Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
5 категориялы Атлантикалық дауыл
Category 5 Atlantic hurricane
Эдит дауыл 1971 жылғы Атлантикалық дауыл маусымында қалыптасқан ең күшті дауыл және сол кезде Атлантика мұхитында тіркелген ең оңтүстікке қарай құрлыққа түскен 5 категориялы дауыл болды. Эдит 5 қыркүйекте тропикалық толқыннан пайда болып, Кариб теңізінде жылдам дауылға айналды. Эдит 9 қыркүйекте күшін тез күшейтіп, Саффер-Симпсон дауыл шкаласы бойынша 5 категориялы дауыл ретінде Грасиас-а-Диос мүйісіне құлады. 5 категориялы дауыл болғандықтан, Эдиттің ең жоғары қысымы 943 мбар (гПа) құрады, бұл Эдитті Атлантика мұхитындағы ең әлсіз 5 категориялы дауылға айналдырды. Орталық Америкада күшін тез жоғалтып, Гондурас шығанағына қысқа ғана уақытқа кіргеннен кейін, Мексикадағы Юкатан түбегінен өтті. Мексика шығанағы арқылы өтіп, дауыл солтүстік-шығысқа бұрылып, Эдит жағалауға қарай жылдамдығын арттырғаннан кейін 16 қыркүйекте Луизианаға желмен бірге құлады. Эдит құрлық үстінде әлсіреп, 18 қыркүйекте Грузияда тарап кетті. Дауыл Аруба жанынан өткен кезде екі адам қаза тапты. Орталық Американың солтүстік-шығысына 5 категориялы дауыл ретінде соққан Эдит жүздеген үйді қиратты және кем дегенде 35 адамның өмірін алды. Техаста толқындардың көтерілуі жағалауда су тасқынына әкелді, бірақ көп зиян келтірмеді. Эдит Луизиананың бір бөлігінде су тасқыны мен дауылдан туындаған торнадолардың салдарынан орташа және ауыр зиян келтірді. Фудзита шкаласы бойынша F3 санатындағы торнадо Батон-Ружде бірнеше үйді қиратты және бірнеше адамды жарақаттады. Торнадолар шығысқа қарай Флоридаға дейін жетті, олардың кейбіреулері толық ғимараттарды қиратты. АҚШ-тағы зиян 25 миллион АҚШ долларын құрады (1971 жылғы АҚШ доллары, 2022 жылғы АҚШ доллары).
Hurricane Edith was the strongest hurricane to form during the 1971 Atlantic hurricane season and the southernmost landfalling Category 5 hurricane on record in the Atlantic at the time. Edith developed from a tropical wave on September 5 and quickly strengthened into a hurricane in the Caribbean Sea. Edith rapidly intensified on September 9 and made landfall on Cape Gracias a Dios as a Category 5 hurricane on the Saffir Simpson Hurricane Scale. Being a category 5 hurricane, Edith peaked at only 943 mbar (hPa), making Edith the least intense category 5 Atlantic hurricane on record. It quickly lost intensity over Central America and after briefly entering the Gulf of Honduras it crossed the Yucatán Peninsula in Mexico. After moving across the Gulf of Mexico a trough turned the storm to the northeast and Edith, after having restrengthened while accelerating towards the coast, made landfall on Louisiana with winds of on September 16. Edith steadily weakened over land and dissipated over Georgia on September 18. The hurricane killed two people when it passed near Aruba. Striking northeastern Central America as a Category 5 hurricane, Edith destroyed hundreds of homes and killed at least 35 people. In Texas high tides caused coastal flooding but little damage. Edith caused moderate to heavy damage in portions of Louisiana due to flooding and a tornado outbreak from the storm. One tornado, rated F3 on the Fujita Scale, damaged several homes and injured multiple people in Baton Rouge. The tornado outbreak extended eastward into Florida, of which a few destroyed entire buildings. Damage in the United States totaled US$25 million (1971 USD, $ 2022 USD).
