Формула Атлантик: Тарихы мен сипаттамасы

Кіріспе

Ашық дөңгелекті жарыс регламенті – SCCA Pro Racing санкциялаған кәсіби серия.

Formula Atlantic – 1970-ші жылдары жасалған ашық дөңгелекті жарыс машинасының техникалық ерекшелігі. Ол 2009 жылға дейін IMSA Atlantic Чемпионаты аясында кәсіби жарыстарда қолданылды, ал қазіргі уақытта негізінен Америка Автоспорт Клубының Formula Atlantic жарыстарында әуесқойлар қолданады.

Тарих

Формула Атлантика тарихы 1965 жылы 1600 см³ көлемінен аспайтын қозғалтқыштармен жабдықталған, бір орындық формулалық автомобильдер үшін құрылған SCCA Formula B класынан басталады. Формула Атлантикаға дейін, 1965 жылдан 1972 жылға дейін АҚШ-та кәсіби Formula B жарыстары өткізілді. Алғашқыда SCCA-ның қолдауы нашар болған Formula A, содан кейін 1967 және 1968 жылдары SCCA Гран-при чемпионатының бөлігі ретінде, Роджер Барр Twin Cam қозғалтқышы бар Crossle көлігінде жеңіске жетті. 1969 жылдан 1972 жылға дейін бұл жарыстар өздерінің тәуелсіз серияларында жалғасты. Формула Атлантика класы 1971 жылы Ұлыбританияда АҚШ-тың Formula B ережелері негізінде пайда болды. Бұл жарыстарда 1600 см³ көлемді, өндірістік ерекшеліктері бар, қос валлы қозғалтқыштар қолданылды (алғашқыда Lotus Ford Twin Cam негізіндегі Cosworth Mk. XIII, содан кейін Cosworth BDD, бірақ Alfa Romeo сияқты басқа қозғалтқыштар да қабылданды). Brands Hatch трассасының директоры Джон Уэбб (кейіннен Sports 2000 класын дамытқан) бұл жарыстарды ұлттық деңгейдегі жарысқа қатысушылар үшін, Formula Two машинасымен салыстырылатын, бірақ заманауи Formula Three машинасынан кем шығынды жарыс ретінде ойлап тапты. 1971 жылы бір ғана Yellow Pages чемпионаты өтті, ал 1973 жылы BP демеушілігімен жарысқа түсті. 1974 жылы BP сериясының демеушісі John Player-ге ауысты, ал Yellow Pages сериясын Джон Уэббтің MCD ұйымы мен Southern Organs қолдады. Көптеген жарысшылар екі серияда да қатысты және күндердің қақтығысуы болған жоқ. 1975 жылы тек бір серия өткізілді, соңғы жылы жарыс Indylantic деп аталды және Indianapolis стиліндегі бір көлік біліктілігі қабылданды. Бірақ Formula Three бұл жарысқа қауіп тудырды және 1977-78 жылдары жарыс өткізілмеді. BRSCC ұйымдастырған клубтық жарыстар сериясы 1979 жылы Hitachi демеушілігімен қайта жанданды және 1983 жылға дейін жалғасты, бірақ қатысушылар саны азайды және жаңа көліктердің саны шектеулі болды. Формула 2 және Формула 3 шасси ережелеріне ұқсас болғандықтан, Формула Атлантика көбінесе осы машиналармен байланысты шассилерді қолданды – екі жарыс арасындағы деңгейде. Сондықтан көптеген өндірушілер бұл сыныптардан таныс болды, әсіресе Brabham, Lotus, March, Chevron және кейін Ralt, Reynard. АҚШ өндірушісі Swift британдық импортты ығыстырып, Солтүстік Америкада үстемдікке ие болды. Сондай-ақ бірнеше шағын брендтер пайда болды. Солтүстік Америкада Формула Атлантика ережелері бойынша өткізілген алғашқы кәсіби жарыстарды 1974 жылы Канададағы CASC (қазіргі ASN Canada) ұйымдастырды. Бұл жарыстар ұлттық CTV телеарнасында көрсетілгендіктен көп назар аударды және көптеген қатысушыларды тартты. АҚШ-тағы IMSA командалардың көптігін пайдаланып, 1976 жылы өз сериясын ұйымдастырды. Осы жылдары серияға Еуропадан қонақ жарысшылар, соның ішінде Формула 1-дің өкілдері шақырылды, әсіресе Квебек провинциясындағы Трой Ривьер көше жарысында. Қонақ жарысшылардың қатарында Джеймс Хант, Жан-Пьер Жариер, Риккардо Патрезе, Патрик Депайе, Жак Лаффит, Дидье Пирони және Витторио Брамбилла болды. 1977 жылы SCCA АҚШ-тағы жарыстарды санкциялады, ал 1978 жылы CASC және SCCA сериялары біріктірілді және 1983 жылға дейін бірлесіп жарыстарды өткізді. Бұл жарыс Formula Mondial Солтүстік Америка кубогы ретінде өткізілді және Майкл Андретти жеңіске жетті. Серия бұрынғы маусымдардың табысын ұстай алмады және 1984 жылы тоқтатылды. Formula Mondial – FIA-ның 1983 жылы Формула Атлантика мен Формула Пасификаны алмастыру мақсатымен енгізген халықаралық жарыс. Формула Пасифика – 1970 жылдардың соңында Тынық мұхиты аймағындағы бірқатар елдерде енгізілген Формула Атлантиканың бір түрі.

