Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карта ойыны
Card game
Vint – бридж және вист ойындарына ұқсас орыс карта ойыны. Кейде оны «орыс висті» деп те атайды. «Винт» сөзі орыс тілінде «бұранда» деген мағынаны білдіреді, ал ойынға осы ат қойылған себебі, төрт ойыншы кезек-кезек ұсыныс жасайды, бағасын көтереді және бір-бірінен асып түседі. Соңында, егер біреудің бағасы қалғандарының бағасынан жоғары болса, ол коз жасайды, ал оның қарсы отыратыны серіктесі болып ойнайды. Ойын Финляндияға таралып, онда Skruuvi деп өзгерген, сондай-ақ қосымша «мысық» және «мизер» шарты енгізілген.
Vint is a Russian card game, similar to both bridge and whist and it is sometimes referred to as Russian whist. Vint means a screw in Russian, and the name is given to the game because the four players, each in turn, propose, bid and overbid each other until one, having bid higher than the others care to follow, makes the trump, and his vis a vis plays as his partner. The game spread to Finland, where it evolved into Skruuvi, which features also a kitty and misère contracts.
Желдің сипаттамасы
Винттің резеңке көпірмен көптеген ұқсастықтары бар: карталардың құндылығы бірдей. Трюктердің ұпайлары сызықтың астына жазылады, ал слэм, құрметтер және артық трюктер үшін айыптар сызықтың үстіне жазылады. Сауда-саттық бриджге ұқсас, ойыншылар трюктердің санын және козыр костюмін немесе козырсыз ойынды ұсынады. Сауда-саттық және жариялау кезінде ойыншылар өздерінің шақырулары арқылы әртүрлі костюмдердегі күшін және қолдарындағы жоғары карталарын көрсете алады, сондықтан ойын басталғанда ең жақсы карталардың орналасуы мен әртүрлі қолдардың күшін шамамен анықтауға болады. Бриджден айырмашылығы, винтте манекен жоқ, алынған барлық трюктер ойынға есептеледі (қорғаушылардың да, жариялаушы тараптың да алған трюктері, келісімшарт орындалған немесе орындалмаған күйінде де), ал сауда-саттық сегіз рет тікелей бас тартудан кейін аяқталады (барлығы екі рет бас тартады, соның ішінде соңғы сауда-саттықты жасаған ойыншы да). Трюктің құны келісімнің деңгейіне байланысты. Жоғары деңгейдегі келісімшарттарда трюктің құны жоғарылайды. Карта ойнау стандартты вист ережелері бойынша жүзеге асырылады. Ойыншылар міндетті түрде костюмге сай карта ойнауы керек, бірақ олай істеуге мүмкіндік болмаса, кез келген картаны ойнауға болады. Трюкті ең жоғары козыр жеңеді, егер трюкте козыр болса, әйтпесе – бастама берген костюмнің ең жоғары картасы жеңеді. Трюкті жеңген ойыншы келесі трюкті бастайды. Құрметтер үшін де ұпайлар беріледі. Козырсыз жариялауда туз (ас) тек құрмет ретінде есептеледі; ал костюмды жариялауда туз (ас) және одан кейінгі бес ең жоғары карта есептеледі.
Vint has many similarities to rubber bridge: The cards have the same rank. The score of tricks is entered under the line, and points for slam, honors, and penalties for undertricks above the line. The bidding is similar to bridge, one bids the number of tricks and the trump suit or no trump. During the progress of the bidding and declaring, opportunity is taken by the players to indicate by their calls their strength in the various suits and the high cards they hold, so that, when the playing begins, the position of the best cards and the strength of the different hands can often be fairly accurately estimated. Unlike Bridge, in vint there is no dummy, all taken tricks count toward a game (that is, the tricks taken by the defenders as well as the tricks taken by the declarer side including overtricks, regardless of whether the contract was made or not), and the bidding ends after eight consecutive passes (everyone passes twice including the player who made the last bid.) The value of a trick depends on the level of the contract. In higher contracts the value of a trick is higher. The card play follows the standard whist formula. One must follow suit, but if unable to do so, one can play any card. The trick is won by the highest trump, if there are trumps in the trick, otherwise by the highest card of the suit led. The winner of the trick starts the next one. Points are awarded also for honours. In a no trump declaration aces count only as honors; in a suit declaration both the aces and the five next highest cards.
