Кіріспе

USS Emmons (DD 457/DMS 22) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің "Гливз" классы эсминеці, контр-адмирал Джордж Ф. Эммонс (1811–1884) құрметіне аталған. "Эммонс" 1941 жылдың 23 тамызында Мэн штаты, Баф қаласындағы "Bath Iron Works Corp." компаниясында, контр-адмирал Эммонстың немересі Ф. Э. Пикок әйел ағасының демеушілігімен суға түсірілді. Кеме 1941 жылдың 5 желтоқсанында қолданысқа берілді. 1944 жылдың 15 қарашасында DMS 22 ретінде қайта жіктелді.

1942-1943 жылдар, Атлантика қызметі

1942 жылғы 31 қаңтарда Эммонс Норфолктан Перудің Кальяо қаласына теңіз сапарына шықты. Сол жерде Перу офицерлерін мінгізіп, Чилидің Вальпараисо қаласына, содан кейін Эквадордың бірнеше портына атырып, Бостонға оралды. Ол Жаңа Англия суларында патрульдік қызмет атқарды, ал сәуір айында Атлантика мұхиты арқылы Голд-Костқа «Ренджер» ұшақ тасымалдаушысын сүйемелдеді, онда әуе кемесі Акра базасына және басқа да Африка әуе базаларына жеткізілген армиялық истребительдерін ұшырды. 1942 жылғы жазда Эммонс Ньюфаундлендтегі Аргентиядан патрульдік сапармен шығып, Бостоннан Галифаксқа дейін әскер тасымалдау кемелерін сүйемелдеді. 5 шілдеде Галифакста ол әскерлік көлік және сауда кемесіне қосылып, оларды Исландияға қауіпсіз жеткізу үшін британдық эскорт тобымен орта теңізде кездесуге сүйемелдеді. Эммонс 16 шілдеде Скапа-Флоудағы британдық Әскери-теңіз күштеріне қосылу үшін теңізге шықты. Ол американдық және британдық процедуралар мен тактикаларды үйлестіруге қажетті оқудан өтті. 26 және 31 шілде аралығында ол Исландияға және Скапа-Флоуға дейін соғыс кемесін сүйемелдеді, содан кейін Шотландия жағалауында конвойды сүйемелдеу міндетін атқарды. 17 тамызда ол Исландияға қарай Скапа-Флоудан шығып, Солтүстік кеме жолдары арқылы Кеңес Одағындағы Кола шығанағына бағытталған конвоймен кездесті. 1942 жылғы 9 қыркүйекте Нью-Йоркке оралған Эммонс Каско және Чесапик шығанақтарында және Бермудада Солтүстік Африканы басып алуға дайындық үшін оқудан өтті, осы мақсатта ол 26 қазан күні Бермудадан теңізге шықты. 8 және 13 қараша аралығында Сафиге түскен әскерлерді қамтамасыз ететін ұшақ тасымалдаушыларын сүйемелдеді, содан кейін Бермуда және Норфолк арқылы Бостонға оралды. Қысқа қайта жөндеуден және жағалау бойында конвойды сүйемелдеуден кейін ол Нью-Йоркке конвой күту үшін Кристобальға барды. Ол 1943 жылғы 9 қаңтарда Панама каналы арқылы өтіп, Эквадор Әскери-теңіз күштерінің офицерлерімен қысқа оқудан өтті. Ақпан айында ол Солтүстік Африкаға бағытталған конвойды күзетті және 11 наурызда оқу үшін Нью-Йоркке оралды. 2 сәуірде Эммонс Аргентия арқылы Скапа-Флоуға қарай теңізге шықты, онда 19 мамырда ол қайтадан британдық Әскери-теңіз күштеріне қосылды. Келесі екі жарым айда Эммонс солтүстік суларды патрульдеуге қатысты, Солтүстік Атлантика арқылы конвойлардың қозғалысын күзетті және Норвегиялық базалардан неміс кемелерінің күтпеген шабуылына қарсы үнемі дайындықпен болды. Ол шілде айында Норвегияға жасалған әуе шабуылында британдық ұшақ тасымалдаушыларын да күзетті. 1943 жылғы 9 тамызда Норфолкке оралған ол 3 қараша мен 19 желтоқсан аралығында Гибралтарға сапар шегіп, президент Франклин Д. Рузвельтті Тегеран конференциясына жеткізген «Айова» жауынгерлік кемесін күзетті.