The history of Formula Atlantic begins with the SCCA Formula B class, created in 1965 for single seat formula cars with engines not exceeding 1600cc in capacity. Prior to Formula Atlantic, professional Formula B races were held in the United States from 1965 to 1972, firstly with the SCCA's poorly supported Formula A, then as part of the SCCA Grand Prix Championship in 1967 and 1968, which Roger Barr won in a Twin Cam powered Crossle and then in their own independent series from 1969 to 1972. Formula Atlantic as a class evolved in the United Kingdom in 1971 from the US Formula B rules, with 1600cc production based twin cam engines (initially Cosworth Mk. XIII based on Lotus Ford Twin Cam and then Cosworth BDD, however other engines like Alfa Romeo were also eligible). Conceived by John Webb of Brands Hatch (who would later also develop the Sports 2000 class) as a category for national competitors with the performance near a Formula Two car but running costs at or below that of a contemporary Formula Three car. A single Yellow Pages championship ran in 1971 2, with a rival BP backed series appearing in 1973. 1974 saw the BP series changing sponsor to John Player, and the Yellow Pages series becoming backed by John Webb's MCD organisation and Southern Organs; in practice most top drivers competed in both series and there were no date clashes. Only one series ran in 1975 6, in the final year taking the title Indylantic and adopting Indianapolis style single car qualifying. But the formula was under threat from Formula Three and no series ran in 1977 78. A BRSCC organized club racing series returned in 1979 with initial backing from Hitachi and continued to 1983, with diminishing grids and few new cars appearing. As a result of its similarity to Formula Two and Formula Three in terms of chassis regulations, Formula Atlantic typically used chassis closely related to these cars—with performance somewhere in between the two—so most of the manufacturers were familiar from those classes, particularly the likes of Brabham, Lotus, March, Chevron early on, with Ralt and then Reynard later. US manufacturer Swift came to displace the British imports and dominate in North America. Several smaller marques also appeared. The first professional races run under Formula Atlantic rules in North America were conducted in 1974 by the CASC in Canada (now ASN Canada), drawing much attention and large fields due to its national CTV television coverage. IMSA in the United States took advantage of the large number of teams and organized their own series in 1976. During these years, the series attracted guest drivers from Europe, including Formula One, particularly at the Trois Rivières street race in Quebec, Canada. Guest drivers included James Hunt, Jean Pierre Jarier, Riccardo Patrese, Patrick Depailler, Jacques Laffite, Didier Pironi and Vittorio Brambilla. In 1977, the SCCA sanctioned the US events and in 1978 the CASC and SCCA series merged, and conducted the series jointly until 1983, when it ran as the Formula Mondial North American Cup and was won by Michael Andretti. The series could not sustain the success of earlier seasons and was cancelled for 1984. Formula Mondial was an international category introduced by the FIA in 1983 with the intention of replacing both Formula Atlantic and Formula Pacific, the latter being a variant of Formula Atlantic that had been introduced in a number of Pacific Basin countries in the late 1970s.

