АҚШ-тағы сексуалдық қылмыскерлерді тіркеу актісінің конституциялықлығы туралы сот ісі
Smith v. Doe
АҚШ-тағы «Смит против Доу» ісі, Аляска штатының жыныс қылмыскерлерін тіркеу заңының конституциялық еместігін қарастырды. Ашық дерекқор, құпиялы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Smith v. Doe, 538 U. S. 84 (2003), Аляска штатының жыныстық қылмыскерлерді тіркеу туралы заңының кері күшпен қолданылатын талаптарының конституциялықтығына күмән келтірген АҚШ-тағы сот ісі. Заңға сәйкес, кез келген жыныстық қылмыскер штатқа кіргеннен кейін бір жұмыс күні ішінде Түзету мекемесіне немесе жергілікті құқық қорғау органдарына тіркелуге міндетті. Бұл ақпарат Қоғамдық қауіпсіздік департаментіне жіберіледі, ол мемлекеттік деректер базасын жүргізеді. Саусақ іздері, әлеуметтік қамсыздандыру нөмірі, мекенжайының өзгеруі және қылмыс жасағаннан кейінгі медициналық көмек құпия сақталады. Қылмыскердің аты-жөні, лақап аты, мекенжайы, суреті, дене бітімі, жүргізуші куәлігінің нөмірі, автокөліктің идентификациялық нөмірі, жұмыс орны, туған күні, жасаған қылмысы, сотталған күні мен орны, жазаның мерзімі мен шарттары интернетте қолжетімді мемлекеттік тізімнің бөлігі болып табылады. Smith v. Doe ісі заңның кері күшпен қолданылатын талаптарының конституциялықтығына күмән тудырды. Джон I және Джон II акті қабылдалар алдында аса ауыр қылмыс жасағаны үшін айыпталып, актті жазалаушы екендігі және АҚШ Конституциясының I бабындағы экс пост факто ережесін бұзатындығы туралы талап арыз берді. Аудандық сот Достарға қарсы шешім шығарып, актті жазалаушы емес деп таныды. Ал апелляциялық сот акттің шын мәнінде жазалаушы екенін және экс пост факто ережесін бұзатындығын анықтады.
Smith v. Doe, 538 U. S. 84 (2003), was a court case in the United States which questioned the constitutionality of the Alaska Sex Offender Registration Act's retroactive requirements. Under the Act, any sex offender must register with the Department of Corrections or local law enforcement within one business day of entering the state. This information is forwarded to the Department of Public Safety, which maintains a public database. Fingerprints, social security number, anticipated change of address, and medical treatment after the offense are kept confidential. The offender's name, aliases, address, photograph, physical description, driver's license number, motor vehicle identification numbers, place of employment, date of birth, crime, date and place of conviction, and length and conditions of sentence are part of the public record, maintained on the Internet. Smith v. Doe questioned the constitutionality of the act's retroactive requirements. John Does I and II were convicted of aggravated assault before the act's passage and filed suit, claiming the act was punitive and violated the ex post facto clause of Article I of the U. S. Constitution. The district court ruled against the Does, ruling that the act was nonpunitive. The appeals court sided with the Does that the act was in fact punitive and violated ex post facto.
Жоғарғы соттың шешімі
Шешім: Аляска штатының жыныстық қылмыскерлерді тіркеу туралы заңы жазалау мақсатын көздемегендіктен, оның кері күшімен қолданылуы экс-пост-факто ережесін бұзбайды. Көтерілген мәселе – заңның мақсаты жазалау немесе “азаматтық іс жүргізу” болып табылатындығы. Егер мақсат жазалау болса, сараптама осымен аяқталады. Егер мақсат – азаматтық және жазалаушылық сипатта емес реттеуші жүйені құру болса, сот осы жүйенің жазалаушылыққа жататындығын тексеруі керек, сондай-ақ мемлекеттің оны азаматтық деп санау ниетін жоққа шығару қажет. Сот әдетте заң шығарушы органдардың білдірген ниетіне құрмет көрсетеді, сондықтан осы ниеттің үстінен басып өту үшін ең айқын дәлелдер жеткілікті болуы керек, және азаматтық шара ретінде белгіленген нәрсені қылмыстық жазаға айналдыруға болады. Сот 6–3 дауыспен заң шығарушы органдардың мақсаты – азаматтарды қорғауға бағытталған, жазалау шараларын қолданбайтын азаматтық бағдарлама құру екендігін, ал тіркеу туралы ақпаратты таратудың салдары мүгедектікке алып келуге жеткіліксіз екенін анықтады. Дауысқа қатыспаған судьялар заңның жазалаушылық сипатта екенін және адамның бостандығынан ауыр шектеулерді талап ететінін мәлімдеді. Әділет министрі Стивенс өз қарсы пікірінде: “Бұл жыныстық қылмыс жасағаны үшін айыпталғандарға қатысты ерекше салдарлар жазалаушылық екендігі айқын. Олардың үш ерекшелігі бар, олардың жиынтығында кез келген азаматтық санкцияда кездеспейді. Санкциялар (1) қылмыскердің бостандығынан ауыр айыруды білдіреді, (2) тиісті қылмыстық құқық бұзушылық үшін сотталған барлық адамға қолданылады және (3) тек осы қылмыскерлерге ғана қолданылады. Соттың сілтеме жасайтын барлық істерден айырмашылығы, осы заңдарға сәйкес қылмыстық айыптау санкцияны қолдану үшін жеткілікті және қажетті шарт болып табылады” деді.
Held: Because the Alaska Sex Offender Registration Act is nonpunitive, its retroactive application does not violate the ex post facto clause. The question is if the intention was to impose a punishment or "civil proceedings". If the intention was to punish, that ends the inquiry. If the intention was to enact a regulatory scheme that is civil and nonpunitive, the Court must examine whether the scheme is so punitive as to negate the State's intention to deem it civil. Because the Court ordinarily defers to the legislature's stated intent, only the clearest proof will suffice to override that intent and transform what has been denominated a civil remedy into a criminal penalty. The Court decided 6–3 that the legislature's intent was to create a civil, nonpunitive program to protect the public and that the resulting dissemination of the registration information was not significant enough to declare as debilitating. The dissenting justices contended that the law was punitive and imposed severe deprivations of liberty. Justice Stevens' dissenting opinion said, "It is also clear beyond peradventure that these unique consequences of conviction of a sex offense are punitive. They share three characteristics, which in the aggregate are not present in any civil sanction. The sanctions (1) constitute a severe deprivation of the offender's liberty, (2) are imposed on everyone who is convicted of a relevant criminal offense, and (3) are imposed only on those criminals. Unlike any of the cases that the Court has cited, a criminal conviction under these statutes provides both a sufficient and a necessary condition for the sanction".