Кіріспе

1999 жылы Мадоннаның "Beautiful Stranger" әні американдық әнші және ән жазушы Мадонна тарапынан жарық көрді. 1999 жылдың 19 мамырында Maverick және Warner Bros. Records компаниялары осы әнді "Остин Пауэрс: Мені ұрған тыңшы" фильмінің саундтрегінен сингл ретінде шығарды. Мадонна Уильям Орбитпен бірлесіп әнді жазып, продюсерлік етті. "Остин Пауэрс: Мені ұрған тыңшы" фильмінің саундтрегі көптен күткен релиз болды және Мадоннаның әнін альбомның атқарушы продюсерлері оны насихаттау үшін таңдады. "Beautiful Stranger" Мадоннаның үш үлкен хиттер жинағына енді: GHV2 (2001), Celebration (2009) және Finally Enough Love: 50 Number Ones (2022). Музыкалық тұрғыдан алғанда, "Beautiful Stranger" – психоделикалық поп және диско жанрындағы ән, онда күшті эффектілі гитаралар мен серпіліспен ойналатын барабанды үлгілер жиі кездеседі. Әннің мәтіні романтикалық құштарлық туралы айтады. Ән музыка сыншыларынан жағымды пікірлер алды, олар продюсерлік жұмысын және Мадоннаның музыкалық өркендеуін, әсіресе 1998 жылғы сынға толы алғашқы альбомы "Ray of Light" шыққаннан кейін, жоғары бағалады. Бұл ән коммерциялық сәттілікке жетіп, Канада, Финляндия, Исландия және Италиядағы чарттардың төбесіне көтерілді, Ұлыбританияда екінші орынды, ал көптеген елдерде топ ондыққа енді. АҚШ-та коммерциялық түрде жарық көрмесе де, ән эфирде көп ойналғандықтан Billboard Hot 100 тізімінде 19-орынға жетті. Сонымен қатар, ол АҚШ-тың би чарттарында бірінші орынды иеленді. "Beautiful Stranger" Мадоннаға бесінші "Грэмми" сыйлығын әкелді, ол "Визуалды медиа үшін жазылған үздік ән" номинациясында жеңіске жетті. Брет Ратнер режиссерлік еткен әннің клипінде Мадонна клубта ән салады, ал Остин Пауэрс кейіпкерімен Майк Майерс келеді. Клиптің соңында Мадонна Майерсті сүйкімділікке шақырып, оның көлігімен кетеді. 1999 жылы бұл клип MTV Video Music Award сыйлығында "Фильмнен шыққан үздік видео" номинациясында жеңіске жетті. Мадонна 2001 жылы өткен Drowned World Tour турнесінде осы әнді орындады, сондай-ақ австралиялық DMA's рок тобының сынға толы нұсқасы да жарық көрді.

Өмірбаян және шығару

Мадонна мен канадалық актер Майк Майерс бұған дейін 1991 жылы «Saturday Night Live» бағдарламасының бір бөлімінде бірлесіп жұмыс істеген. Сол кезде әнші бағдарламаны жүргізіп, Майерстің Уэйн Кэмпбелл кейіпкерін «правда немесе тәуекел» ойынына шақырған, сонымен қатар өзінің «Мадонна: Правда немесе тәуекел» атты құжаттық фильмін таныстырған. The A. V. Club-тан Гвен Инаттың сөзінше, «олардың арасындағы шығармашылық серіктестік жақсы жұмыс істейді, себебі Мадонна, қатал болғанымен, әрқашан жақсы көңілмен келеді, ал Майерс, көбінесе әдемі болғанымен, шығармашылықпен ойлап табуға қабілетті». 1999 жылы әнші Майерстің «Аустин Пауэрс» туралы екінші фильмінің саундтрегіне ән жазды, фильмнің толық атауы «Аустин Пауэрс: The Spy Who Shagged Me» болды. Мадоннаның бұрынғы жігіті, британдық сценарист Энди Бёрд «Beautiful Stranger» әніне шабыт берген. «The Spy Who Shagged Me» саундтрегі Warner Bros. Records компаниясының аға вице-президенті Дэнни Брамсон мен Мадоннаның Maverick Records компаниясының тең иесі Гай Осеридің бірігуіне әкелді. Екеуі де саундтректің атқарушы продюсерлері болды. 1999 жылдың мамыр айына қарай жаңа шығарылымға үлкен үміт артылып, продюсерлер Мадоннаның трегін R.E.M., Ленни Кравиц және Spice Girls тобының Mel B сияқты танымал әртістердің әндерімен бірге қосуға шешім қабылдады. Гай Осери еске алғандай, әртістер арасында өз әндерін саундтрекке енгізу үшін қызыл тісті бәсеке болды, ал жобамен байланысты бір менеджер алғашқы сингл үшін болған күресті «қанды соғыс» деп сипаттады. Продюсерлердің басты мақсаты – әртістердің музыкасы фильмнің 1960 жылдардағы көңіл-күйіне сай болуын қамтамасыз ету болды. Соңында «Beautiful Stranger» осы талапқа сай екендігіне келісілді және ол саундтректің бірінші синглы ретінде таңдалды. «Beautiful Stranger» Мадоннаның екі үлкен хиттер жинағына енді: GHV2 (2001) және Celebration (2009). 2021 жылдың 21 мамырында Мадонна «Beautiful Stranger» ремикс EP-ін барлық цифрлық платформалар мен ағымдық қызметтерде жариялады.