Қазіргі FA SCCA Club Racing

SCCA Formula Atlantic көліктеріне қанаттар мен жер әсерлеріне рұқсат етіледі. Олар Toyota 4AGE немесе Cosworth BDD қозғалтқыштарын пайдаланады. Super Vee талаптарына сай келетін автомобильдерге де рұқсат берілген, бірақ қазір олар сирек кездеседі. 2006 жылға дейін осы ережелер кәсіби серияларда да кеңінен қолданылды, бірақ барлық көліктер міндетті түрде отын инжекциясы бар 4AGE қозғалтқышымен жабдылуы керек еді. Бұл бәсекеге қабілетті әуесқой командалардың кәсіби жарыстарға қатысуына және ескі кәсіби сериялардың жабдықтарын әуесқойлар деңгейінде пайдалануына мүмкіндік берді. Дегенмен, 2006 жылы кәсіби серияда Swift Engineering 016.a шассиі және Mazda Cosworth MZR жаңа қозғалтқышы енгізілді. Соның салдарынан, кәсіби серияда қолданылатын көліктер әуесқой көліктерден күрт өзгеше болды. 2009 жылы жарысқа қатысушылардың аз болуын қамтамасыз ету үшін кәсіби серияда әуесқой деңгейіндегі көліктер үшін "C2 класы" енгізілді, негізінен сол кезде әуесқой жарыстарда басым болған Swift 014.a шассиі. Бірақ C2 класына аз қатысушылар тіркелді және маусымның ортасында ол тоқтатылды. 2011 жылдан бастап SCCA Club Racing Swift 016.a және Mazda Cosworth MZR көліктеріне рұқсат берді, бірақ ескі Toyota қозғалтқыштарымен жабдықталған көліктермен теңдікті сақтау үшін кіріс шектегіші қойылды. 2017 жылы ұлттық жарыстардың көп бөлігінде 016.a Mazda комбинациясы қолданылды. Бұл класта Pro Mazda Чемпионаты үшін жасалған Mazda роторлық қозғалтқыштары бар көліктерге де қатысуға болады. 2018 жылы кәсіби серия жаңа көлікке өтеді және барлық роторлық көліктер клубтық жарыстарда қолдануға болады, бірақ олар FA спецификациясына сәйкес жасалған көліктермен, тіпті ескілерімен де бәсекелесе алмайды. Сонымен қатар, 2019 жылы SCCA Toyota қозғалтқыштарына қосалқы бөлшектердің жетіспеуіне байланысты Swift 014.a сияқты ескі шассиде жабық Mazda MZR қозғалтқыштарын пайдалануға рұқсат берді. Toyota немесе BDD қозғалтқыштары бар Atlantic көлігінің ең төмен салмағы жүргізушімен бірге 1230 фунт (558 кг) құрайды. SCCA оны өзінің ең жылдам клубтық жарыс класы деп санайды. Жеке классы болғанға дейін Formula SCCA көлігі Formula Atlantic жарысында қатысты, бірақ онда бәсекеге қабілетті болған жоқ.