Даму
Ойын 19 ғасырдың екінші жартысында пайда болды. Сибирьлік винт деп аталатын бастапқы түрлерінде, алынған қағаздың құны келісімнің деңгейіне және козырьға байланысты болды. Кейін бұл қарапайымдастырылып, алынған қағаздың құны тек келісімнің деңгейіне ғана байланысты болды. 19 ғасырдың соңында ойынға қосымша қағаздар қосылды. Ең жоғары ұсыныс жасаған ойыншы қолына 4 қағаздан тұратын қосымша жиынды алып, карта ойыны басталар алдында әрбір ойыншыға бір қағаздан берді. 19 ғасырдың соңында Скруувиде қолданылатын қағаздар алмасу механизмі де пайда болды. Ең жоғары ұсыныс жасаған ойыншы қосымша жиынды қолына алып, серігіне 4 қағаз берді, ал серігі әрбір ойыншыға бір қағаздан берді. Бұл декларациялаушы тарапқа өте жақсы жиынталған қолдарды құруға мүмкіндік берді, бұл жоғары келісімдерге алып келді. Бридж ережелерінің алғашқы кітабы, 1886 жылғы "Бирич" немесе "Русский вист", Осман Константинополінде (қазіргі Стамбул) жұмыс істеген ағылшын қаржыгері Джон Коллинсонның еңбегі болды. Ол және 1906 жылғы 28 мамырдағы "The Saturday Review" журналына жазған хаты Биричтің Константинопольдегі орыс қауымынан шыққандығын көрсетеді. "Бирич" сөзінің орыс тіліндегі Бирюч (бирчий, бирич) сөзінің транслитерациясы деп саналады, бұл хабаршы немесе жариялаушы мамандығы. Винт туралы айтулар классикалық орыс әдебиетінде, әсіресе Антон Чеховтың әңгімелерінде және Александр Солженицынның "Қатерлі ісік" романында кездеседі. Композитор Чайковский бұл ойынды өте жақсы ойнаған.
The game emerged during the latter half of the 19th century. In primitive forms, known as Siberian vint, the value of the trick depended on the level of the contract and the trump suit. Later, this was simplified so that the level of the contract was the only thing the value of the trick depended on. Towards the end of the 19th century, the kitty was added to the game. The highest bidder took a kitty of 4 cards to his hand and gave one card for every other player before the card play started. Towards the end of the 19th century, also the card exchange mechanism used in Skruuvi was born. The highest bidder took the kitty in his hand, gave 4 cards for his partner, who, in turn, gave one card for every other player. This enabled the declarer side to arrange themselves very shaped hands, which lead to higher contracts. The first rule book for bridge, dated 1886, was Biritch, or Russian Whist written by John Collinson, an English financier working in Ottoman Constantinople (now Istanbul). It and his subsequent letter to The Saturday Review dated May 28, 1906, document the origin of Biritch as being the Russian community in Constantinople. The word biritch is thought to be a transliteration of the Russian word Бирюч (бирчий, бирич), an occupation of a herald or announcer. There are references to vint in classical Russian literature, notably in the short stories of Anton Chekhov, and in Cancer Ward by Aleksandr Solzhenitsyn. The composer Tchaikovsky was a very enthusiastic player.
