Кіріспе

Британдық дәрігер Дэниел Ноубл (1810–1885) – ағылшын дәрігері. Хирург Джеймс Брэйдтің досы болған ол, психикалық және жұқпалы ауруларды зерттеуге қосқан үлесімен көзге түседі.

Өмір

Ол Рим католиктері, 1810 жылдың 14 қаңтарында Ланкаширдің Престон қаласында Мэри Дьюхерст пен Эдвард Ноблдың ұлы болып дүниеге келді, Йоркширдегі католик отбасының ұрпағы еді. Престондық хирург Томас Мурдың шәкірті болған Нобл, Англия Корольдік хирургтар колледжінің мүшесі және Аптекарьлар залының лицензиаты атанды. 1834 жылы Манчестерде тәжірибесін бастап, психикалық аурулар саласында мамандық алды. Нобл 1835-1838 жылдары Манчестер френологиялық қоғамының президенті болды, бірақ 1840 жылдардың басында бұл саладан бас тартты. Бұл оның әлеуметтік және кәсіби жағдайының жақсаруымен және френологияның Ұлыбритания ғылымды дамыту қауымдастығы тарапынан қабылдануы екіталай екендігі туралы жалпы түсінікпен бірге болды. 1842 жылы Уильям Коллинз Энгледудің 1842 жылы жасаған маңызды баяндамасынан кейін, "Нағыз және жалған френология" атты анонимді мақала жазды, бұл френологиялық қауымдастықты екіге бөлді және Ноблдің одан кетуіне себеп болды. Нобл 1846 жылы ми физиологиясы теориясын қолдаған Уильям Бенджамин Карпентердің сынағаннан кейін френологиялық идеялардан толығымен бас тартты. Бұл сын Ноблдің "Ми және оның психологиясы" еңбегіне жасалған шолуда айтылды және оның бас тартуы 1853 жылы жарияланған "Психологиялық медицина элементтері" кітабында ресми түрде тіркелді. Ноблдің психикалық ауруларға қатысты пікірлері Генри Монро енгізген терминологияға әсер етті. 1847 жылдың 9 ақпанында Нобл өзінің досы, Манчестер хирургы Джеймс Брейдке сәтті мастэктомия жасауға көмектесті, анестезиялық зат ретінде ингаляциялық эфирді қолданды. Брейд, мүмкін, Ұлыбританияда ингаляциялық эфирді анестезия ретінде қолданған алғашқы отыз хирургтың бірі болды. Нобл 1885 жылдың 12 қаңтарында Манчестерде қайтыс болды.