Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гана аймағы
Region of Ghana
Үлкен Аккра аймағы Гананың 16 әкімшілік аймағының арасындағы ең шағын аймақ болып табылады, оның жалпы жер ауданы 3 245 шаршы километрді құрайды. Бұл Гананың жалпы жер аумағының 1,4 пайызына тең. 2021 жылы аймақта 5 455 692 адам тұрады, бұл Гананың жалпы халқының 17,7 пайызын құрайды. Үлкен Аккра аймағы – елдегі ең урбанизацияланған аймақ, оның халқының 87,4 пайызы қалалық жерлерде тұрады. Үлкен Аккра аймағының орталығы – Аккра қаласы, ол сонымен бірге Гананың да астанасы болып табылады.
The Greater Accra Region has the smallest area of Ghana's 16 administrative regions, occupying a total land surface of 3,245 square kilometres. This is 1.4 per cent of the total land area of Ghana. It is the most populated region, with a population of 5,455,692 in 2021, accounting for 17.7 per cent of Ghana's total population. The Greater Accra region is the most urbanized region in the country with 87.4% of its total population living in urban centres. The capital city of Greater Accra Region is Accra which is at the same time the capital city of Ghana.
Тарих
1960 жылы Үлкен Аккра, сол кезде Аккра астаналық округі деп аталатын, географиялық тұрғыдан Шығыс облысының құрамына кірді. Дегенмен, оны жергілікті басқаруға жауапты министр жеке басқарды. 1982 жылдың 23 шілдесінен бастап Үлкен Аккра Үлкен Аккра облысы туралы заңмен (PNDCL 26) құқықтық жағынан бөлек облыс ретінде құрылды.
In 1960, Greater Accra, then referred to as Accra Capital District, was geographically part of the Eastern Region. It was, however, administered separately by the Minister responsible for local government. With effect from 23 July 1982, Greater Accra was created by the Greater Accra Region Law (PNDCL 26) as a legally separate region.
Орналасуы мен көлемі
Үлкен Аккра аймағы солтүстігінде Шығыс аймағымен, шығысында Вольта аймағымен, оңтүстігінде Гвинея шығанағымен және батысында Орталық аймақпен шектеседі. Бұл Гананың ең кіші аймағы, жалпы ауданы бойынша, және 16 әкімшілік ауданнан тұрады.
The Greater Accra Region is bordered on the north by the Eastern Region, on the east by the Volta Region, on the south by the Gulf of Guinea, and on the west by the Central Region. It is smallest region of Ghana in total area, and is made up of 16 administrative areas.
Фестивальдар
Га халқы Homowo мерекесін тойлайды, бұл сөздердің тікелей мағынасы "аштыққа қарсы ұру". Бұл мереке бірнеше ғасыр бұрын пайда болған. Ол 16 ғасырда Га халқын қамқынға түсірген қасіретті еске алу үшін тойланады. Бұл негізінен тағам фестивалі, Га тарихындағы сол қорқынышты кезеңнің аяқталуын тойлайды. Мереке жыл сайын тамыз айында Га тайпаларының барлығы тарапынан тойланады. Ададан шыққан Адангбе халқы Асафоту мерекесін тойлайды, ол сондай-ақ "Асафотуфиам" деп те аталады, бұл Ада халқы шілде айының соңғы бейсенбісінен тамыз айының алғашқы демалыс күндеріне дейін тойланатын жылдық жауынгерлер мерекесі. Ол жауынгерлердің шайқастағы жеңістерін еске алу және шайқас алаңында қаза тапқандарды құрметтеу үшін өткізіледі. Осы тарихи оқиғаларды қайта жаңғырту үшін жауынгерлер дәстүрлі соғыс киімдерін киіп, макеттік шайқас ұйымдастырады. Бұл сондай-ақ жас жігіттерді соғыс өнерімен таныстыратын еркектерге арналған өткел қадамы. Мереке сонымен қатар осы ерекше салт-дәстүрлер мен рәсімдер орындалатын егін жинау маусымымен бірге келеді. Олар тазарту рәсімдерін қамтиды. Мерекелік шара басшылардың түрлі-түсті шеруімен және олардың сүйемелдемесімен дурбарға жетеді. Оларға "Асафо роталары" деп аталатын дәстүрлі әскери топтар барабан соғып, ән айтып, билеп, көшелер мен дурбар алаңында бірге жүреді. Дурбарда басшылар бір-біріне сәлемдесіп, құрбандық шалып, адалдық туралы мәлімдемелер жасайды.
