.3 1.9 .5 .0 5.8

Жеке өмір

Адельманның ұлы Дэвид Адельман – кәсіби баскетбол жаттықтырушысы.