Жазу және композициялау

"Beautiful Stranger" әнін жазу 1999 жылдың ақпан айында Лос-Анджелестегі Guerilla Beach студиясында, сондай-ақ Калифорния штатының Бурбанк қаласындағы Enterprise студиясында өтті. Мадоннамен бірге әнді жазу және өндірумен қатар, Орбит тректе клавиатура мен гитарада да орындады. Дэмиан ЛеГассик бағдарламалаумен және қосымша клавиатурамен айналысты, ал Эмма Фаулер флейтада ойнады. Инженерлік топқа Пат Маккарти, Марк Эндерт және Дейв Челси кірді, ал Маккарти тректі микстейін жасады. Джефф Грегмай мен Вассим Зартек – көмекші инженерлер. "Beautiful Stranger" – психоделикалық поп және диско ән. Ол The Doors тобының "Light My Fire" (1967) және The Beatles тобының "Lucy in the Sky with Diamonds" (1967) әндерін еске түсіретін музыкалық аспаптармен басталады. Әннің негізгі құрылымын гитара қолдайды, ал хор кезінде барабандар қосылады. 1:06 шамасында меллотрон мен флейта естіледі, бұл The Beatles тобының 1967 жылғы "Strawberry Fields Forever" немесе "The Fool on the Hill" әндеріне ұқсас. Әннің композициясы Мадоннаның бұрынғы "Ray of Light" альбомындағы психоделикалық музыкамен үйлеседі. USA Today-дің Кен Барнс "Beautiful Stranger" әнінің хоры, риф, аспаптар мен құрылымы американдық рок-топ Love-тің 1966 жылғы "She Comes in Colors" сингліне негізделгенін болжады. Топтың жазба компаниясы – Rhino Records – атқарушы директоры Гари Стюарт: "Рифф пен аспаптар ["Beautiful Stranger"] "She Comes in Colors" әнін еске түсіреді" деді, сондай-ақ тректегі "да да да да да" хоры "[Love] жазбасының ажырамас бөлігі болып табылатын инструментальдық өрнекке негізделген сияқты. Бұл саналы немесе санасыз құрмет болуы мүмкін". Мадонна мұндай ықпалды жоққа шығарды, ол ешқашан Love туралы естімегенін мәлімдеді. Ремикстерде рокқа сүйенетін нұсқа, сондай-ақ Кальдеронның клубтық және радиолық микстері бар. Billboard журналының басқа мақаласында әннің ремикстері туралы сөз қозғаған Паулетта әнді "психоделикалық электрониканың шашыраңқы жарылысы" деп сипаттады. The A. V. Club ойын-сауық веб-сайтынан Гвен Иннат оны "Мадоннаның ең жақсы әні" деп атады, ол оның тұрақты альбомдарының бірінде ешқашан пайда болған емес, оның ең есте қаларлық ілгектерін ұсынатын психоделикалық поп тәттісі. Иннат сонымен қатар: "1998 жылғы "Ray of Light"-тан аз болса да, ['Beautiful Stranger'] би алаңына дайын, би флейтасы ешқашан соншалықты тартымды естілмеген, ал Мадоннаның дауысы соншалықты әдемі және тартымды" деді. Slant Magazine журналы Саль Цинкемани әнге B- деген баға берді және: "Кез келген жақсы бір рет қолданылатын трек сияқты, 'Beautiful Stranger' өзінен артық емес екенін көрсетпейді. Гитаралар мен флейталар көп, Мадонна мен Орбит досы Майк Майерстің "Остин Пауэрс: Мені ұрған тыңшы" фильміне арналған тамаша тақырып әнін ойлап тапты. Ойыншыл, жұмсақ және ақырында ұмытылатын" деп жазды. 