Метеорологиялық тарих
31 тамызда Африка жағалауының жанында, Дакар маңында тропикалық толқын пайда болды. Ол батысқа қарай, Тропикалық конвергенция аймағына қарай жылжыды және 2 қыркүйекте шағын, дөңгелек конвекция аймағымен тропикалық бұзылысқа айналды. Жүйе батысқа жылжуын жалғастырды, ал 3 қыркүйекте 40° батыс бойынан өткеннен кейін конвекция әлсірегені байқалды. Келесі күні тропикалық бұзылысты Intertropical Convergence Zone бұлттарынан ажырату қиын болды. Толқын біртіндеп ITCZ-ден бөлініп, төменгі деңгейдегі айналымның бар екенін растаған барлау рейсі нәтижесінде, 5 қыркүйекте Гренададан 255 миль (410 км) шығысқа қарай орналасқан жүйенің тропикалық депрессияға айналғаны болжамдалды. Ферн Техас арқылы ішкі аймаққа өткенде, Эдит айналасындағы ағым жағдайы жақсарды және Мексика шығанағына кіргеннен кейін 36 сағаттан соң дауыл сәл күшейе бастады. Белизde билік өкілдері төменгі жатқан аймандарды міндетті түрде эвакуациялауға бұйрық берді, нәтижесінде жүздеген тұрғын халықаралық әуежай арқылы АҚШ-қа кетті. Тәртіпті сақтау және тонаудың алдын алу үшін полиция күштері жөнелтілді. Мексика шығанағында бірнеше мұнай нысандары жабылды немесе автоматты басқаруға көшірілді. Миссисипи жағалауындағы сулардағы бұрғылау платформалары Эдит күткеннен шығысқа қарай жылжыса, эвакуацияға дайындық көрді. Сонымен қатар, мыңдаған адамдар ырғақ дауылдың келуінен бұрын Луизиананың жағалау аймандарын эвакуациялады. Жағалау қалаларында бірнеше эвакуациялық орталықтар ашылды және көптеген адамдар төтенше жағдайға дайындық үшін қажетті жабдықтарды сатып алды. Луизиананың оңтүстігіндегі мектептердің көпшілігі жабылды.
A tropical wave moved off the coast of Africa near Dakar on August 31. It moved westward into the Intertropical Convergence Zone, and organized into a tropical disturbance on September 2 with a small, circular area of convection. The system moved to the west, and on September 3, the convection diminished after moving west of 40° W. By the next day, the tropical disturbance was barely discernible from the clouds of the Intertropical Convergence Zone. The wave gradually became detached from the ITCZ, and based on a reconnaissance flight that confirmed the existence of a low level circulation, it is estimated the system developed into a tropical depression on September 5 while located 255 mile (410 km) east of Grenada. As Fern moved inland over Texas, the flow became more favorable around Edith, and 36 hours after entering the Gulf of Mexico, the storm began to reintensify slightly. In Belize, officials ordered the mandatory evacuation of low lying areas, resulting in hundreds of residents leaving to the United States through the international airport. Officials sent police troops to maintain order and prevent looting. In the Gulf of Mexico, several oil facilities were closed or placed on automatic controls. Drilling rigs as far east as the coastal waters off of Mississippi were prepared to evacuate in the event Edith moved further east than anticipated. Additionally, thousands evacuated coastal areas of Louisiana prior to the arrival of the hurricane. Several shelters opened in coastal cities, and many people prepared for the hurricane by purchasing emergency supplies. Officials closed schools throughout much of southern Louisiana.