SCCA Formula Atlantic cars are allowed wings and ground effects. They use either the Toyota 4AGE engine or the Cosworth BDD. Cars meeting Super Vee specifications were also allowed but are now rarely seen. Prior to 2006 these rules were also largely used in the professional series except that all cars had to run a Fuel Injected 4AGE. This meant that competitive amateur teams could also participate in professional races and that old pro series equipment could be raced at the amateur level. However, in 2006 the pro series introduced a spec chassis, the Swift Engineering 016. a and a new spec engine, the Mazda Cosworth MZR. The result was that the cars used in the pro series were drastically different from the amateur cars. In 2009, to shore up small race fields, the pro series introduced a "C2 class" for amateur level cars, primarily the Swift 014. a, the dominant chassis in amateur competition at the time. However the C2 class saw few entries and was abandoned in the middle of the season. Since 2011 SCCA Club Racing has allowed the Swift 016. a and Mazda Cosworth MZR, albeit with an inlet restrictor to maintain parity with the older Toyota powered cars. As of 2017 most nationals competitors were running the 016. a Mazda combination. Also eligible for the class are Mazda rotary powered cars made for the Pro Mazda Championship. In 2018 the professional series will switch to a new car and all of the rotary cars will be available for club racing use, although they appear to not be competitive with cars built to the FA specification, even older ones. Additionally, in 2019 the SCCA will allowed sealed Mazda MZR engines to be used in older chassis, such as the Swift 014. a, as parts availability for the Toyota engines has become an issue. The minimum weight of a Toyota or BDD powered Atlantic car is 1230 lbs. (558 kg) with driver. The SCCA considers it its fastest club racing class. Prior to gaining its own class, the Formula SCCA car raced in Formula Atlantic, where it was uncompetitive.

Құрмет

2012 және 2014 жылдары Калифорния штатының Монтерей қаласындағы Mazda Raceway Laguna Seca трассасында өткен Rolex Monterey Motorsports Reunion тарихи автомобильдер жарысының бағдарламасына Формула Атлантика класына құрмет көрсету кірген болатын.

Формула Атлантика Ұлттық чемпионаттың екінші кезеңінде

Жыл Жеңімпаз Көлік ҚозғалтқышФормула B 1965 Earl Jones LeGrand Alfa Romeo 1966 Don Morin Brabham Ford 1967 Chuck Dietrich McLaren Ford 1968 Roger Barr Crosslé Ford 1969 Bill Monson Brabham Ford 1970 Skip Barber Tecno Ford 1971 Bob Lazier March 71B Ford 1972 Chuck Sarich March 722 Ford 1973 Ken Duclos Brabham BT40 Ford 1974 Ken Duclos Brabham BT40 Ford 1975 Bobby Rahal March 75B Ford 1976 Bobby Brown March Ford 1977 Kevin Cogan Ralt RT1 Ford 1978 Jerry Hansen Lola T460 Ford Formula Atlantic 1979 Tim Coconis Ralt RT1 1980 Ken Dunn Ralt RT1 1981 Hubert Phipps Ralt RT4 Ford 1982 James King Ralt RT4 1983 Riley Hopkins Ralt RT4 1984 Michael Angus Ralt RT4 1985 Michael Angus Ralt RT4 1986 Chris Clark Ralt RT4 1987 Russell Newman Ralt RT4 1988 John Thompson Swift DB4 1989 Wayne Cerbo Ralt RT4 1990 Joseph Hamilton Swift DB4 1991 Jordan Harris Swift DB4 1992 Christopher Fahan Swift DB4 1993 Greg Ray Swift DB4 1994 Stan Wattles Ralt RT40 1995 Dan Carmichael Ralt RT40 1996 Steve Forrer Ralt RT40 Ford 1997 Steve Forrer Ralt RT40 Ford 1998 B. J. Zacharias Ralt RT41 1999 Brian French Ralt RT41 2000 Larry Connor Ralt RT41 2001 Larry Connor Ralt RT41 2002 Mike Biangardi Ralt RT41 2003 Rennie Clayton Ralt RT41 2004 Bob Stallings Swift 014. a Toyota 2005 Graham Rahal Swift 014. a Toyota 2006 Mirl Swan Swift 008. a Toyota 2007 Hans Peter Swift 014. a Toyota 2008 David Grant Swift 014. a Toyota 2009 Mirl Swan Swift 014. a Toyota 2010 David Wilcox Swift DB4 Toyota 2011 Michael Mallinen Swift 014. a Toyota 2012 Jason Byers Swift 014. a Toyota 2013 Sedat Yelkin Swift 014. a Toyota 2014 Connor Kearby Swift 016. a Mazda Cosworth 2015 Tyler Hunter Swift 014. a Toyota 2016 Ryan Norman Swift 016. a Mazda Cosworth 2017 Keith Grant Swift 016. a Mazda Cosworth 2018 Mirl Swan Swift 016. a Mazda Cosworth 2019 Flinn Lazier Swift 016. a Mazda 2020 Spencer Brockman Swift 014. a Mazda 2021 James French Ralt RT41 Toyota 2022 Alex Mayer JDR Ford