The Ga people celebrate the Homowo festival, which literally means "hooting at hunger." This festival originated several centuries ago. It is celebrated in remembrance of a great famine that hit the Ga people in the sixteenth century. It is mainly a food festival which celebrates the passing of that terrible period in Ga history. It takes place in August every year and is celebrated by all the Ga clans. The Adangbe people from Ada celebrate the Asafotu festival, which is also called 'Asafotufiam', an annual warrior's festival celebrated by Ada people from the last Thursday of July to the first weekend of August commemorates the victories of the warriors in battle and is a memorial for those who fell on the battlefield. To re enact these historic events, the warriors dress in traditional battle dress and stage a mock battle. This is also a time for male rites of passage, when young men are introduced to warfare. The festival also coincides with the harvest cycle, when these special customs and ceremonies are performed. These include purification ceremonies. The celebration reaches its climax with a durbar of chiefs, a colourful procession of the Chiefs in palanquins with their retinue. They are accompanied by traditional military groups called 'Asafo Companies' amidst drumming, singing and dancing through the streets and on the durbar grounds. At the durbar, greetings are exchanged between the chiefs, libations are poured and declarations of allegiance are made.
Басқару
Облыстың саяси басқаруы жергілікті өзін-өзі басқару жүйесі арқылы жүзеге асырылады. Бұл басқару жүйесінде аймақ 29 ММДА-ға (оның ішінде 2 метрополиялық, 23 муниципалитеттік және 4 қатардағы ассамблеядан тұрады) бөлінген. 2010 жылғы халық санауы бойынша, аймақтың халқы 4,010,054 адамды құрайды, бұл оны Гананың Ашанти облысынан кейінгі ең көп халқы бар облысы етеді.
The political administration of the region is through the local government system. Under this administration system, the region is divided into 29 MMDA's (made up of 2 Metropolitan, 23 Municipal and 4 Ordinary Assemblies). According to the 2010 census, the region had a population of 4,010,054, making it the second most populous (total number of people) region of Ghana behind the Ashanti Region.
Ұлты
Га Дангме халқының Га топшасы – Акраның тарихи халқы. Олар Ұлы Аккра аймағындағы ең ірі этникалық топшаны құрайды, халықтың 18,9% құрайды. Га халқы алты тәуелсіз қалаға (Акра (Га Маши), Осу, Ла, Теши, Нунгуа және Тема) бөлінген. Әр қаланың өзіндік тағы бар, ол Ганың діни ғұрыптары мен соғыс сиқырының орталық нысаны болған. Ла қаласында қазіргі таңда оларға банк қызметтерін ұсынатын қоғамдық банк бар. Аккра Га Дангме қалаларының ең танымал қаласына айналды және қазір Гананың жүрегі мен астанасы болып табылады [4]. Га халқы бастапқыда фермерлер болған, бірақ бүгінде балық аулау және импортталған тауарлармен сауда жасау – негізгі кәсіптері. Сауда көбінесе әйелдердің қолында, ал күйеу әйелінің қаржысына бақылау ете алмайды. Әйелдердің көптеген лауазымдары мен мүлкі аналық желі бойынша мұраға беріледі. Ал басқа мүліктерді мұраға алу және еркектердің мемлекеттік лауазымдарына тағайындалу – әкелік желі бойынша жүзеге асырылады. Тегінің еркектері ерлер үйінде бірге тұрады, ал әйелдер, тіпті үйленгеннен кейін де, аналары мен балаларымен әйелдер үйінде тұрады. Әр Га қаласында әртүрлі культтар мен көптеген құдайлар бар, сондай-ақ жыл сайын қалалық фестивальдар өтеді. Адангме халқы Гананың Ле-Кпонеден Адаға дейінгі жағалау аймағын, Вольта өзенінің бойында және Гвинея шығанағы мен Оңтүстік Атлант мұхитының жағалауында, сондай-ақ Вольта өзені бойындағы ішкі аймақтарда қоныстанған. Адангме халқына Ада, Ле-Кпоне, Кробо, Нинго, Осудуку, Прампрам және Шай кіреді, олардың барлығы Нигер-Конго тілдер отбасының Ква тармағына жататын Адангбе тілінде сөйлейді [5]. Адангме халқы екі туысқан Га-Адангме халқының арасында ең көп санына ие. Гананың Даңгме Шығыс және Даңгме Батыс аудандарында орналасқан Адангмелерге Ұлы Аккра аймақтық жерінің шамамен 70% тиесілі.