Кариб теңізі
Тропикалық депрессия Кіші Антиль аралдары арқылы өтіп бара жатып, қатты жауын-шашын мен жел тудырды. Кейінгі мәліметтерге сәйкес, Никарагуада 35 адам қаза тапты. Аталған елдегі зиян 380 000 АҚШ долларынан асты (1971 жылғы доллар). АҚШ Әуе күштерінің үш ұшағы Никарагуадағы дауылдан зардап шеккендерге азық-түлік, медициналық жабдықтар мен жанармай жеткізіп берді. Гондураста дауыл 5 метрлік су тасқыны мен күшті жел тудырды, ал үлкен толқындар 40 балық аулау қайығын қиратты. Дауыл салдарынан бірнеше ауылдар толығымен жойылса да, Гондураста адам өлімі тіркелген жоқ. Жауын-шашын мөлшері жеңілден орташаға дейін болды, ең көп жауын-шашын Сабин Пасс аймағында жауды. Батон-Руж қаласының шығыс жақ бөліктерінде F3 торнадосы пайда болды, оның 11 шақырымдық аралығындағы мүліктерге 2,5 миллион доллар (1971 жылғы доллар) көлемінде зиян келтірді. Торнадо үш адамды жарақаттады. Тангипахоа округіндегі F2 торнадосы 6 шақырымдық жол бойында 250 000 доллар (1971 жылғы доллар) зиян келтірді, ал Сент-Мартин округіндегі F1 торнадосы 5 шақырымдық жол бойында 6 адамды жарақаттады. Дауыл Луизиана штатының оңтүстік-батысындағы қант қамысы егіндеріне ауыр зиян келтірді. Миссисипи штатындағы Хаттисбург қаласында желдің жылдамдығы ең жоғары деңгейге жетті, ал бірнеше аймақтарда тропикалық дауылдың күшіне тең жел тіркелді. Сонымен қатар, Эдит дауыл Либертиде орташа жауын-шашын тудырды. Алабама штатында дауыл жеңіл жаңбыр мен орташа жел соқты, ал Мобил қаласында 1 метрлік су тасқыны болды. Флорида штатында Эдит дауыл қалыпты деңгейден сәл жоғары су тасқыны мен жаңбыр жаудырды. Ол Пенсакола қаласында торнадо тудырды. АҚШ-тағы жалпы зиян 25 миллион долларды құрады (1971 жылғы доллар), оның көп бөлігі Луизиана штатының оңтүстік-батысындағы егінге келген зияннан туындады. АҚШ-та адам өлімі тіркелген жоқ.
While passing through the southern Lesser Antilles, the tropical depression produced heavy rainfall and winds of around though a later report indicated 35 people died in Nicaragua. There, damage was estimated at over US$380,000 (1971 dollars$, in dollars). Three United States Air Force aircraft delivered food, medical supplies, and fuel to the hurricane victims of Nicaragua. In Honduras, the hurricane produced 15 feet (5 m) tides and strong winds, while strong waves destroyed 40 fishing boats as well. While the hurricane reportedly destroyed entire villages, no deaths occurred in Honduras. The storm dropped light to moderate amounts of rainfall peaking at in Sabine Pass. An F3 tornado touched down in the eastern residential suburbs of Baton Rouge, causing heavy property damage totaling $2.5 million (1971 dollars$, in dollars) along its intermittent 7 mile (11 km) path. The tornado also injured three people. An F2 tornado in Tangipahoa Parish caused $250,000 in damage (1971 dollars$, in dollars) along its 4 mile (6 km) path, while an F1 tornado in St. Martin Parish injured 6 people on its 3 mile (5 km) path. The hurricane caused extensive damage to the sugar cane crop in southwestern Louisiana. In Mississippi, wind gusts peaked at in Hattiesburg, with multiple locations reporting tropical storm force winds. Additionally, Edith produced moderate rainfall peaking at in Liberty. In Alabama, the storm caused light rains, moderate wind gusts, and a storm tide of 2.7 feet (1 m) in Mobile. In Florida, Edith produced slightly above normal tides and light rain. It spawned a tornado in Pensacola, Florida, Damage throughout the United States totaled $25 million (1971 dollars$, in dollars), primarily from crop damage in southwest Louisiana. No deaths were reported in the United States.