Кіріспе
Баухаус Университеті – Германияның Веймар қаласында орналасқан университет. Ол өнер және техникалық салаларға маманданған. 1860 жылы Ұлы герцогтық Саксон өнер мектебі ретінде құрылған, ал 1910 жылдың 3 маусымында колледж мәртебесіне ие болды. 1919 жылы мектептің жаңа директоры Уолтер Гропиус оны Баухаус деп атады және 1996 жылы қазіргі атауын алды. Университетте 4000-нан астам студент оқып жатыр, оның ішінде халықаралық студенттердің үлесі 27% шамасында, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен жоғары. 2010 жылы Баухаус Университеті Веймарда өнер мектебі және колледж ретінде 150 жылдығын тойлады. 2019 жылы университет әлемнің түкпір-түкпірінен келген серіктестерімен бірге Баухаустың құрылғанына 100 жыл толуын атап өтті.
The Bauhaus Universität Weimar is a university located in Weimar, Germany, and specializes in the artistic and technical fields. Established in 1860 as the Great Ducal Saxon Art School, it gained collegiate status on 3 June 1910. In 1919 the school was renamed Bauhaus by its new director Walter Gropius and it received its present name in 1996. There are more than 4000 students enrolled, with the percentage of international students above the national average at around 27%. In 2010 the Bauhaus Universität Weimar commemorated its 150th anniversary as an art school and college in Weimar. In 2019 the university celebrated the centenary of the founding of the Bauhaus, together with partners all over the world.
Веймардағы академиялық дәстүр
Веймарда бейнелеу өнері, қолөнер, музыка және сәулет салаларындағы өнер білімінің және оқытудың ұзақ тарихы бар. 1776 жылы Веймар князьдік еркін сурет мектебі (Zeichenschule) құрылды, бірақ 1860 жылы Ұлы герцогтық Саксон өнер мектебі ашылғаннан кейін маңыздылығын біртіндеп жоғалтты. 1930 жылы бұл мектеп жұмысын тоқтатты. 1829 жылы сәулетші Клеменс Венцеслаус Кудрей еркін кәсіптік мектеп (сауда мектебі) ашты, ол кейіннен Ұлы герцогтық саксондық сәулет кәсіптік мектебі, немесе мемлекеттік сәулет мектебі болып өзгерді. Бұл мектеп кешкі және демалыс күндері жұмыс істеді және сурет мектебінің курстарын толықтырды. 1926 жылы ол Гота сәулет мектебіне біріктірілді. 1872 жылы ашылған оркестр мектебі кейіннен Веймардағы Франц Лист атындағы музыка колледжіне айналды.
Өнер мектебі және Өнер және қолөнер мектебі
Баухаус Университеті Веймардың тарихы 1860 жылы Ұлы герцог Карл Александрдың (Саксония-Веймар-Эйзенах) Ұлы герцогтық саксондық өнер мектебін құруымен басталды. 1902 жылы мемлекеттік мекеме болғанымен, герцогтық үймен байланысы көп жылдар бойы сақталды. Студенттерге пейзаж, тарихи, портреттік және жануарлар суретін салу, сондай-ақ мүсін жасау сияқты түрлі көркем пәндер оқытылды. 1905 жылы өнер мектебі Веймар мүсіншілік мектебімен бірікті. Мүсіншілік мектебі білім беру жүйесіне "жоғары және қолданбалы өнердің өзара іс-қимылы" қағидасы бойынша енгенімен, дербес басқарылды. 1910 жылы мектеп колледж мәртебесіне көтеріліп, Ұлы герцогтық саксондық Көркемсурет колледжі деп аталды. Баухаус Университеті Веймардың дамуына 1907 мен 1915 жылдар аралығында қолөнершілерді даярлаған Ұлы герцогтық саксондық Өнер және қолөнер мектебі де зор ықпал етті. Екі мектеп те қатысқандығы туралы куәліктер мен дипломдар тапсырды. Екі мектептің тарихи құжаттарында және жазбаларында белгілі суретшілердің, оқытушылардың және студенттердің есімдерін кездестіруге болады.
