Кіріспе
Үндістандық генерал және автор Кришнасвами Кришнасвами "Сундарджи" Сундарараджан (28 сәуір 1928 – 8 ақпан 1999) – Үндістан армиясына қолбасшылық еткен соңғы бұрынғы британдық армия офицері. Әскери мансабында ол Индира Гандидің бұйрығымен Алтын храмды тазарту мақсатында "Көк жұлдыз" операциясын басқарды. Білімді жауынгер ретінде кеңінен құрметке ие болды және тәуелсіз Үндістанның ең перспективті генералдарының бірі саналды. Ол Үндістан армиясына бірнеше технологиялық жаңалықтарды енгізді. Сонымен қатар, Бофорс жанжалында Бофорс гаубицасын ұсынуына байланысты сұрақтар туды. Армия штабының бастығы ретінде ол Раджастан шекарасындағы "Брасстакс" ірі әскери оқуын жоспарлап, іске асырды.
other people named Krishnaswamy
General Krishnaswamy "Sundarji" Sundararajan, (28 April 1928 – 8 February 1999) He was the last former British Indian Army officer to command the Indian Army. During his army career, he had commanded the Operation Blue Star under orders from Indira Gandhi to clear the Golden Temple shrine. Widely respected as a scholar warrior, he was regarded as one of the most promising generals of Independent India. He introduced a number of technology initiatives to the Indian Army. He was also questioned for his role in recommending the Bofors howitzer in the Bofors scandal. As the Chief of the Army Staff, he planned and executed Operation Brasstacks, a major military exercise, along the Rajasthan border.
Ерте өмір және білім
Сундарджи 1928 жылғы 28 сәуірде Британ Үндістанындағы Мадрас президенттігінің Ченгельпет қаласында тамил индуист брахман отбасында дүниеге келген. 1974 жылғы 26 шілдеде генерал-майор шеніне көтерілді. Үндістан армиясы тарихында алғаш рет, жаяу әскер офицері элиталық 1-ші бронетанкті дивизияның бас қолбасшысы болды. Оны генерал К. В. Кришна Рао Үндістан армиясын қайта ұйымдастыру жөніндегі шағын топқа, әсіресе технология мәселелері бойынша таңдады. Ол армияның ең үздік жаяу әскер полктерінен әртүрлі батальондарды біріктіру арқылы механикаландырылған жаяу әскер полкін құрды.
"Көк жұлдыз" операциясы
1979 жылғы 5 ақпанда генерал-лейтенант қызметіне көтерілді. 1984 жылы ол Амритсардағы Алтын ғибадатхананы басып алған экстремистерді күшпен шығару мақсатында "Көк жұлдыз" операциясын жетекшілік етті. Кейін ол: "Жүрегімізде сабырлықпен және дұғаларымызды айтып ішке кірдік" деді. Әйелінің айтуынша, Сундарджи осы операциядан кейін өзгеше адам болып қайтты.
Әскери штабтың бастығы
1986 жылы генерал дәрежесіне көтеріліп, Армия штабының бастығы (COAS) болып тағайындалды. COAS лауазымына келгеннен кейін ол әскерлеріне стандарттардың нашарлап бара жатқаны және жалтақтаушылықтың зияны туралы ескерту хат жазды. 1986 жылы Сумдоронг Чудағы «Құсқырыл» (Falcon) операциясы кеңінен мақтауға ие болды. Қытайлықтар Сумдоронг Чуды басып алған, ал Сундарджи Үндістанның жаңа әуе көлігінің мүмкіндігін пайдаланып, Тавангтың солтүстігіндегі Зимитангқа бригаданы түсірді. Үндістан әскерлері 1962 жылы жеңіліске ұшыраған Намка Чу өзенінен арғы беттегі Хатунг Ла қыратында орналасты. Қытайлықтар қарсы шараларға көшіп, агрессивті ұстанымды қабылдады. Батыс дипломаттары соғыс болатынын болжады, ал премьер-министр Раджив Гандидің кейбір кеңесшілері Сундарджиді салғырттықпен айыптады. Бірақ Сундарджи өзінің қадамдарында тұрып, бірде жоғары шенеунікке: «Егер сіз тиісті кәсіби кеңес ала алмай отырсаңыз, басқа да мүмкіндіктерді қарастырыңыз», – деді. Шейкестік аяқталды. Ол сондай-ақ 1986 жылдың шілдесінде Пәкістан шекарасына жақын жерде өткен, механикаландырылған артиллерия мен соғыс жаттығуларының кең ауқымды «Брасстакс» (Brasstacks) операциясына қатысты, бұл Пәкістан тарапынан да сондай әрекеттерге алып келді. 1987 жылдың ақпан айында дипломатиялық келіссөздер арқылы жағдай басылды.