2018 жылдың тамызында сол журналдан Пол Шротт оны әншінің синглдерінің рейтингісінде 53-орынға орналастырды, оны "Ray of Light-тың антоними" деп атады. Бұл психоделикалық трек Мадоннаның Orbit-пен бұрынғы жұмысына қарағанда қолжетімді. Әннің сөздері кез келген адамға арналып жазылған болуы мүмкін, бірақ ән Мадждің ойыншылдығы мен Орбиттің дыбыстық ерекшеліктері арқасында жақсы көрінеді. Entertainment Weekly журналынан Кен Таккер оны "жазғы ән" деп жариялады және оны "бірден 60-шы және 90-шы жылдарға тән психоделикалық поп" деп мақтады, сондай-ақ "оны 'шагальді' әзілмен ластау – қорлау болар еді. [Мадонна] дауысын хордағы аспаптардың көтерілуімен ажыратылмаушылыққа айналдыру тәсілі, ол атау фразасын дауысында ауыртып ән салады, бұл бір уақытта шұғыл және ойыншыл". Medium-нан Ричард Лабеу оны "Ray of Light және Music дәуірлері арасындағы батыл, ақылды және қызықты көпір" деп атады. 2023 жылдың наурызында Billboard әнді Мадоннаның 88-ші ең үздік әні деп атады, Эндрю Унтербергер: "Мадонна әлі де өте ойлануға бейім, онымен бірге хош иісті және қатпарлы іспетті нәрселерге бара алмайды, бірақ ол Орбиттің айнымалы ревербті суланған ырғағын қанағаттандыруға жеткілікті" деп жазды. TheBacklot.com сайтынан Луи Виртел "Beautiful Stranger" әнін "Мадоннаның ең үздік 100 әнінің" 36-орындығына қойды, ол "Орбиттің психоделикалық стилі Мадоннаның керемет күйзелісіне өте сәйкес келеді" деп ойлады. Автор Фил Деллио өзінің "Interrupting My Train of Thought" кітабында "Beautiful Stranger" әнінің Мадоннаның "Ray of Light" (1998) әніне ұқсастығы бар екеніне қарамастан, "жақсырақ әуен, жақсырақ вокал, жақсырақ жарық шоу" бар екенін жазды. Бұл Led Zeppelin-нің "How Many More Times" әнінің алғашқы екі минутынан бері жер бетіндегі ең күшті, ең күшті би музыкасы". Дж. Рэнди Тараборрелли "Мадонна: Интимді өмірбаян" еңбегінде Мадоннаның 2000 жылғы "Amazing" әні, оның сегіз студиялық альбомы Music-тен, "Beautiful Stranger" әнінің туысы сияқты естіледі деп жазды, оның шабыттандырған композициясы бар. Мадоннаның 60 жылдығына арналған синглдерін бағалау кезінде The Guardian-нан Джуд Роджерс "Beautiful Stranger" әнін 34-орынға қойды, оны "әдемі икемді, ойыншыл махаббат әні" деп атады. Rolling Stone жазушысы Роб Шеффилд "1999 жылғы 99 ең жақсы ән" тізімінде тректі 27-орынға қойды және оны "мегажұлдыздың 40-қа жақындаған кезінде билейтін ең шагальді диско хиті" деп мақтады, сондай-ақ "Мадонна ешқашан осылай бос, икемді, көңілді естілген емес". Ол 2000 жылғы Golden Globe Awards-та "Ең үздік түпнұсқа ән" номинациясына ие болды, бірақ жеңіске Phil Collins-тің "You'll Be in My Heart" әні жетті. 2000 жылғы ASCAP Pop Awards-та ол "Ең көп орындалған ән" сыйлығын алды. Ол сонымен қатар "Ең көп орындалған туынды" үшін Ivor Novello Award-ты жеңіп алды, сондай-ақ "Ең үздік заманауи ән" номинациясына ие болды. 1999 жылғы MTV Europe Music Awards-та трек "Ең үздік ән" номинациясына ие болды. "Beautiful Stranger" 1999 жылғы Nickelodeon Kids' Choice Awards-та "Фильмнен ұнаған ән" номинациясына ие болды.

