Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аляскадағы АҚШ ұлттық қорығы
United States national preserve in Alaska
Юкон-Чарли-Риверс ұлттық қорығы – АҚШ-тың Алясканың шығыс-орталық бөлігінде, Канадамен шекаралас орналасқан ұлттық қорығы. Ұлттық саябақтар қызметі басқаратын бұл қорық, 3000 шақырымдық Юкон өзенінің 208 шақырымын және Чарли өзенінің толық алабын қамтиды. Қорық дамылмаған Чарли өзенін және Юконның жоғарғы ағысының маңызды бөлігін қорғайды. Алясканың ішкі аймағында ауа райының шектен тыс ауытқулары байқалады, температура қыста төмендеп, жазда жоғарылайды. 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында Юкон өзені бұл жолсыз аймаққа қатынаудың негізгі жолы болды. Аляскадағы алтын асығысы алтын іздеушілерді әкелді, олар аймақтың өзендерінен көп мөлшерде алтын алу үшін алтын қазу машиналарын пайдаланды. Бүгінде қорық жыл сайын ақпан айында өткізілетін "Юкон Квест" итттер шанасымен жүргізілетін жарысының бір бөлігін қамтиды. Жаз айларында Юкон және Чарли өзендерінде қайықпен саяхаттау танымал.
Yukon–Charley Rivers National Preserve is a United States national preserve located in east central Alaska along the border with Canada. Managed by the National Park Service, the preserve encompasses 130 miles (208 km) of the 1,800 mile (3,000 km) Yukon River and the entire Charley River basin. The preserve protects the undeveloped Charley River and a significant portion of the upper Yukon. The interior Alaskan region experiences extremes of weather, with temperatures that can vary from in winter to in summertime. The Yukon provided a means of access to the region, which is entirely roadless, during the late 19th century and early 20th centuries. Gold rushes in Alaska brought prospectors, who operated gold dredges to recover significant quantities of placer gold from area creeks. Today the preserve includes part of the route of the annual Yukon Quest dogsled race, which runs every February. During the summer float trips are popular on the Yukon and Charley Rivers.
Геология
Юкон өзені – қорықтың ең маңызды ерекшелігі, Солтүстік Америкадағы ең ірі өзендердің бірі. Юконның аңғары бойындағы өзен арнасымен қатар тік жарлар мен террасалар орналасқан, бұл өзеннің аллювиалды шөгінділерді тіліп өтуінің нәтижесі. Соңғы мұз дәуірінде жазықтар мұзбен жабылған жоқ, бірақ биік аңғарлар мұздыққа ұшырады, мұзсыз жерлер көбінесе тундра болды. Климат жылына бастағанда, орман оңтүстіктен кеңейді. Юкон өзенінде экономикалық маңызы зор балықтың көптеген түрлері кездеседі. Қорықтың Юкон бөлігіндегі басты лосось түрлері – чинук, кохо және чхум. Қорықтағы ірі сүтқоректілерге қасқыр, қара аю, моос, карибу және Далл қойы жатады.
The Yukon River is the main feature of the preserve, one of the largest rivers in North America. The Yukon's valley is bordered by bluffs and terraces along its course, representing river downcutting through alluvial deposits. The lowlands were never glaciated during the last ice age, but higher valleys did see glaciation, in which the ice free land was mostly tundra. As the climate warmed, forests advanced from the south. The Yukon is host to significant quantities of economically important fish. The chief salmon species in the portion of the Yukon that runs in the preserve are chinook, coho and chum. Large mammals in the preserve include wolf, black bear, moose, caribou, and Dall's sheep.
Іс-шаралар
Юкон Чарли өзенінің ұлттық қорық ретінде белгіленуінің нәтижесінде, жергілікті тұрғындардың күн көрісі үшін аң аулауына және спорттық аң аулауға Алясканың аңшылық ережелеріне сәйкес рұқсат беріледі. Қорықтағы мемлекеттік меншіктегі кез келген жерде кемпинг құруға болады. Чарли өзенін маусымнан тамызға дейін кемемен жүзуге болады. Өзеннің көп бөлігі II классқа жатады, ал кейбір жерлері III және тіпті IV классқа дейін жетеді. Көптеген тасылдар өзеннің Юконның негізгі аңғарына шығатын тік жарлы аймағында орналасқан. Юкон өзенін мамырдан қыркүйекке дейін кемемен жүзуге болады. Ең танымал маршрут – Eagle қаласынан Circle қаласына дейінгі 158 мильдік (254 км) саяхат, күніне шамамен 30 миль (48 км) жүріледі.
As a consequence of Yukon Charley Rivers' designation as a national preserve, both subsistence hunting by local residents and sport hunting are allowed within the preserve, subject to Alaskan game regulations. Camping is permitted on any publicly owned lands within the preserve. The Charley River can be floated from June through August. The majority of the river is rated at Class II, with some Class III and even Class IV during high water. Most of the rapids occur in the area of the bluffs where the river emerges into the main Yukon valley. The Yukon River can be floated from May to September. The most popular trip is from Eagle to Circle, a 158 mile (254 km) trip, averaging 30 mile (48 km) per day.
