Лондон қасіреті: Британдық террорист Шехзад Танвир туралы

Кіріспе

Британдық террорист

Шехзад Танвир (15 желтоқсан 1982 – 7 шілде 2005) – пакистандық британдық исламшыл және 2005 жылғы 7 шілдедегі Лондон шабуылында Лондон метросындағы үш пойыз бен Лондон орталығындағы бір автобуста жарылғыш заттарды жарылған төрт исламшы террористтің бірі. Шабуылдар нәтижесінде 56 адам қаза тауып, 700-ден астам адам жарақат алды. Скотленд-Ярд Танвирді Ливерпуль-стрит пен Олдгейт арасындағы Circle Line бағытында шығысқа қарай барыс кезінде бомба жарып, өзін және шабуылда қаза болған 56 адамның жетісін өлтірген адам деп атады. Қалған үш адам – Хасиб Хусейн, Джермейн Линдсей және Мохаммад Сидик Хан. Төрт террорист те жарылыстарда қаза тапты.

Өмірбаян

Танвир Брэдфордтағы Сент-Люк аналық ауруханасында Парвин Ахтардың отбасында дүниеге келді. Оның күйеуі Мұхаммед Мүмтаз Танвир Пәкістанның Фейсалабад аймағынан шыққан. 1984 жылы отбасы Лидстің Бистон ауданына, содан кейін Танвир жеті жасқа толғанда Колвин Роудқа (сонымен қатар Бистон) көшіп барды. Отбасында "Кака" (кішкентай) деп аталған ол Вортли орта мектебінде оқыды. Достары оны саяси тұрғыдан орташа деп сипаттады, олар оны крикет, үш қадамдық секіру, ұзақ қашықтыққа жүгіру, футбол және дзюдо сияқты спорт түрлерінде өте жақсы спортшы ретінде білді. Содан кейін ол Лидс Метрополитен университетіне түсіп, спорт ғылымдарын оқыды, ал 2004 жылы Исламтану курсын оқу үшін Пәкістанға кетті. Өлген кезде Танвир әкесінің балық және картоп фри дүкенінде уақытылы жұмыс істеген деп есептеледі. Оның әкесі бұрын дәмді тағамдар сататын дүкен мен ет дүкенінің иесі болған және жергілікті тұрғындар оны белгілі бизнесмен ретінде құрметтеген. Танвир бірнеше мешітке барған, соның ішінде Бистон ауданындағы Бенгалия және Стратфорд көшесіндегі мешітке. Ол сондай-ақ Хамара жастарға қолжетімді орталыққа жиі баратын, бұл орталықтың Ханның жалдау орталығы ретінде пайдаланылғаны айтылады. Полиция Хан мен Танвирдің 2005 жылғы 4 маусымда Уэльстегі Сноудония ұлттық паркіндегі Ұлттық тасқын орталығында екі сағаттық рафтингке бірге шыққанын растады. 21 шілдедегі Лондон шабуылдарынан кейін рюкзактардан табылған сот-медициналық дәлелдер сол шабуылдарды Танвир мен Ханмен бірге сол күні рафтингке шыққан азиялық сырт көрінісіндегі жас жігіттердің екінші тобымен байланыстырды. Пәкістандағы туыстары Танвирдің "қасиетті жауынгер" ретінде өлгісі келетінін айтқан, ал ол Осама бен Ладенге ғашық болған. Олар 2005 жылғы Құранды қорлауға байланысты туған даулар "оның ойында әрқашан болғанын" атап өтті. Танвирдің денесі 2005 жылғы 27 қазанда Пәкістандағы Самундаридегі Танвирдің ата-бабаларының ауылындағы жергілікті ислам әулиесінің қабіріне жерленді. 2011 жылы Танвирдің 2002 жылдан бастап өлімінен аз уақыт бұрын үш жыл бойы жақын қарым-қатынаста болған "құпия достасы" болғаны туралы мәліметтер пайда болды.

Tanweer was born in St Luke's maternity hospital, Bradford to Parveen Akhtar, whose husband, Mohammed Mumtaz Tanweer, was originally from the Faisalabad region of Pakistan. In 1984, the family moved to the Beeston area of Leeds, then to Colwyn Road (also in Beeston) when Tanweer was seven. Known as Kaka (little one) by his family, he attended Wortley High School, where he was described as politically moderate by his friends, who knew him as an outstanding sportsman, excelling at cricket, triple jump, long distance running, football, and ju jitsu. He then attended Leeds Metropolitan University, where he studied sports science before leaving for Pakistan in 2004 to attend a course in Islamic studies. At the time of his death, Tanweer is believed to have worked occasionally in his father's fish and chip shop. His father had previously owned a curry takeaway and a butcher's shop and was respected locally as a prominent businessman. Tanweer attended several mosques including Bengali and Stratford Street mosque in Beeston, where two of the other London bombers, Mohammad Sidique Khan and Hasib Hussain, are also believed to have worshipped. He also frequented the Hamara Youth Access Point, a drop in centre for teens, alleged to have been used as a recruitment centre by Khan. Police have confirmed that Khan and Tanweer went on a two hour rafting trip together on 4 June 2005 at the National Whitewater Centre in Snowdonia National Park in Wales. Forensic evidence found in rucksacks after the abortive 21 July London attacks has linked those attacks to a second group of young men of Asian appearance who booked a rafting trip there on the same day as Tanweer and Khan