Паван операциясы
1987 жылы Үндістан үкіметі Шри-Ланка президентін LTTE тобымен атысты тоқтату келісіміне қол қоюға мәжбүр етті, содан кейін Үндістанның бейбітшілікті сақтау күштері Джафнаға LTTE-ні қарусыздандыру үшін жіберілді. Алайда, Үндістан армиясының конвенциялық емес джунглидегі соғыста тәжірибесі болмады және олар ауыр шығынға ұшырады. Сәттіліктердің бірі – Үндістан теңіз күштерінің арнайы командалық бөлімшесі (сол кезде Үндістан теңіз күштерінің арнайы командостық күштері деп аталған) LTTE бақылауындағы порттарды бомбалау болды. 1990 жылы Үндістанның бейбітшілікті сақтау күштері елден шығарылды.
Ядролық саясат
Сундарджи Үндістанның ядролық саясатын жасаған негізгі команданың мүшесі болды. Армияның жоғары генералы ретінде ол адмирал Р. Х. Тахилианимен бірге Үндістанның ядролық доктринасын жазды. Зейнетке шыққаннан кейін, ол ядролық қауіпсіздік мәселесінде саясаткерлердің салғысыздығына көңілі толмады және 1993 жылы "Хиндустанның соқырлары" атты кітабын жазды. Бұл кітапта Үндістанның ядролық стратегиясы талқыланды, сондай-ақ Үндістанның ядролық саясаты филдің бөліктерін қолмен ұстап, оны дұрыс түсінбеген алты соқыр адамның мысалымен салыстырылды.
Мұра
Сундарджи – Үндістан армиясындағы ең көреген броньдық корпустың командирлерінің бірі еді. Ол жаяу әскерге офицер болып қабылданса да, танк соғысын жақсы білетін және оған құлшыныс танытқан. Ол түрлі операциялық ережелерді енгізіп, командирлеріне техниканы және әскерді шегіне дейін сынауды талап етті. Әртүрлі жаттығуларда ол 70 градусқа дейін қызған Тар шөліндегі құм төбелеріне танктерді толық жылдамдықпен көтерілуге бұйырған. Басқа нәрселермен қатар, ол броньдық корпус үшін толық қара түсті форманы жасады. Содан кейін ол механикаландырылған жаяу әскер полкін құрды. Жылдамдыққа, технологияға және жылдамдылықты қамтамасыз ететін қару-жараққа баса назар аударған бұл полк қазір Үндістанның шабуыл корпусының ажырамас бөлігі болып табылады. Сундарджи қазіргі Үндістан армиясының әскери ойлауын қалыптастырғаны үшін де мақтануға лайық. Армия соғыс колледжінің (бұрынғы Әскери колледж, Мхоу) коменданты қызметін атқарган кезінде ол жылдамдыққа, шешушілікке, технологияға және броньға баса назар аударған жаңа соғыс нұсқаулығын жазды. Сундарджи Перс шығанағындағы соғыста Ирак әскерлерінің толық жеңілісін болжаған санаулы адамдардың бірі болды. India Today журналына жазған мақаласында ол жоғары әуе күші мен технологияның қандай күштерге ие екенін көрді. Ол "Бірқатар салдары: солдаттың естеліктері" атты жартылай аяқталған автобиографиясын да қалдырды, онда жоспарланған 105 эпизодтың 33-ін аяқтаған.
Жеке өмір
Сундаржи майор шенінде Падма Сундаржиге үйленді. Олардың Прия мен Викрам есімді екі баласы болды. 1978 жылы, ол Шығыс командалық құрамындағы XXXIII корпусына бас қолбасшы болып қызмет етіп жүргенде, Дели Кантоменті Армия ауруханасында қатерлі ісіктен көз жұмды. Кейін ол екінші рет үйленді. Оның екінші әйелі Вани, Сундаржидің "Маңызды жайттар – жауынгер еске алады" атты естеліктерінің кіріспе бөлімін жазды, ол оның қайтысынан кейін жарияланды.
Өлім
1998 жылдың қаңтар айында Сундарджиге моторлық нейрон ауруы диагнозы қойылды, ол 1999 жылдың 8 ақпанында 70 жасында дүние салды.