Чарттағы өнімділік

АҚШ-та "Beautiful Stranger" әні 1999 жылдың 12 маусымында Billboard Hot 100 хит-парадында 78-орында дебют жасады. Бұл Мадоннаның Hot 100 хит-парадында "Don't Cry for Me Argentina" әнін орындағаннан бергі алғашқы саундтрек синглі болды, ол 1997 жылдың наурыз айында сегізінші орынға жеткен еді. "Beautiful Stranger" сонымен қатар Mainstream Top 40 чартында 28-орында дебют жасады. Ән радио эфирінің арқасында Hot 100 тізімінде бірте-бірте жоғары көтеріліп, 1999 жылдың 13 шілдесінде 19-орынға жетті. Австралияда "Beautiful Stranger" ARIA чарттарында сегізінші орында дебют жасады, ал келесі аптада бесінші орынға жетіп, барлығы екі апта бойы сол деңгейде тұрды. Ән чарттарда бірте-бірте төмендеп, жалпы сомада 16 апта бойы топ-50-ге кірді. Official Charts Company мәліметтері бойынша, 2016 жылдың тамызына дейін Ұлыбританияда әннің 535 000 данасы сатылды және Британдық фонографиялық индустрия (BPI) оған алтын сертификат берді.

Музыкалық бейне

Әннің ілеспе музыкалық видеосын Брет Ратнер түсірді және 1999 жылдың мамыр айында Лос-Анджелестегі Universal Studios студиясында тартылды. Мадонна бұрын Ратнермен жұмыс істеуге ниет білдірген, оның 1995 жылғы D'Angelo-ның "Brown Sugar" видеосын көргеннен кейін. Оның макияжын Кевин Окоин жасады, онымен ол бұрын "The Power of Good Bye" музыкалық видеосы бойынша жұмыс істеген. Ратнердің сөзіне қарағанда, түсірілім өте көңілді атмосферада өтті: Майк түсірілім барысында әрқашан рөлінде болды. Ол және Мадонна арасында керемет үйлесім болды. Бұл видео оның өте әзілқой екенін көрсетеді, және оның осы қырынан хабардар болу баршаға ұнады. Мен үшін бұл видео түсірудегі ең қызықты тәжірибе болды. Видео Майерстің Остин Пауэрс рөлінде басталады, ол өзінің бастығы Базиль Экспозициядан (Майкл Йорк) қоңырау алады, ол оны қауіпті шпионнан сақтандырады, оны "алдамшының шебері" деп сипаттайды. Оның машинасының экранында Мадоннаның әртүрлі стильдегі бес суреті көрсетіледі, ал Экспозиция оның "біздің ең жақсы агенттерімізді азғындыққа түсіргенін" түсіндіреді. Ол Пауэрске: "Қалай болса да, ғашық болма. Біз бұрыннан 007 мен 008-ді жоғалттық" деп ескертеді. Видеода Пауэрс Мадоннаны клубта көпшілік алдында өнер көрсетіп жатқан жерде табады, соның ішінде Верн Тройер Мини Ми рөлінде бар. Ратнердің айтуынша, Майерс бұл сахналарға ыңғайсыздық сезінген, оларды тым ашық және орынсыз деп санаған; тіпті одан осы кадрды алып тастауды сұраған. Ал Мадонна оны қызықты деп ойлап, режиссерді оны қалдыруға көндірген. Автор Жорж Клод Гилберт өзінің "Мадонна постмодернистік миф ретінде" атты кітабында "Beautiful Stranger" сол кезде Мадоннаның жаңаша бейнелеген бірнеше образының бірі болғанын және бұл оның сол жылы шыққан "Nothing Really Matters" видеосының гейша стилінен "радикалды" айырмашылық екенін жазды. Мэтью Реттенмунд өзінің "Мадонна энциклопедиясында" Мадоннаның "видеоға көп ой жұмсамағанын" жазды, бірақ ол оның "клиптер жинағынан бірнеше қадам жоғары" екенін сезінген. Сондай-ақ ол 1999 жылғы Billboard Music Video Awards сыйлығында "Жылдың ең үздік поп-клипі" номинациясын алды. Клип 2000 жылғы MVPA сыйлығында "Ең үздік операторлық жұмыс" және "Ең үздік макияж" жүлделерін жеңіп алды; сонымен қатар "Жылдың саундтрек видеосы" номинациясына ие болды. 1999 жылғы VH1 Fashion Awards-та видео "Ең сәнді видео" номинациясын алды. Видео Мадоннаның The Video Collection 93:99 (1999) және Celebration: The Video Collection (2009) жинақтарында қолжетімді.