Мемлекеттік Баухаус
1919 жылы Вальтер Гропиус Бейнелеу өнері колледжі мен Өнер және қолөнер мектебін Веймардағы Штаттличе Баухаусқа біріктірді. Бұл – жаңа типтегі өнер мектебі, модернизмнің алға басушысы, оның мұрасы бүгінге дейін Веймардағы Баухаус университетіне әсер етеді. 1923 жылы Гропиус өзінің көзқарасын «Өнер мен технология – Жаңа бірлік» деген радикалды формуламен жинақтады. Оның «индустриямен ынтымақтастық туралы тұжырымы» күшті қарсылық тудырды, себебі ол «өнер мен сәулет байланысы бар осы жаңа өнер түріне қарсылықты жеңуге бастан-аяқ бел буған». Профессорлар мен шеберхана оқытушыларының теңестірілуі және еңсеруге болмайтын айырмашылықтар «Баухауста өнердің еркін, мақсатсыз және сәулеттен тыс дамуына» кедергі келтірді. Осының салдарынан 1921 жылы Мемлекеттік Бейнелеу өнері колледжі құрылды, онда Ричард Энгельман, Макс Теди, Вальтер Клемм, Александр Олбрихт сияқты академиялық дәстүрлі шеберлер жұмыс істеп, оқытуға мүмкіндік алды, сондай-ақ Хедвиг Холц Соммердің де оқытушысы болды. Баухаус 1925 жылдың көктеміне дейін Веймарда болды, содан кейін саяси себептермен Дессауға көшуге мәжбүр болды. Онда Баухаус өнер және дизайн колледжі ретінде жаңа, маңызды кезеңін бастады. ЮНЕСКО 1996 жылдың желтоқсан айында «Баухаус және оның Веймар, Дессау және Бернаудағы нысандары» деген атаумен бірлескен Дүниежүзілік мұра нысаны деп таныды. Баухаустың Веймардағы Дүниежүзілік мұраға кіретін нысандары – Баухаус университетінің кампусындағы негізгі ғимарат (бұрынғы Саксон герцогтығының Бейнелеу өнері мектебі) және Ван де Вельде ғимараты (бұрынғы Саксон герцогтығының Өнер және қолөнер мектебі), сондай-ақ Хаус ам Хорн.
Кәсіптер және сәулет колледжі
Мемлекеттік сауда және сәулет колледжі, немесе қысқаша Архитектура колледжі, 1926 жылы Баухаустың орнына келді. Мемлекеттік сәулет мектебі Готаға көшкеннен кейін, ол Ван де Вельде мен Гропиус ұзақ уақыттан бері армандағандай, сәулет саласында тұрақты аспирантура курстарын ұсынды. Архитектура колледжі Баухаустың идеяларын сақтаса да, бұрынғыдан гөрі практикалық бағытқа көбірек назар бөлді. Бұл "құрылысқа негізделген, өнімді еңбекші қауымдастығы" тұжырымына сәйкес келді, бұл осы жаңа институттың негізгі принциптерінің бірі болды. Баухаустың тәжірибелік және жаңашылдыққа бағытталғандығы біраз деңгейде жойылды. 1929 жылы Архитектура колледжінде 88 студент оқыды. Бітірушілер Құрылыс бөлімінен диплом алып, қолөнер саласында "Жүргізуші" немесе "Мастер" атағын алды. Пол Шульце Наумбург индустриялық, қалалық қоғамның барлық көріністерін қабылдамады. Ол "Gemütlichkeit", яғни жайлылық атмосферасын сезіндіретін жаңа сәулет стилін қалыптастыруға ұмтылды. Оның пікірінше, аймақтық ерекшеліктері бар неміс стильдерін сақтау қажет, соның арқасында адамдар қарқынды әлеуметтік және мәдени өзгерістер кезеңінде өзін танып, бағдар таба алады. Архитектура курсын бітіргендер "Diplom Architekt" (дипломдық сәулетші) атағын алды, ал суретшілер қарапайым сертификат, ал қолөнершілер "Жүргізуші" немесе "Мастер" атағын алды. Бұл кезеңдегі танымал суретшілер мен оқытушылар: Герман Гизлер, Ханс Сейтер (мысалы, Штифтскирхе, Штутгарт), Вальтер Клемм, Александр Олбрихт және .
Сәулет және көркемсурет колледжі
1942 жылы мекеме ресми түрде жоғары колледж мәртебесіне ие болды. Осы кезде, Кәсіптік-техникалық мектеп колледж құрамынан шығарылды, ал колледж енді өзін Архитектура және бейнелеу өнері колледжі деп атады. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Тюрингияның Кеңес әскери басқаруы антифашистік демократиялық қағидаларды бейнелеу үшін колледждің қайта құрылуын бақылады. 1946 жылы директор болып тағайындалған архитектор Герман Хензельманның жетекшілігімен колледж елді қайта жаңғыртуға және Баухаустың тоқтаған жерінен жұмысты жалғастыруға күш салды. Кейбір адамдар колледжтің атын "Баухаус – Архитектура, қолөнер және инженерлік дизайн колледжі" деп өзгертуді ұсынды.
