Кіріспе

XX ғасырдың басындағы автомобиль жасаушы

Англияның Саутпорт қаласындағы "Вулкан мотор және инженерлік компаниясы" жабық акционерлік қоғамы 1902 жылдан 1928 жылға дейін автомобильдер, ал 1914 жылдан 1953 жылға дейін коммерциялық көліктер шығарды.

1902-1918 жылдар

1899 жылы Томас және Джозеф Хэмпсон ағайындылары Болтон қаласында тәжірибелік автомобиль жасады. 1902 жылы олар Саутпортқа көшіп, Vulcan Motor Manufacturing and Trading атымен сауда жасады және алғашқы Vulcan автокөлігін құрастырды. Бұл 4 а.к. бір цилиндрлі, белдік жетегімен жұмыс істейтін, артқы дөңгелектерді екі жылдамдықты беріліс қорабы және артқы оське белдік арқылы қозғалтатын модель болды. 1903 жылы қуаты 6,5 а.к. дейін артты, ал шассиі "күшті шомыртқаштан" жасалды. 1904 жылы болат шассиі бар екі цилиндрлі 1,5 литрлік модельдер, ал 1905 жылы 2 және 3 литрлік төрт цилиндрлі түрлері пайда болды. Компания Сары үй көшесінен Хоуэссид көшесіне көшірілді, екеуі де Саутпортта орналасқан. Өндіріс дами берді, 1906 жылы екі цилиндрлі модельдің фургон нұсқасы, сондай-ақ үлкен 4,8 литрлік алты цилиндрлі модельдер шықты. Компания атауы Vulcan Motor and Engineering деп өзгертіліп, Саутпорттағы Кроссенс ауданындағы үлкен ғимаратқа көшірілді. 1908 жылы алты цилиндрлі модельдің қуаты 6 литрге дейін жетті. 1912 жылы жаңа, кішкентай 10/12 автокөлігі – 1,8 литрлік екі цилиндрлі Aster қозғалтқышымен жабдықталды, бұл сатып алынған қозғалтқышты алғаш рет пайдалану болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде, модельдер қатарында 2,4 литрлік төрт цилиндрлі 10/15, 2,6 литрлік 15,9, 3 литрлік 15/20 және ескі алты цилиндрлі модельдердің соңғысы – 25/30 болды. Алдағы өзгерістердің белгісі ретінде жүк көлігі де ұсынылды. Бұл модель Ұлыбритания, Үндістан, Бельгия, Ресей және Португалияда жедел жәрдем машинасы ретінде қолданылды. Соғыс жылдары зауыттың өндірісі қару-жараққа бағытталды. 1916 жылы Хэмпсон ағайындылары компанияны тастап кетті, ол С.Б. Уордман басқаруымен Vulcan Motor Engineering (1916) деп қайта құрылды. 1918 жылы компания Саутпорт Ф.К. клубын сатып алып, оны Саутпорт Вулкан деп атады, осылайша демеушілік атын алған алғашқы футбол клубы атанды.

1919-1930 жылдар

1919 жылы Харпер Бин компанияның 75%-ын күрделі ақша және акциялар арқылы сатып алып, Vulcan коммерциялық көліктерге жауапты болу ниетімен Британдық мотор сауда корпорациясына қосылды; алайда, автомобиль өндірісі жалғасты. Топқа Swift Motor Company және бірқатар компоненттер өндірушілер де кірді. Бейбітшілік орнаған соң, алғашқы жаңа үлгі – 2,6 литрлік Dorman қозғалтқышы бар 16-шы модель болды. Енді автомобильдерде соғыстан бұрынғы «бульдоза» типті радиатордың орнына тегіс радиатор орнатылды. Сонымен қатар, 1920-1927 жылдар аралығында негізгі өнімге айналған 12-ші модель де болды, ол Dorman (1.8 л), Meadows (1.5 л) және British Anzani (1.5 л) қозғалтқыштарымен қол жетімді болды. 1922 жылдан бастап компаниялар өндірістің бір бөлігін және дилерлік желісін бөліскендіктен, бұл модель Lea Francis Kirkstone ретінде де сатылды. 1920-1922 жылдары 3,3 литрлік Vulcan қозғалтқышымен, ал 1923-1925 жылдары 3,7 литрлік қозғалтқышпен шығарылған 20-шы модельдің механикалық бөліктері 1½ және 2 тонналық жүк көліктерімен ортақ болды. Соңғы автомобильдер – 14/40 (1927–28) және 16/60 (1928–29) модельдері, олардың 1.7 және 2 литрлік өз дизайнындағы қос біліктері болды. Өндіріс қуаты жылына шамамен 5000 дананы құрады, бірақ тапсырыстар орындалмағандықтан бұл әлеуеттің толыққанды іске асырылмады. Дегенмен, соғыс аяқталғаннан бастап 1923 жылға дейін компанияның ең жақсы көрсеткіші – барлық түрдегі 6000-нан астам Vulcan сатылды. 1½ және 2 тонналық модельдер 1926 жылы ауыр 4 тонналық жүк көліктерінің енгізілгеніне дейін жүк көлігі өндірісінің негізгі бөлігі болды, олар төрт цилиндрлі қозғалтқыштармен және алты цилиндрлі Dorman автобус шассиімен жабдықталған. Осы кезеңде Vulcan компаниясы үшін коммерциялық көліктер автомобильдерді басты өнім ретінде ығыстыра бастады, автобустар мен жеңіл (¾ тонна) әскери көліктері жүк көліктерімен бірге өндірілді. 1928 жылы қаржылық қиындықтар туындады, С. Б. Уордман отставкаға кетті және ресми түрде Southport қаласынан Vulcan машиналары шығарылмайтын болды, бірақ 1930 жылға дейін Lea Francis маркасымен шығарылатын көліктер де болды.