Тарих
Юкон аңғарындағы археологиялық зерттеулер жеткілікті түрде жазбаға түсірілмеген. Солтүстік Алясканың басқа аймақтарынан алынған мәліметтерге сәйкес, адамдар бұл жерде қазіргі уақыттан 11 000 жыл бұрын өмір сүрген. Солтүстік Атабаска тілінде сөйлейтін халық шамамен 1500 жыл бұрын бұл аймаққа қоныс аударған. Бір теория бойынша, 1900 жылдай бұрын Сент-Элиас тауларындағы Черчилль тауынан шыққан Ақ өзен күлінің жарылысы Клуан көлі маңынан адамдарды күл аз аймаққа, Юкон аңғарына ығыстырған. Көп жағдайда олар кеншілер үшін жұмыс істеген. Circle City 1893 жылы, Seventymile 1888 жылы, ал Mission Creek, қазіргі Eagle 1895 жылы – барлығы кеншілер лагерлері ретінде құрылды. Осы кезеңде қорықтағы бірнеше жер кен өндіруге пайдаланылды.
Archaeological investigations in the Yukon valley have not been well documented. Evidence from other portions of northern Alaska indicates that people lived in the area as early as 11,000 years before the present. Northern Athabaskan speakers moved into the region by about 1500 BP. One theory proposes that the eruption of the White River Ash about 1900 years ago from Mount Churchill in the St. Elias Mountains displaced people from the region of Kluane Lake into the relatively ash free Yukon valley. in many cases working for miners. Circle City was established in 1893, Seventymile in 1888 and Mission Creek, now Eagle in 1895, all as mining camps. A number of sites in the preserve were developed for mining during this period.
Тау-кен өндірісінің қалдықтары
Көптеген қарапайым үйлер мен тарихи орындар қорықта орналасқан. Ең маңызды орындардың бірі – 1932 жылы алтын іздеуші Фрэнк Слэвеннің Коал-Крикте салған Слэвеннің жол үйі. Слэвен 1938 жылға дейін сол жерде тұрды, содан кейін Gold Placers, Inc. компаниясы үйді қаракетке және Коал-Крикте алтын өндіру операциялары үшін жабдықтарды тастау орыны ретінде пайдаланды. Әр жылғы ақпан айында «Юкон квесті» иттер шанасы жарысында үй иттерді тастау станциясы ретінде қолданылады. Жазда бұл үй қонақтар мен саябақ қызметкерлері үшін жатақхана болып табылады. Жол үйі – Көмір ағысы тарихи кен ауданының маңызды бөлігі, ол Көмір ағысындағы көмір өндірумен байланысты бірнеше құрылымдарды қамтиды. Ауданның орталық бөлігі – Көмір ағысының қазба машинасы, ол өзенде жүзіп тұр. Ол 1935 жылы Калифорния штатының Окленд қаласында салынды және 1936 жылдан 1977 жылға дейін жұмыс істеді, нәтижесінде 3 229 124,61 долларлық алтын өндірілді. Жақын жерде Бидерманның үйі орналасқан, онда пошташы Эд Бидерман жаз бойы шахтерлер мен аңшыларға иттерді қарап, оларды тамақтандыру үшін жеткілікті сомалды аулау үшін екі балық дөңгелегін пайдаланды. 1986 жылдың 9 қаңтарында АҚШ Географиялық атаулар кеңесі геолог Джон Бивер Мертидің есімімен Аляскадағы тау тізбегін атауға келісім берді. Мерти таулары Фэрбенкс пен Игл қалалары арасындағы Юкон-Чарли Риверс ұлттық қорығында орналасқан. Тау тізбегінің ұзындығы шамамен 187 км, ені 176 км.
Numerous rustic cabins and historic sites are located in the preserve. One of the most significant sites is Slaven's Roadhouse, at Coal Creek, built by prospector Frank Slaven in 1932. Slaven lived there until 1938, after which Gold Placers, Inc. used the cabin as a bunkhouse and supply drop for their gold dredging operations on Coal Creek. The cabin continues to be used as a dog drop station during the Yukon Quest dogsled races each February. In the summer the cabin serves as a bunkhouse for visitors and Park Service personnel. The roadhouse is a contributing feature in the Coal Creek Historic Mining District, which encompasses a number of structures associated with coal dredge mining on Coal Creek. The district's centerpiece is the Coal Creek dredge, floating in the creek. The dredge was built in Oakland, California in 1935 and shipped to the site, operating from 1936 until 1977, having recovered $3,229,124.61 worth of gold. Biederman's Cabin is located nearby, where mail carrier Ed Biederman boarded dogs for miners and trappers during the summer, using two fish wheels to catch enough salmon to feed the dogs. On January 9, 1986, the United States Board of Geographic Names approved naming an Alaskan mountain range after geologist John Beaver Mertie Jr. The Mertie Mountains are located in the Yukon–Charley Rivers National Preserve, between Fairbanks and Eagle. The range is approximately 187 km (117 miles) long and 176 km (110 miles) wide.