Сәулет және құрылыс колледжі
ГДР құрылғаннан кейін және Шығыс Германия университет жүйесі қайта құрылғаннан кейін колледждің өзі 1951 жылы маңызды өзгерістерге ұшырады. Бұрын мүсінші Зигфрид Циршский басқарған "Көркем өнер" бөлімі таратылды. Жаңа Архитектура колледжі "Қайта құру министрлігінің" бақылауына берілді, мақсаты – жаңа азаматтық құрылыс инженерлік колледжі үшін академиялық және ғылыми-зерттеу бағдарламаларын әзірлеу болды. 1954 жылы колледж екі жаңа факультетпен ректорлық жарғы алды: "Азаматтық инженерлік" және "Құрылыс материалдары ғылымы және технологиясы". Сәулетші, "Тұрғын үй және қоғамдық ғимараттар салу" профессоры және 1951 жылдан бері колледждің уақытша директоры болған Отто Энгльбергер Ваймардың жаңа Архитектура және азаматтық инженерлік колледжінің (HAB) алғашқы вице-канцлері болып тағайындалды. Келесі онжылдықтарда колледж азаматтық инженерлік саласындағы жетекші академиялық мекемелердің біріне айналды, ол Шығыс және Батыс Германияда бірдей құрметке ие болды. Колледж ГДР-дің саяси жүйесіне тығыз байланысты болғандықтан, оның оқу және ғылыми-зерттеу қызметінің бағыты үкімет тарапынан, соңғы азаматтық инженерлік тапсырмаларын орындау мақсатында көбінесе анықталды. 1968/69 жылғы үшінші жоғары білім реформасы бизнес-әкімшілік принциптеріне негізделіп колледж құрылымын жаңғыртып, қайта ұйымдастырды. Факультеттер "бөлімдерге" алмастырылды және колледж "Компьютерлік технологиялар және деректерді өңдеу" бөлімін қоса кеңейтілді. 1976 жылы Веймардағы HAB-да Баухаус зерттеулері мен қабылдануы қайта жанданды. Бұл колледж мұрасының позитивті қайта бағалануының бірінші қадамы болды. Осы зерттеу жұмыстарының нәтижесінде колледж басқа институттармен, соның ішінде Батыс Германиядағы бірнеше мекемемен байланыс орнатты. 1951 жылдан бастап Шығыс Германия заңдарына сәйкес, барлық мамандықтардың студенттері марксистік-лениндік философия бойынша негізгі оқу бағдарламасын тапсыруға міндетті болды. Кейіннен академиялық қызметкерлер, оқытушылар мен профессорлар да тұрақты түрде оқудан өтуге міндеттелді. ХАБ-да осы курстарды ұсынған Марксизм-Ленинизм институты 1990 жылы жабылды. Бұл кезеңдегі белгілі суретшілер мен оқытушылар: Вальтер Клемм және Анита Бах (1927 жылы туған, ГДР-де сәулет өнерінің алғашқы әйел профессоры).
Баухаус-Университет Веймар
1989 жылғы саяси дүрбелең колледжде түбірінен өзгерту процесін бастады. Мақсат – колледжді еркіндік пен демократияның негізгі принциптеріне жылдам бейімдеу және оны жоғары білім беру мекемелерінің халықаралық қауымдастығына интеграциялау болды. Колледждің жалпы құрылымында бірнеше өзгерістер жасалды; қажетсіз бөлімдер біріктірілді немесе таратылды. 1993 жылы «Көркем өнер және дизайн факультеті» құрылғаннан бастап, колледждің академиялық бағдарына көркемдік пәндер қайта енгізілді. 1996 жылы «Медиа факультетінің» ашылуы колледждің прогрессивті ой-санаға адалдығын көрсетті. 1996 жылы «Bauhaus Universität Weimar» деп атауын өзгерткен университет, Баухаус рухын ұстануға деген ұмтылысын танытты. Осы кезеңдегі танымал суретшілер мен оқытушылар: Люциус Буркхардт, Вернер Холцварт және Вольфганг Эрнст.
Факультеттер
Университет төрт негізгі факультеттен тұратын ерекше құрылымға ие. Ол инженерлік және архитектуралық салаларға негізделген оқыту және зерттеулердің алуан түрлі бағыттарын дамытты. Бүгінде университет студенттерге шамамен 40 мамандық бойынша бағдарлама ұсынады. Университет атауындағы "Баухаус" термині эксперимент жасауға құштарлықты, ашықтықты, шығармашылықты, өндірістік тәжірибеге жақындықты және халықаралық деңгейдегі байланыстарды білдіреді.
Университет кітапханасы
Германияның қайта бірігуінен кейін Ваймар қаласының тарихи орталығында, Фрауэнплан мен Гёте үйіне жақын орналасқан бос өнеркәсіптік ғимарат Баухаус Университеті Ваймардың жаңа кітапханасы мен лекциялық залы орналасатын орын ретінде таңдалды. 1991 жылы өткізілген қала құрылысы конкурсының нәтижесінде meck architekten (Мюнхен) сәулет бюросы ғимаратты жобалауға шақырылды. Төрт жылдық құрылыс жұмыстарына 12 миллион еуро жұмсалған соң, жаңа университет кітапханасы мен біріктірілген бас лекциялық зал 2005 жылы ресми түрде ашылды, ал 2006 жылы ғимарат архитектура және қала құрылысы саласындағы Тюрингия мемлекеттік сыйлығымен марапатталды.