1943-1944 жылдар, Атлантика және Жерорта теңізі

1943 жылдың желтоқсаны мен 1944 жылдың сәуірі аралығында Эммонс Ньюпортта және Каско шығанағында авиатасымалдаушылардың операциялары кезінде күзеттік қызмет атқарды, сондай-ақ авиаторларды даярлауға көмектесті. 20 сәуірде ол Мэн суларынан Азор аралдары мен Алжирдегі Мерс-эль-Кебирге бағыт алды, 1 мамырда антиденестік патрульдеуге келді. 17 мамырда британдық авиациясымен бірігіп, бір суасты кемесін батырды, ал келесі күні Эммонс Францияға шабуылға дайындық үшін Англияға бет алды, 6 маусымдағы шабуылға дейін миналарды жоюды күзетті. Содан кейін ол жағаға түсу алдындағы ауыр бомбалауға қатысты. Эммонс және басқа эсминецтер жағалаудағы артиллериялық батареялармен 1000 метрден кем қашықтықта шайқасты. Ол үш күн бойы жағажай маңындағы кемелердің үлкен флоты мен әскерлерді, жабдықтарды күзетіп тұрды, содан кейін Англияның Плимут қаласына Англия жолымен өтіп, «Техас» жауынгерлік кемесін сүйемелдеді. 11 маусымда шабуыл аймағына оралған Эммонс суасты кемелерінен көліктік және жабдықтау кемелерін қорғайтын күзеттік топқа қосылды. 21-24 маусым аралығында Портлендтен (Англия) жабдықталып, 25 маусымда Шарбургты бомбалаудың 129-шы топтапындағы жауынгерлік кемелер мен крейсерлерді күзетті, осы арқылы АҚШ-тың бірінші армиясының VII корпусының Шарбург шайқасындағы жеңісіне қолдау көрсетті. Эммонс 1944 жылдың 10 шілдесінде Портлендтен келген көліктік конвоймен Мерс-эль-Кебирге оралды, содан кейін Оңтүстік Францияға шабуылға дайындық үшін Жерорта теңізінің порттарында сүйемелдеу міндетін атқарды. 11 тамызда Италияның Таранто қаласынан шығып, 15 тамызда шабуылға дейін бомбалауды бастады. Ол жағаға шабуылдаған әскерлерге оттық қолдау көрсету үшін күні бойы жағалау маңында болды. Сүйемелдеу міндеті оны Италия мен Корсика порттарына алып кетті, бірақ ол қазан айына дейін Францияның Жерорта теңізі жағалауында күзеттік қызметін жалғастырды.