Relatives in Pakistan have said that Tanweer had boasted of wanting to die as a "holy warrior" and that he was enamoured with Osama bin Laden. They noted that incidents such as the Qur'an desecration controversy of 2005 had "always been in his mind". Tanweer's body was buried at the shrine of a local Islamic saint in Tanweer's ancestral village in Samundari, Pakistan on 27 October 2005. In 2011, evidence emerged that Tanweer had a 'secret girlfriend' with whom he had been intimately involved for a period of three years beginning in 2002, until shortly before his death.

Пакистанға саяхат

Жыл басында хажды аяқтағаннан кейін, Танвир Пакистанға исламтану курстарына медресеге барды. Пәкістан үкіметі 2004 жылғы 19 қарашада «Түрік әуе жолдары» компаниясының TK 1056 рейсімен Карачи халықаралық әуежайына Лондон бомбалағандардың жетекшісі деп саналатын Мохаммад Сидике Ханмен бірге келген Танвирдің видеосын жариялады. Танвир мен Хан 8 ақпанға дейін Пәкістанда болды, содан кейін бірге Лондонға қайтып ұшты. Лондондық топтың ең жасы Хасиб Хусейн 2004 жылғы 15 шілдеде Сауд Арабиясының Эр-Рияд қаласынан Сауд Арабиясының SV 714 рейсімен Карачиге келді. Ақпарат көздерінің мәліметінше, мектеп Лахордан 20 шақырым қашықтықтағы Пәкістанның Муридке қаласында орналасқан, аты Джамия Манзурул Ислам, және ол Лашкар-е-Тайяба деп аталатын тыйым салынған экстремистік ислами топпен байланысты деп саналады. Медресе Танвирмен байланысы бар екенін жоққа шығарды.

Лондон бомбалауы

Бомбалаудан бірнеше күн бұрын Танвир жергілікті автокөлік жалға беру агенттігінен қызыл Nissan Micra жалға алды, және сол уақытта, достарының айтуынша, шашы мен қабауларын ашық қоңыр түске бояды; бұл бомба құрамындағы заттардың күшті ағарту әсерінен туындаған. 7 шілдеде Танвир, Хан, Хуссейн және Линдсей Лидстің Берли ауданындағы үйден бомбаларды алып, үлкен рюкзактарға жасырып, содан кейін қызыл Nissan көлігімен Льютонға, Бедфордширге барды және оны Льютон теміржол вокзалының тұрақ орнына қалдырды. Льютоннан ер адамдар 07.48-де "Темзлинк" пойзына мініп, 08.20-де Лондонның Кингс-Кроссқа жетіп, әрқайсысы өз жолымен тарап, бомбаларын жарылысқа келтірді. Лондон метрополитені жер астындағы үш бомбаның сағат 8:50-де бір-бірінен 60 секундтай кейін жарылғанын растады. Танвир Кингс-Кросс стансасынан Circle желісімен шығысқа қарай бағытталған 204-ші пойзда Ливерпуль-стрит және Олдгейт стансалары арасында бомбасын жарылысқа келтіріп, кем дегенде жеті адамның қазасына себеп болды. Ол вагонда табылған дене бөліктері арқылы танылды. Сондықтан Танвирдің мәлімдемесі британдық сыртқы саясатпен байланысын анықтауда, презумпция бойынша бас бомбалаушы Мохаммад Сидике Ханның мәлімдемесінен гөрі нақтырақ болды. Видео сонымен қатар Хан мен Танвирдің Дубайда болған кезде Әйман әл-Зауахири және «Әл-Қаида» ұйымының басқа да жетекші тұлғаларымен байланыста болғаны туралы күмәнді ойларды бекітті. Видеода Адам Яхие Гаданның сөздері де орын алды.

Активтер

Танвир 121 000 фунт стерлинг мұра қалдырды, бірақ өсиетнама қалдырмады. Жоғары соттың мұрагерлік бөлімінің өкілі: "121 000 фунт стерлинг – бұл салықтар мен қарыздар төленгеннен кейін қалған нақты сома" деді.