Кіріспе
Джон Ричард Мотта (3 қыркүйек 1931 жылы туған) – американдық бұрынғы баскетбол жаттықтырушысы. Мотта 25 жыл бойы Ұлттық Баскетбол Лигасында (НБА) жұмыс істеді. Ол «Вашингтон Буллетс» командасын 1978 жылғы НБА чемпионатында жаттықтырды және 1971 жылы «Чикаго Буллс» командасымен «Жыл жаттықтырушысы» сыйлығын жеңіп алды. Мотта жаттықтырушы ретінде барлық уақытта 1952 ойынмен сегізінші орында, жеңістер саны бойынша 13-ші, ал жеңілістер саны бойынша төртінші орында тұрады; ол қазіргі уақытта Баскетбол Даңқы залына енбеген жаттықтырушылардың арасында ең көп жеңіске жеткені. 25 маусымдық мансабында ол 14 рет плей-оффқа қатысты. Ойыншыларынан жоғары талаптар қойып, қатаң тәртіпті ұстанумен белгілі Мотта жақсы дайындықтан өткен, мықты және физикалық тұрғыдан жабдықталған командаларды құрастыруға ерекше қабілетті болды. Ол эксцентрикалық мінезімен және шарпыған темпераментімен танымал болды, оның ішінде төрешіге курткасын лақтыру, баскетбол добын трибунаға тепкілеу, сотқа бір доллар тастап, бас менеджер ойыншысының бірін ақшаға сатқаннан кейін оны қайтадан ойнатуды талап ету сияқты әрекеттері болды. 1997 жылы жаттықтырушылықтан зейнеткерлікке шығып, әйелімен бірге Айдахо штатының Bear Lake қаласында пансион ұйымдастырды.
John Richard Motta (born September 3, 1931) is an American former basketball coach whose career in the National Basketball Association (NBA) spanned 25 years. Motta coached the Washington Bullets to the 1978 NBA Championship, and he won the 1971 NBA Coach of the Year Award with the Chicago Bulls. Motta is eighth all time with 1,952 games as coach, while ranking 13th in wins and fourth in losses; he has the most wins of eligible coaches not currently inducted into the Basketball Hall of Fame. In 25 seasons as a coach, he reached the postseason fourteen times. Known as a strict disciplinarian with high expectations for his players, Motta developed a reputation for putting together well conditioned, tough, physical teams. He was known for his eccentric personality and fiery temper, which included infamously throwing his jacket at a referee, kicking a basketball into the stands and throwing a dollar bill onto the court and demanding it to play after a GM traded one of his players for cash considerations. He retired from coaching in 1997 and ran a bed and breakfast with his wife in Bear Lake, Idaho.
Ерте өмір
Джон Ричард Мотта 1931 жылдың 3 қыркүйегінде Юта штатының Мидвейл қаласында дүниеге келген. Ол Юта штатының Сэнди қаласындағы Джордан жоғары мектебінде оқыды, онда баскетболда өте жақсы ойнады.
Колледж мансабы
Мотта Юта штатының Логан қаласындағы Юта мемлекеттік университетінде білім алды.
Жаттықтырушылық мансап
Мотта Айдахо штатының Грейс қаласындағы Грейс орта мектебінде жаттықтырушылық қызметтен бастады, онда жетінші сыныпты оқытып, әскерге шақырылудан бұрын екі жыл жаттықтырды, сосын қайта оралды. Бір сұхбатында ол 1959 жылы Грейсте (AA) штаттық чемпионатты жеңгенінің жаттықтырушылық мансабындағы ең үлкен қуаныш екенін айтты, тіпті екі онжылдықтан кейін жеңген НБА чемпионатын да одан жоғары қойды.
Вебер штаты (1962-1968 жж.)
1960 жылдан 1968 жылға дейін Мотта Юта штатының Огден қаласындағы Вебер мемлекеттік университетінің баскетбол командасының бас жаттықтырушысы болды. Мотта мен көмекші жаттықтырушы Фил Джонсон басқарған Вебер мемлекеттік университеті үш рет «Биг Скай» конференциясында жеңіске жетті (1965, 1966, 1968).
Чикаго Буллс (1968-1976)
Мотта 1968 жылы Вебер штатында алты жылдық жұмыстан кейін Чикаго Буллс командасының бас бапкері болып тағайындалды. Ол 33–48 және 29–53 есебімен команданы екі плей-оффқа шығарған Джонни Керрді алмастырды. Мотта сегіз маусым бойы команданы жаттықтырып, 656 ойын өткізді. 1970 жылдан 1974 жылға дейін ол "Буллс" командасын қатарынан төрт маусымда 50 жеңіске жеткізді және 1971 жылы НБА жыл бапкері сыйлығын жеңіп алды. Бірақ бұл плей-оффта сәттілікке айналмады, себебі "Буллс" сол кезеңде тек бір плей-офф сериясын (1974) жеңді. Дегенмен, олар 1974–1975 маусымында Батыс конференциясының финалына өтті, Канзас-Сити Кингсті жеңіп, Голден-Стейт Уорриорс командасымен кездесті, бірақ жеті ойыннан кейін жеңіліске ұшырады. Команда 1975–1976 маусымында НБА-дағы ең нашар көрсеткішті – 24–58 тіркеді. 1976 жылдың 25 тамызында ол Эда Баджермен ауыстырылды.