Скрууви
Скрууви – финляндиялық винттің түрі. Ол Финляндия Ресей құрамында болған кезде танымал болды. Скрууви ережелері винттен біртіндеп өзгешеленді, ал 1940 жылдары О. Л. және Э. Н. Маалари аттарымен жасырын қол қойылған "Skruuviopas" және "Uusi täydellinen skruuvipelin ohjekirja" кітаптарында қалыптастырылды. Бүгінгі күні Скрууви Финляндияда шағын хобби ретінде ойнала береді, ал винт Ресейде ойналмайды. Хельсинкидегі финн клубы Арво Ылппо, Скрууви ойыншысының құрметіне жыл сайын Toro Skruuvi турнирін өткізеді. Скрууви бридж сияқты сауда жүйесін қолданады, бірақ сауда жүйесінің негізгі мақсаты – бридждегі слэмді анықтау үшін берілетін сигналдар сияқты, жекелеген жоғары карталарды көрсету.
Skruuvi is a Finnish variant of vint, and it became common in Finland while it was a part of Russia. The rules of Skruuvi diverged slowly from vint, and the rules were codified in the 1940s in the books Skruuviopas by the pseudonym O. L. and Uusi täydellinen skruuvipelin ohjekirja by the pseudonym E. N. Maalari. Skruuvi is still played in Finland as a niche hobby whereas vint is not played in Russia. Helsingin Suomalainen Klubi still organizes annual Toro Skruuvi tournament in honour of Arvo Ylppö, an enthusiastic Skruuvi player. Skruuvi uses a bidding system similar to bridge, but the emphasis of the bidding system is more in signifying individual high cards, similar to slam investigating cue bids in bridge.
VIN-тен айырмашылықтары
Скруувиде, Э. Н. Маалари сипаттағандай, төрт картадан тұратын қосымша карта бар, оны мәлімдеуші тарап сауда-саттықтан кейін алады, ал ойын карта алмасуды қамтиды, нәтижесінде әр ойыншы 13 картамен қалады. Карталар алмастырылғаннан кейін сауда-саттық жалғасады, бірақ оған тек мәлімдеуші тараптың мүшелері ғана қатыса алады. Ойынды ұту кезеңі осы екінші сауда раундынан кейін басталады. Vints стиліндегі ұпайлардан басқа, мәлімдеуші тарап жасалған келісімшарт үшін, келісімшарт деңгейіне байланысты бонус алады. Скруувидеде, мәлімдеуші емес тарап карта ойнау басталғанға дейін үстелге соғып, ставканы екі есеге арттыра алады. Сондай-ақ, ойыншылар «misääri» деген келісімшартқа ұсыныс бере алады, онда мақсат – ойынды ұтып алмау. Егер айналымда ешкім ұсыныс бермесе, міндетті түрде «misääri» ойналады. Карта алмасу мәлімдеуші тарапқа артықшылық беретіндіктен, Скруувидедегі соңғы келісімшарттар көбінесе төрт немесе одан жоғары деңгейде болады. Кейбір ойнайтын топтарда төрт немесе тіпті бес қосымша ойынды ұтпай-ақ, келісімшарт орындалған деп есептелінеді. Скруувидеде резеңке ойналғаннан кейін, төрт қосымша ойын (Котка деп аталады) қосымша картасыз ойналады. Қосымша ойындарда сауда-саттық алты деңгейден басталады (кішкентай слэм деңгейі), ал карта алмасу мәлімдеуші тарапқа үлкен артықшылық береді. Типик Скрууви кеші үш матчтан тұрады, әр матчта қарапайым Скруувиден жасалған резеңке және төрт Котка болады. Матчтар арасында орын ауыстырылады, сондықтан әркім басқалармен серіктес ретінде ойнайды. Ойыншылар белгілі бір ерекше ұсыныстар жасаса, мысалы, большевик немесе Муссолини, серіктестік уақытша бұзылуы мүмкін. Бұл келісімшарттарда мәлімдеуші барлық басқаларға қарсы жеке ойнайды, большевик – үлкен слэм «misääri», ал Муссолини – үлкен слэм без трюков.
