Кіріспе

Конго Демократиялық Республикасының оңтүстік-шығысындағы Үпемба ұлттық паркі (фр. Parc national d'Upemba) – Конго Демократиялық Республикасының оңтүстік-шығысындағы, бұрынғы Заирдегі, Луалаба және Жоғарғы Катанга провинцияларында (бұрынғы Катанга провинциясы) орналасқан кең аумақты ұлттық парк.

География

Упенба ұлттық паркі құрылған кезде, 15 мамыр 1939 жылы, парктің ауданы болды. Ол Африкадағы ең үлкен парк еді. 1975 жылдың шілдесінде шекаралар қайта қаралып, бүгінгі күні толыққанды парктің ауданы және қосымша құрайды. Оның төменгі бөлігі Упемба депрессиясында, көлдер мен батпақтарға толы, оның ішінде сол аттас Упемба көлі және Луалаба өзенімен шектеседі. Оның жоғарғы бөлігі құрғақ Кибара үстіртінің тауларында орналасқан.

Тарих

Үпемба ұлттық паркі алғаш рет 1939 жылы құрылған. Аймақтағы көптеген жануарлар дүниесі сияқты, қазіргі заманда да парк браконьерлердің қызметі, ластану, босқындар мен милицияның әрекеттерінен қауіп көріп отыр. 2005 жылдың 1 маусымында парк қорғаушылары Конго өзенінің бассейніндегі бай биологиялық әртүрлілікті қорғаудағы үлесі үшін Абрахамның табиғатты қорғау сыйлығымен марапатталды. 2023 жылдың қаңтарында Конго Демократиялық Республикасының Қарулы күштері Кунделунгу және Үпемба ұлттық парктерінде жасырынған Май Май Ката Катанга көтерілісшілеріне қарсы операция бастады.

Тіршілік ету ортасы

Парктің мекен ету ортасы Кибара тауларындағы жоғары биіктіктегі Афромонтана далалары мен ормандарынан басталып, Миомбо ормандары мен тропикалық жаңбырлы ормандар арқылы, төменгі биіктіктегі батпақтар, ылғалды жерлер, көлдер мен өзендердің жағалау аймақтарына дейін өзгереді. Онда шамамен 1800 түрлі жануар мен өсімдік мекендейді, олардың кейбіреулері 2003 жылға дейін ғана ашылған. Упенба көлінің максималды тереңдігі 8 метр деп хабарланады және ол қарқынды балдыр өсу ортасы болып табылады. Аймақтың су арналары маусымға қарай өзгереді, көлдердегі су деңгейі наурыздан маусымға дейін жоғары, ал қазаннан қаңтарға дейін төмендейді. Аймақтағы көптеген су объектілері папирус, Нил салатасы және су кеспесі сияқты түрлермен қатар кең батпақтармен сипатталады.

Фауна

Көлдер, өзендер, батпақтар және ылғалды жерлер жүйесі әртүрлі балық фаунасын қамтамасыз етеді. Оған 30-дан астам Cyprinidae, Mormyridae (тұщы су пил балығы деп те аталады), Barbus, Alestidae, Mochokidae және Cichlidae түрлері кіреді.