Кіріспе

Адольф Саймон Окс (12 наурыз 1858 – 8 сәуір 1935) – американдық газет баспашысы, «The New York Times» және «The Chattanooga Times» газеттерінің, қазіргі «Chattanooga Times Free Press» газетінің бұрынғы иесі болған. Оның жалғыз баласы Ифиджин Окс Сулцбергер және оның күйеуі Артур Хейс Сулцбергер арқылы Окс ұрпақтары бүгінгі күнге дейін «Нью-Йорк Таймс» газетін шығаруды жалғастыруда.

Ерте өмір және білім

Окс 1858 жылдың 12 наурызында Огайо штатының Цинциннати қаласында Джулиус Окс пен Берта Леви отбасында дүниеге келді. Оның әкесі 1846 жылы Бавариядан АҚШ-қа көшіп келген. Юлиус жоғары білімді, алты тілді білген және Оңтүстік штаттарындағы мектептерде сабақ берген. Ол Азамат соғысы кезінде Одақты қолдады. Окстың анасы Берта 1848 жылы Рейн Бавариясындағы неміс төңкерісінен қашып АҚШ-қа келді және 1853 жылы Окстың әкесі Юлиусқа тұрмысқа шыққанға дейін Оңтүстікте тұрды. Ол Америка Азамат соғысы кезінде Конфедерацияға көңіл білдірді, бірақ олардың арасындағы қарама-қайшылықтар отбасын бөліп тастамады. Азамат соғысы аяқталғаннан кейін отбасы штаттың шығыс бөлігіндегі Ноксвилл қаласына (Теннесси штаты) көшіп келді. 1872 жылы Окс «Хроника» газетіне баспагердің көмекшісі ретінде қайта оралды, ол газеттің құрастыру бөліміндегі әртүрлі мәселелерді шешумен айналысты.

" Чаттануга таймс " газеті

19 жасында ол отбасынан 250 доллар қарыз алып, "Чаттануга Таймс" газетінің бақылау үлесін сатып алып, оның баспашысы болды. Келесі жылы ол "Саудагер" деп аталатын коммерциялық қағазды (басылымды) құрды. Ол Оңтүстік Ассошиэйтед Пресс-тің негізін қалаушылардың бірі болды және президенттік қызметін атқарды.

" Нью-Йорк таймс "

1896 жылы 38 жасында «Нью-Йорк Таймс» газетінің тілшісі Генри Аллоуэй оған газеттің қаржылық қиындықтарға тап болғандықтан және Нью-Йоркте көптеген бәсекелес болғандықтан өте төмен бағамен алуға болатынын хабарлады. «Таймс» газетін 75 000 долларға сатып алу үшін қарыз алғаннан кейін Окс «The New York Times Company» компаниясын құрып, газеттің берік қаржылық негізін қалады және басым акционері атанды. 1896 жылдан бастап апта сайын қосымша шығарылым жарық көрді, ол кейін «Нью-Йорк Таймс кітап шолуы және журнал» деп аталды. Басқа да қосымша басылымдар бірте-бірте қосылды, олардың ішінде дүйсенбі күндері шығатын қаржылық шолу «The Annalist», бейсенбі күндері шығатын «The Times Mid Week Pictorial», Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде жарық көрген ай сайынғы «Current History Magazine», 1913 жылы басталып, тоқсан сайын шығатын «The New York Times Index» және Лондонның «The Times» газеті басып шығарған «Index» сияқты басылымдар бар еді. 1916 жылы Окс өзінің ең әйгілі сөздерінің бірін айтты: «Жарнамаға жұмсалған ақшаның 50 пайыздан астамы бекер кетіп, баспашылардың сиясын ысыраптап тастаумен тең» деді. Осы сөздердің нәтижесінде кең таралған маркетингтік мақал пайда болған болуы мүмкін: «Мен жарнамаға жұмсаған ақшаның жартысы ысырап екенін білемін, бірақ ол жартысы қайсысы екенін анықтап көре алмаймын», – деп Джон Ванамейкер айтқан. Окс 1931 жылы Америка философиялық қоғамына сайланды.

Жеке өмір

1884 жылы Окс Синциннати қаласындағы раввин Исаак Майер Вайздың қызы Эффи Вайзге үйленді. Исаак Майер Вайз Америка Құрама Штаттарында реформалық иудаизмнің басты жақтаушысы және Еврей одағы колледжінің негізін қалаушы еді. 1928 жылы Окс өзінің ата-анасы Джулиус пен Берта Окстың құрметіне Теннесси штатының Чатануга қаласында Миспа қауымдық ғибадатханасын салды. Грузин колониялық стиліндегі ғимарат 1979 жылы Теннесси штатының тарихи ескерткіштер тізіміне енгізілді. Окс өмірі бойы антисемитизмге қарсы күресті. Ол Жамандауға қарсы лиганың алғашқы жылдарында белсенділік танытып, басқару кеңесінің мүшесі болды және «Нью-Йорк Таймс» газетінің баспагері ретінде өз ықпалын пайдаланып, елдің басқа газеттерін американдық БАҚ-та еврейлерді негіссіз карикатуралау мен қорлауды тоқтатуға шақырды. Окс Палестинада еврей мемлекеті құрылуына қарсы болды.

Өлім

Окс 1935 жылдың 8 сәуірінде Теннесси штатының Чаттануга қаласында қайтыс болды. Ол Нью-Йорк штатының Вестчестер округіндегі Хадсон қаласындағы Храм Израиль зиратына жерленген.

Мұра

Окстың қызы Ифиген Берта Окс Артур Хейс Сульцбергерге үйленді, ол қайтыс болғаннан кейін «Нью-Йорк Таймс» газетінің баспашысы болды. Оның күйеу баласы Орвил Дрифус 1961 жылдан 1963 жылға дейін «Нью-Йорк Таймс» газетінің баспашысы болды, ал одан кейін ұлы Артур Окс Сулцбергер оның орнына келді. Оның қызы Рут Холмберг «Чаттануга Таймс» газетінің баспашысы болды. Рут Холмбергтің ұлы Артур Голден «Гейшаның естеліктері» кітабының авторы. Артур Окс Сулцбергер 1992 жылдан 2017 жылға дейін «Нью-Йорк Таймс» газетінің баспашысы болды, содан кейін оның ұлы А.Г. Сулцбергер оның орнына келді. Окстың жүрегі елжіреген туысы Джулиус Окс Адлер «Нью-Йорк Таймс» газетінде 40 жылдан астам жұмыс істеді, Окс қайтыс болғаннан кейін 1935 жылы бас менеджер болды. Тағы бір туысы, оның ағасы Джордж Вашингтон Окс Оукс-тің ұлы Джон Бертрам Оукс 1961 жылы газеттің редакциялық бетінің редакторы болды және ол 1976 жылға дейін осы лауазымда қалды. Окс 1982 жылы Junior Achievement U.S. Business Hall of Fame-ге енгізілді. Тағы бір туысы Адольф Шелби Окс «Чаттануга Таймс» газетінің қазынашысы және директоры болды. Ол Вирджиния штатының Денвилл қаласынан Феодосия Фицджеральд Грей ханымға үйленді, ол Dan River Inc. негізін қалаушы Т.Б. Фицджеральдтың немересі, Wachovia Bank негізін қалаушы Джеймс Александр Грейдің қызы және R.J. Reynolds компаниясының бұрынғы президенті және төрағасы Боуман Грейдің інісі болды.