Year Winner Car EngineFormula B 1965 Earl Jones LeGrand Alfa Romeo 1966 Don Morin Brabham Ford 1967 Chuck Dietrich McLaren Ford 1968 Roger Barr Crosslé Ford 1969 Bill Monson Brabham Ford 1970 Skip Barber Tecno Ford 1971 Bob Lazier March 71B Ford 1972 Chuck Sarich March 722 Ford 1973 Ken Duclos Brabham BT40 Ford 1974 Ken Duclos Brabham BT40 Ford 1975 Bobby Rahal March 75B Ford 1976 Bobby Brown March Ford 1977 Kevin Cogan Ralt RT1 Ford 1978 Jerry Hansen Lola T460 Ford Formula Atlantic 1979 Tim Coconis Ralt RT1 1980 Ken Dunn Ralt RT1 1981 Hubert Phipps Ralt RT4 Ford 1982 James King Ralt RT4 1983 Riley Hopkins Ralt RT4 1984 Michael Angus Ralt RT4 1985 Michael Angus Ralt RT4 1986 Chris Clark Ralt RT4 1987 Russell Newman Ralt RT4 1988 John Thompson Swift DB4 1989 Wayne Cerbo Ralt RT4 1990 Joseph Hamilton Swift DB4 1991 Jordan Harris Swift DB4 1992 Christopher Fahan Swift DB4 1993 Greg Ray Swift DB4 1994 Stan Wattles Ralt RT40 1995 Dan Carmichael Ralt RT40 1996 Steve Forrer Ralt RT40 Ford 1997 Steve Forrer Ralt RT40 Ford 1998 B. J. Zacharias Ralt RT41 1999 Brian French Ralt RT41 2000 Larry Connor Ralt RT41 2001 Larry Connor Ralt RT41 2002 Mike Biangardi Ralt RT41 2003 Rennie Clayton Ralt RT41 2004 Bob Stallings Swift 014. a Toyota 2005 Graham Rahal Swift 014. a Toyota 2006 Mirl Swan Swift 008. a Toyota 2007 Hans Peter Swift 014. a Toyota 2008 David Grant Swift 014. a Toyota 2009 Mirl Swan Swift 014. a Toyota 2010 David Wilcox Swift DB4 Toyota 2011 Michael Mallinen Swift 014. a Toyota 2012 Jason Byers Swift 014. a Toyota 2013 Sedat Yelkin Swift 014. a Toyota 2014 Connor Kearby Swift 016. a Mazda Cosworth 2015 Tyler Hunter Swift 014. a Toyota 2016 Ryan Norman Swift 016. a Mazda Cosworth 2017 Keith Grant Swift 016. a Mazda Cosworth 2018 Mirl Swan Swift 016. a Mazda Cosworth 2019 Flinn Lazier Swift 016. a Mazda 2020 Spencer Brockman Swift 014. a Mazda 2021 James French Ralt RT41 Toyota 2022 Alex Mayer JDR Ford