Морока Сваловс: Оңтүстік Африка футбол клубының тарихы

Кіріспе

Moroka Swallows Football Club (көбінесе Swallows немесе The Birds деп аталады) – Оңтүстік Африканың Гаутенг провинциясындағы Йоханнесбург қаласында орналасқан кәсіби футбол клубы. 1947 жылы құрылған Swallows, Orlando Pirates клубымен бірге Соуэтоның ең алғашқы екі клубының бірі болып саналады, осылайша «Оригинал Соуэто Дерби» деп белгілі болған қарсыластыққа қатысады. 2014–15 маусымда бірінші лигаға түсіп қалғанға дейін клуб Премьер Лиганың барлық маусымдарында өнер көрсеткен. Олар 2019–20 жылғы Ұлттық бірінші дивизионында жеңіске жетіп, 2020–21 жылғы Оңтүстік Африка Премьер Лигасында бақ сынасты. Жоғары лига жүйесіне қайта оралғаннан кейінгі алғашқы маусымда 6-шы орынды алып, 2021 жылғы MTN 8 турниріне қатысу құқығын иеленді. Үй матчтарын Добсонвилл стадионында өткізеді.

Тарих

Клуб 1940 жылдары футболға құштар үш дос – Исмаил Лесоланг, Стрик Макгатта және Джонни Кубека тарапынан құрылды. Бастапқыда команда ойыншылар мен шенеуніктердің көпшілігі жұмыс істейтін фирманың атымен «Congregated Rovers» деп аталды, бірақ кейін «Moroka Rovers» деп өзгертілді. Алайда, 1947 жылдың 10 қазанында үш дос команданың атын тағы бір рет «Moroka Swallows» деп өзгертуге шешім қабылдады және өздерін бұрын Масакенг деп аталған қалашықта орналастырды. Бұл атау 55 жылға жуық сақталды, осы кезеңде команда алаңда да, одан тыс жерде де тұрақты табыстарға қол жеткізді. «Морока» деген сөз сецвана тілінде «жаңбыр жасайтын адам» деген мағынаны білдіреді, ал қалашық, шамасы, 1940 жылдары Африка Ұлттық Конгресінің президенті болған Баролон бу Селека тайпасының Морока басшысының құрметіне аталған. Сондықтан клубтың «жаңбыр құсы» деп аталуы заңды. 1950-ші және 1960-шы жылдар клуб үшін сәтті кезең болды, оның ең үлкен жетістігі – 1965 жылы Оңтүстік Африка Лигасының чемпионы атануы. Алаңнан тыс өмірде клуб бизнеске айналды және 1971 жылы ол қоғамдық компания ретінде тіркелген алғашқы футбол командасы болды. Сол жылы «Teljoy» компаниясымен серіктестік құрып, ресми демеушілік алған алғашқы команда болды. 1982-1992 жылдар аралығында команда табысқа жетіп, төрт жүлде жеңіп алды. 2007 жылы клуб 60 жылдығын тойлады. Екі жылдан кейін «Swallows» командасы «Nedbank Cup» турнирін жеңіп алды, бұл клубтың бес жылдан бергі алғашқы жүлдесі болды. 2013-14 маусымда клуб 13-ші орын алып, құлдыраудан қиындықпен сақтанды. 2014-15 маусымда команда тарихында алғаш рет құлдырап, 15-ші орынды иеленді және жоғарылау плей-оффында жеңілгеннен кейін өзінің позициясын сақтап қала алмады. Жоғары лигадан құлдырағаннан кейін клуб Ұлттық бірінші дивизиондағы турнир кестесінде соңғы орынды иеленді және «SAFA Second Division» лигасына қайтадан құлдырады, содан кейін таратылды. 2023-24 маусымда клуб қаржылық қиындықтарға тап болды, нәтижесінде 2023 жылғы соңғы екі ойынды өткізе алмады. Бұл жағдайға PSL лигасының «Telkom» компаниясының «Swallows» командасына демеушілік етуіне бөгет қойғандығы себеп болды, себебі бұл «MTN 8» турнирінің демеушісі «MTN» компаниясымен бәсекелестікке түседі деп мәлімдеді.

The club was founded in the 1940s by a trio of football lovers, Ishmael Lesolang, Strike Makgatha, and Johnny Kubheka. They originally named the side Congregated Rovers after the firm in which most of the players and officials worked, later changing it to Moroka Rovers. But then, on 10 October 1947, the trio decided to change the name again to Moroka Swallows, basing themselves in the township formally known as Masakeng. The name has lasted for the best part of 55 years, a period which has seen consistent success both on the field and off it. The name 'moroka' means 'rain maker' in Setswana and the township was probably named after Chief Moroka of Barolong boo Seleka who became the president of the African National Congress in 1940s. It is hardly surprising therefore that the club was renamed the 'rain bird'. The 1950s and 1960s were a successful time for the club, culminating in their greatest ever achievement, winning the South African League title in 1965. Off the field, the club was becoming a business and in 1971 they became the first ever football team to register as a public company. That same year they were also the first to receive an official sponsorship when Teljoy began their association with the club. The decade between 1982 and 1992 was a successful one for the team, culminating in four pieces of silverware. In 2007, the club celebrated its 60th anniversary. Two years later Swallows won the Nedbank Cup, the club's first piece of silverware for five years. The club narrowly avoided relegation in the 2013–14 season, finishing thirteenth. The 2014–15 season saw them relegated for the first time in their history, finishing 15th, and failing to retain their position after being defeated in the promotion relegation playoffs. Following their first relegation from the top level, the club finished bottom of the log in the National First Division, and were relegated again to the SAFA Second Division, subsequently being liquidated. The club experienced financial difficulties during the 2023–24 season, with the club failing to honour their final two fixtures of 2023. This was blamed in part due to the PSL blocking Swallow's sponsorship by Telkom, claiming that it was in competition with MTN, sponsors of their MTN 8 competition.

Белгілі ойыншылар

Брэд Норман (2019): «Морока Свалоуз» клубында ойнағаннан кейін Парагвай чемпионатында доп тепкен алғашқы оңтүстікафрикалық футболшы болды.