In Skruuvi, as described by E. N. Maalari, there is a kitty of four cards that the declarer side gets after bidding, and the game involves some exchange of cards so that everyone ends up with 13 cards. After the exchange of cards, the bidding continues, but only the members of the declarer side are allowed to participate in bidding. The trick taking play occurs after this second bidding round. In addition to the vint style scoring, the declarer side gets a bonus for a made contract that depends on the level of the contract. In Skruuvi, the non declarer side may also double by knocking on the table before the card play starts. It is also possible to bid misääri, a contract where the aim is to avoid tricks. In a round pass situation a forced misääri is played. Since the exchange of cards favours the declarer side, final contracts in Skruuvi are rather high, at a level of four or higher. In some circles undoubled contracts of four odd tricks, and sometimes also undoubled contracts of five odd tricks, are judged made without playing out the hand. After a rubber has been played in Skruuvi, four end games (called Kotka) are played without a kitty. In the end games the bidding starts at a level of six (small slam level), and the exchange of cards favours highly the declarer side. A typical skruuvi night consists of three matches, where a match consists of a rubber of ordinary skruuvi and four kotkas. Between the matches, the seats are changed so that everyone plays as a partner of everyone else. The partnerships may be temporarily broken if the players make certain special bids, bolshevik or mussolini. In these contracts the declarer plays alone against everyone else, in bolshevik a grand slam misääri, and in mussolini a grand slam no trump.
Кейінгі дамуы
Классикалық Скруувидің ұпай жүйесі, 20 ғасырдың бірінші жартысында ойналғандай, өте күрделі болды: ойындар үшін ұпай, жасалған келісімшарттар, алынған трюктер (немесе мишаридағы трюктерден сақталу), түрлі құрметтер, сәтсіз келісімшарттар үшін айыппұлдар, мишари келісімшарты барысында трюктерде алынған асалар үшін айыппұлдар және, әрине, большевиктер мен муссолини үшін ерекше ұпайлар саналды. 1950 жылдан бері Хельсинки Суомалайнен клубында ұпай жүйесі жеңілдетілді. Құрметтерге қосымша ұпайлар мен резеңке ойнау ұғымы толығымен алынып тасталды. Матч төрт қол қарапайым Скрууви, төрт қол Котка және төрт қол Большевиктерден тұрады. Ескі ережелер бойынша Большевикті ұсынуға болады, бірақ клуб ережелері он екі қолдық матч барысында әрбір ойыншыны бір рет Большевикті ұсынуға міндеттейді. Тек шлемдік және еселенген келісімшарттар толық ойнатылады, ал қалғандары карта ойнамай-ақ жасалған деп есептеледі. Тағы бір қазіргі нұсқасы сегіз қолдан тұрады: төрт қол қарапайым Скрууви және төрт қол Котка. Ұпайлар жасалған келісімшарттар, мәжбүрлі мишаридағы алынбаған трюктер, қателіктер үшін айыппұлдар және мишаридағы алынған асалар үшін айыппұлдар үшін беріледі. Бұл нұсқада барлық қолдар ойнатылады, бірақ соңғы келісімшартқа рұқсат етілген ең төменгі шек – бес артық трюк.
The scoring system of the classical Skruuvi, as played in the first half of the 20th century, was notoriously complicated, with scoring for games, made contracts, taken tricks (or avoided tricks in misääri), various honours, penalties for failed contracts, penalties for aces taken in tricks during a misääri contract and, of course, special scoring for bolshevik and mussolini. Since the 1950s, at Helsingin Suomalainen Klubi, the scoring system has been streamlined. Bonuses for honors and the concept of playing a rubber have been dropped altogether. A match consists of four hands of ordinary skruuvi, four hands of kotkas and four hands of bolsheviks. According to earlier rules, it was possible to bid a bolshevik, but the club rules made it mandatory for everyone to bid bolshevik once during a twelve hand match. Only slam contracts and doubled contracts are actually played out, and other contracts are judged made without actual card play. Another modern variant consists of eight hands, four hands of ordinary skruuvi and four hands of kotkas. Points are awarded only for made contracts, avoided tricks in forced misääri, and penalties for undertricks and penalties for taken aces in misääri. In this variant, all the hands are played out, but the minimum allowed final contract is five odd tricks.