1930-1953 жылдар

1930 жылдан бастап өндіріс тек жүк көліктері мен автобустардан тұрды, олар 1922 жылдан бері шығарылып келді. Көптеген жүк көліктері қалалық нарыққа бағытталған, ал жол тазалау машиналарын және қоқыс тасымалдау машиналарын жақсы сатты. Алайда, американдық үлгідегі жаңа, жеңіл коммерциялық көліктер Вулканның сатылымын төмендетті, ал Ұлы депрессия ахуалды одан да қиындатты. 1931 жылы компания мәжбүрлі түрде таратылды, бірақ олар бірнеше жыл бойы табысты салаларында өндірісті шағын көлемде жалғастырды. Автобустардың ішінде, 1922 жылдан бастап екі тонналық шассиде жиырма орындық автобустар сатылды. 1928 жылы 6,6 литрлік Вулкан қозғалтқышы бар 32 орындық Брисбен шығарылды, ал 1930 жылы Император екі қабатты автобусы пайда болды. Брокхаус Инжиниринг 1930 жылдардың ортасында Вулканды сатып алып, 1938 жылға дейін өндірісті сақтап тұрды, содан кейін компанияның қалдықтары Мейдстоун қаласындағы автобус өндіруші Тиллинг Стивенске сатылды. Вулкан (бензин) немесе Гарднер (дизель) қозғалтқыштары бар жүк көліктері, жаңа бес тонналық, Перкинс қозғалтқышы бар жүк көлігімен бірге қайтадан өндіріске кірді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 6 тонналық Вулкан көліктері көптеп өндірілді, сондай-ақ электр қуатымен жұмыс істейтін үлгілері де жасалды. Соғыстан кейін алты тонналық және ауыр тіркемелі жүк көліктері жылына 1000-ға жуық санда көптеп өндірілді, ал 1950 жылы Лондондағы Коммерциялық Автокөлік көрмесінде жаңа жеті тонналық көлік таныстырылды. Вулкан шассиі негізінде бірнеше автобус пен туристік автобустар жасалды, мысалы, 1950 жылы Сиклсмирдегі Голдсмит Коучтары үшін Датфилд C29F корпусымен жабдықталған CCF777, 6PF шассиі. Бұл үлгілердің табысты болуына байланысты, 1951 жылы Тиллинг Стивенс компаниясын Rootes Group сатып алды. Алайда, Rootes компаниясының Commer және Karrier брендтерінің өздерінің коммерциялық көліктері болды, және олар ауыр жүк көліктерін енгізген кезде Вулкан мен Тиллинг Стивенс нарықтан ығыстырылды. Екі бренд те 1953 жылы толығымен жойылып кетті.

Зауыттың ғимараттары

13 Yellowhouse Lane мекенжайындағы бастапқы фабрика ғимараты британ үкіметінің бос ғимараттардың иелерінен бизнес салықтарын алу саясатының салдарынан 2010 жылдың 25 наурызында толық бұзылды. Саутпорт қаласының Кроссенс ауданындағы Rufford Road көшесінде 1907 жылы салынған екінші зауыт та 2020 жылдың басында тұрғын үйлер салу мақсатында қиратылды.