The Ga sub group of the Ga Dangme people is the historical population of Accra. They form the largest ethnic sub group in the Greater Accra Region, with 18.9% of the population. The Ga peoples were organized into six independent towns (Accra (Ga Mashie), Osu, La, Teshie, Nungua, and Tema). Each town had a stool, which served as the central object of Ga ritual and war magic. Now, the town of La has a community bank which offers banking services to them. Accra became the most prominent Ga Dangme towns and is now the heartbeat and capital of Ghana. [4] The Ga people were originally farmers, but today fishing and trading in imported goods are the principal occupations. Trading is generally in the hands of women, and a husband has no control over his wife's money. Succession to most offices held by women and inheritance of women's property are by matrilineal descent. Inheritance of other property and succession to male held public offices are by patrilineal descent. Men of the lineage live together in a men's compound, while women, even after marriage, live with their mothers and children in a women's compound. Each Ga town has a number of different cults and many gods, and there are a number of annual town festivals. The Adangme people occupy the coastal area of Ghana from Le Kpone to Ada, on the Volta River and South Atlantic Ocean along the Gulf of Guinea and inland along the Volta River. The Adangme People include the Ada, Le Kpone, Krobo, Ningo, Osuduku, Prampram, and Shai, all speaking Adangbe of the Kwa branch of the Niger Congo family of languages. [5] The Adangme People have the largest Population among the two related Ga Adangme People. About 70% of the Greater Accra Regional Land is owned by the Adangmes located in Dangme East and Dangme West Districts of Ghana.
Иммиграция
Үлкен Аккра аймағының тұрғындарының 1,3% Ганадан тыс елдерден келген иммигранттар. Аккра халқының ең көп бөлігі акан тайпасынан, ол халықтың 39,8% құрайды. Одан кейін 30,7% Га Дангме тайпасы келеді. Сосын халықтың 18% эве тайпасынан. Га Дангме халқының Га топшасы – Аккраның тарихи халқы. Олар Үлкен Аккра аймағындағы ең ірі этникалық топшаны құрайды, ол халықтың 18,9% құрайды. Фанте тайпасы келесі ең ірі этникалық топша, ол халықтың 10% құрайды.
1.3% of the inhabitants of the Greater Accra Region are immigrants from outside Ghana. The largest portion of the population of Accra is Akan, at 39.8% of the population. The next largest group is Ga Dangme at 30.7% of the population. After this 18% of the population is Ewe. The Ga sub group of the Ga Dangme people is the historical population of Accra. They form the largest ethnic sub group in the Greater Accra Region, with 18.9% of the population. The Fante are the next largest ethnic sub group, with 10% of the population.
Халық санының өсуі
1960 жылы Үлкен Аккра аймағының халқы 491 817 адамды құрады. 2000 жылы халық саны 2 905 726 адамға жетті. 2010 жылы халық саны 4 010 054 адамды құрады.
In 1960 the population of the Greater Accra Region was 491,817. In 2000 the population was 2,905,726. In 2010 the population was 4,010,054.
Көлік
Үлкен Аккра аймағына Аккрадағы Котока халықаралық әуежайы қызмет көрсетеді. Әуежай Гана ішінде, Африка құрлығында және басқа құрлықтарға рейстер ұсынады. Төрт ұлттық тас жол – N1, N2, N4 және N6 – және бір аймақтық тас жол – R40 – Үлкен Аккра аймағынан өтеді. N1 аймаққа шығыстан Ададан кіріп, батысқа қарай жүреді, Темада N2, Гана жол желісі Теттех Кварши түйіскен жері мен Ачимотада N6 жолымен қиылысады. Ол Кокробиттен өтіп, Вейядан шығып, Орталық аймақ арқылы Батыс аймақтағы Элубоға дейін жалғасады. N2 Шығыс аймақтық шекарадан Асикумаға өтеді және солтүстікке қарай Жоғарғы Шығыс аймағына кіріп, Кулунгугуда аяқталады. N4 Теттех Кварши түйіскен жерінен солтүстікке қарай бағыт алады, ал N6 Ахимотодан басталады. Бұл тас жолдар аймақтың солтүстік бөлігінен өтіп, Асханти аймағындағы Кумасиде аяқталады. Сонымен қатар, Аккра мен Теманы байланыстыратын темір жол желісі де қолданыста бар.
The Greater Accra region is served by the Kotoka International Airport in Accra. The airport offers flight to destinations within Ghana, the African continent and to other continents. Four National highways – N1, N2, N4 and N6 – and one Regional highway – R40 – pass through the Greater Accra region. N1 enters the region in Ada to the east and runs west, intersecting the N2 at Tema, the Ghana Road Network Tetteh Quarshie Interchange, and the N6 at Achimota. It passes through Kokrobite and exits the region at Weija where it continues on through the Central Region to Elubo in the Western region. The N2 crosses the Eastern Regional border into Asikuma and runs north entering the Upper East Region, ending at Kulungugu. The N4 heads north from the Tetteh Quarshie Interchange, while the N6 originates from Achimota. These highways cut through the northern part of the region and terminate at Kumasi in the Ashanti Region. There is also an active railway line connecting Accra and Tema.