Тірі орындалу және каверлер

Мадонна "Beautiful Stranger" әнін 2001 жылы Drowned World Tour турнесінде орындады, онда ол сет-листтегі төртінші ән болды. Ол Майерстің Austin Powers рөлінде видеоэкранда таныстырылуымен басталды, содан кейін әнші көпшіліктен: «Мен сені қызықтырамын ба?» деп сұрады (Powers-тің атақты сөздерінің бірі) және әнді орындамас бұрын. Оған қосалқы әншілер Ники Харис пен Донна ДеЛори қосылды, олар да трекке фонографиялық вокалмен үлес қосты. Көрсетілімге арналған костюмдерге тікенді иттің мойындықтары, Swarovski кристалдарымен әшекейленген білезіктер және жыртылған көйлектер кірді; Мадонна өзі жеңсіз қара көйлек, бір торлы жеңі бар кроссовер көйлек, молдау джинсы, байлаулы бағаналар және тартан кильтін киді. Көрсетілімнің фондық экраны фильмнен көріністер мен психоделикалық флуоресценттік айналымдарды көрсетті. Сондай-ақ, фильмнің соңында жоғалған техник пен "Soul Bossa Nova (Dim's Space A Nova)" элементтері де болды, бұл фильм саундтрегінің тағы бір әні. 2001 жылдың 15 қыркүйегінде турның соңғы күні Мадоннаның сол кездегі күйеуі Гай Ричи жоғалған техник рөлінде сахнаға шықты. MusicOMH-тан Майкл Хаббард «барлық нәрсе тез қызып кетті [ ] 'Beautiful Stranger' әнімен» деп атап өтті. 2008 жылдың 26 қазанында Мадонна өзінің Sticky & Sweet Tour турнесінің Чикагодағы аялдамасы кезінде "Beautiful Stranger" әнінің бір бөлігін орындады. Әннің а капелла нұсқасы 2016 жылдың қаңтар айында оның Rebel Heart Tour турнесінің Нэшвиллдегі аялдамасында орындалды. 2016 жылдың желтоқсан айында Мадонна Флорида штатының Майами қаласындағы қайырымдылық кешінде, Raising Malawi қайырымдылық қоры үшін өткен "Tears of a Clown" шоуында "Beautiful Stranger" әнін орындады. Американдық пауэр-поп тобы The Posies-дің негізін қалаушы Джон Ауер 2001 жылы шыққан жеке EP 6 ½ альбомына әннің каверін жазды. Мадоннаға арналған 2007 жылғы фолк музыкасының жинағы Through the Wilderness әнінің каверін Golden Animals тобынан ұсынды. Австралиялық рок-тобы DMA's 2016 жылдың 8 наурызында BBC Radio 1 сессияларында әнді орындады. Consequence of Sound веб-сайтынан Мишель Геслани каверді мақтап, «бұл DMA тобының жас мансабындағы тағы бір сәтті қадам ретінде мақтанатыны сөзсіз» деді және каверді «бұл әнді психоделикалық, аренаға дайын гимнге айналдырды» деп сипаттады. Music Feeds журналынан Майкл Карр да каверді мақтап: «Бұл ән балалардың стильіне өте жақсы сәйкес келеді, олар оны тамаша орындады. Шындығында, олар әнді таңдау арқылы жеңіске жетті» деді. Соңғы кезде американдық панк-тобы Skating Polly 2020 жылы қайта шығарылған The Make It All Show альбомында бонус трек ретінде әннің каверін шығарды. Бұл топ бұрын 2016 жылғы турнесінде де әнді орындаған болатын.

Шығару тарихы

"Әдемі бейтаныс" аймағы үшін шығарылу күндері, форматтары және нұсқалары
Аймақ Дата Форматы Нұсқасы Таңбасы Сілтеме (Реф.)
Түрлі 19 мамыр 1999 Радио эфирі Оригинал Maverick
4 маусым 1999 Bright AC, Ересектерге арналған заманауи музыка#Жылу ересектерге арналған заманауи, Ыстық AC, Ересектерге арналған заманауи музыка#Қазіргі заманауи ересектерге арналған, Қазіргі AC
Ұлыбритания 7 маусым 1999 12 дюймдік сингл, 12 дюймдік винил, кассеталық сингл, кассета, CD сингл, CD Оригинал, ремикстер Maverick
Канада 20 шілде 1999 Оригинал, ремикстер Maverick, Warner
Түрлі 21 мамыр 2021 Музыка жүктеу, Цифрлық жүктеу, ағымдық медиа, ағымдық Ремикстер Warner