Вашингтон Баллетс (1976-1980 жылдар)
Моттаның "Буллс" клубымен екі жылдық келісімшарты қалған еді, бірақ клуб оған "Вашингтон Буллетс" клубымен келіссөздер жүргізуге рұқсат берді. Ол 1976 жылғы 28 мамырда "Буллс" командасынан кетіп, "Буллетс" командасында К.С. Джоунстың орнын, ұқсас лауазымда басу үшін келді.
Даллас Маверикс (1980-1987)
Мотта 1980 жылғы 16 шілдеде командаға шақырылып, «Даллас Маверикс» командасының алғашқы бас жаттықтырушысы болды. Оның алғашқы құрамы 15-67 есебімен лигадағы соңғы орынға түсті. 1992 жылы 60 ойын жеңіліске ұшырағаннан кейін олар осынша көп ойынды қайтадан жоғалтқан жоқ. Моттаның «Маверикс» командасы бірте-бірте дамып, бірінші маусымда 6-орыннан үшінші жылға қарай 4-орынға көтерілді. Оның төртінші маусымы (1983-84) команда үшін үлкен жетістіктің бастауы болды, себебі олар 43-39 есебімен алғаш рет плей-оффқа қатысуға мүмкіндік алды. Олар бірінші кезеңде «Сиэтл Суперсоникс» командасын жеңіп, жартылай финалға өтті, бірақ онда «Лос-Анджелес Лейкерс» командасына бес ойында есе жіберді. Келесі жылы «Мавз» 44-38 есебімен тағы да плей-оффқа шықты, бірақ бірінші кезеңде «Портленд Трейл Блейзерс» командасынан жеңілді. Олар келесі жылы 44-38 есебімен жартылай финалға өтті және бірінші кезеңде «Юта Джазз» командасын жеңді, бірақ бұл да «Лейкерс» командасына жеңіліспен аяқталды. Келесі маусым Моттаның соңғы маусымы болды және ол командамен ең жақсы маусымы болды, себебі олар 55-27 есебімен Батыс конференциясында 2-орынды иеленді және алғашқы «Midwest» дивизионының титулын жеңіп алды (кейін «Маверикс» жиырма маусым бойы дивизион титулын жеңіп алмады). Дегенмен, олар бірінші кезеңде «Суперсоникс» командасынан төрт ойында жеңілді. Мотта 20 мамырда лауазымынан кетті.
Сакраменто Кингз (1990-1991)
1990 жылдың 4 қаңтарында Мотта маусымның ортасында «Сакраменто Кингз» командасына жаттықтырушы болып тағайындалды, ол бұрын команданы 7-21 есебімен жеңіліске ұшыратқан Джерри Рейнольдстың орнына келді. Мотта «Кингз» командасын 16-38 есебімен жаттықтырып, маусымды 23-59 есебімен аяқтады. Келесі маусымда «Кингс» 25-57 есебімен ойнап, Тынық мұхиты дивизионында соңғы орынды иеленді. 7-18 есебімен бастағаннан кейін Мотта 1991 жылғы Рождество күні жұмыстан босатылды. Бас жаттықтырушы ретіндегі кезеңінде «Кингс» командасы өз алаңынан тыс ойындарда 8-76 есебімен ойнады, оның ішінде 43 ойын қатары жеңіліске ұшырады.
Даллас Маверикс (1994-1996)
1994 жылы 17 мамырда Даллас Куинн Бакнерді, 13-69 есебімен команданы жаттықтырғаннан кейін, Моттаны команданың жаттықтырушысы етіп қайтадан тағайындады. Мотта команданың көрсеткіштерін 36-46 есебімен 23 ойынға жақсартты. Оның екінші және соңғы маусымы азырақ сәтті болды, команда 26-56 есебін көрсетті. 1996 жылы 1 мамырда ол бас жаттықтырушы лауазымынан босатылды.
Денвер Наггетс (1996-1997)
Денвер Нэггетс 1996 жылғы 26 қарашада Берни Бикерстаффты, командасы 4-9 есебімен бастағаннан кейін, Моттаны жұмысқа алды. «Нэггетс» командасы күйреп, 17-52 есебімен жеңіліске ұшырады, соңғы 30 ойынның 26-сында ұтылып, 21-61 есебімен Батыс конференциясында 12-ші орынға ие болды. Мотта 1997 жылғы 21 сәуірде қызметтен босатылды.
Жеке өмір
Денвер Наггетс командасынан босатылғаннан кейін Мотта жаттықтырушылық қызметтен зейнеткерлікке шықты. Ол туған жері Ютаға қайтып келді, онда әйелі Янмен бірге Юта мен Айдахо штатының шекарасындағы Bear Lake көлінің жанында "The Bluebird Inn" атты қонақ үйін ашты.