1944-1945 ж. Тынық мұхитына көшіру және жоғалту

Эммонс 1944 жылдың 9 қарашасында Бостонға жоғары жылдамдықты миночисткаға айналдыру үшін кірді және DMS 22 ретінде қайта жіктелді. Атлантикадағы жаттығулар мен Гавай аралдарындағы жаттығулардан кейін ол Окинаваға шабуылға дайындалу үшін Улитиге келді. 1945 жылдың 19 наурызында оның эскадрильясы Окинава суларын тазалаудың қауіпті, маңызды міндеті үшін теңізге шықты. Содан кейін ол пикеттік міндеттерді атқарды, ал 6 сәуірде, үлкен камикадзе шабуылдарының бірі кезінде, Родманмен бірге жүзіп бара жатқанда нысанаға алынды. Бірінші шабуылдаған ұшақ Родманға соқтығысты. Эммонс соқтығысқан кемеге әуе шабуылына қарсы қорғаныс беру үшін айналып келгенде, екі DMS-ті де камикадзелер шабуылдады. Көптеген ұшақтар атып түсірілді, бірақ Эммонс бес ұшақтан бірдей дерлік бір уақытта зардап шекті. Бірі оның кормасына, ал қалғандары бастионның оң жағына, үшінші қару орналысының су сызығына, кормаға және оның жауынгерлік ақпарат орталығының сол жағына тиді. Зақымдалған және өртеніп жатқан Эммонс зардаптарды бақылауды жеңіліссіз күреске айналдырды. Сол күні Окинава үшін Әскери-теңіз күштерінің мақтау белгісін алған экипажы 60 адамды жоғалтып, 77 адам жараланды. Қалғандары кемені тастап кетуге мәжбүр болды. Келесі күні, 7 сәуірде, кеме жаудың қолына түспеуі үшін батырылды. Әскери-теңіз күштерінің мақтау белгісінен басқа, Эммонс Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін бес шайқас жұлдызына ие болды. Миналарды тазалау бойынша оқудан кейін Эммонс Улити арқылы Окинава айналасындағы суларға 1945 жылдың 1 сәуірінде жоспарланған шабуылға дайындық үшін барды. 24 наурыздың таңертеңінде Эммонс және басқа эсминец-миночисткалар Окинаваның оңтүстік және оңтүстік-батысындағы белгіленген аймақтарды тазарта бастады. 6 сәуірде, «Кикусуи» (Жүзбелі хризантема) деп аталған Жапонияның он жаппай камикадзе шабуылының бірінші және ең ірі күнінде, Эммонс және оның бауырласы Родман Окинаваның солтүстік-батысына AM класындағы миночисткаларға оқпен қолдау көрсету үшін тағайындалды. 1532-де үш камикадзе ұшағы Родманға шабуыл жасады, біреуі алдыңғы қамалға соқтығысып, үлкен өрттерді тудырды, ал екіншісі оң жақтан бомбамен соқтығысып, корпусты жарып, бірнеше бөлімдерді су басуға әкелді. Эммонс Родманды айнала бастады, ауыр зақымдалған кемеге оттық қолдау көрсету үшін, шамамен 50-ден 75-ке дейін жау ұшақтары оларға қарай ұшып келеді. Жауынгерлік әуе патрулі (ЖАП) көптеген жапон ұшақтарын жойды, ал Эммонс алтысын атып түсірді. Тағы төрт ұшақ кемеге жақын жерде апатқа ұшырады, бірақ едәуір зақым келтірмеді. Соңында, 1732-де камикадзе Эммонсқа соқтығысуға қол жеткізді, ал тағы төрт камикадзе ұшағы екі минут ішінде кемені шабуылдады, 60 адам қаза тауып, 77 адам жарақат алды. Шамамен сол уақытта тағы бір жанкешті ұшақ зақымдалған Родманды ұрды, ол үш камикадзе ұшағының соққысынан 16 қаза және 20 жараланғанды [2] көріп қалды. 1800 шамасында Эммонс кемесі кемені тастап кету туралы шешім қабылдады, ал бақылаусыз өртпен суға батып бара жатқан кеме 1945 жылдың 7 сәуірінде таңертеңгі уақытта жылдам миночистка Эллисон (DMS 19) атуымен батырылды. Эммонстың бірнеше офицерлері мен экипаж мүшелері 1945 жылдың 6 сәуіріндегі ерекше қызметі үшін жеке марапатталды, бір Әскери-теңіз кресі, төрт Күміс жұлдыз және сегіз Қола жұлдыз табылды. Эммонста суға батқан кезде қызмет еткен барлық қызметкерлер Әскери-теңіз флотының хатшысынан Әскери-теңіз күштерінің бірлігі мақтау лентасын алды. Мақтау қағазында былай делінген: 24-31 наурыз аралығында Тынық мұхит флотының Миналық эскадрильясының командашысы, Тынық мұхит флотының командашысы, 24-31 наурыз аралығында және одан кейін 1945 жылдың 1-6 сәуірінде Окинава, Рюкю аралдарында жаудың ұсталуы бойынша операциялар кезінде Операциялық бақылау астында болған. Жеңіл қаруланған және қауіпті миналы суларда жұмыс істеген кезде өте осал болғанмен, Эммонс миналарды тазалау, отты қолдау, радарлық пикет, жанкешті қайыққа қарсы, субмаринаға қарсы және әуе кемелеріне қарсы миссияларда ерлік көрсетті. Жапон әуе шабуылының табиғи және жиі нысанасы болған ол үнемі сақ және шайқасқа дайын болды, 6 сәуірде жапондық жанкешті ұшақтардың тобына қарсы қаруларын атып, шабуылшылардың алтысын түсірді, ал тағы бесіз кемеге тікелей соқтығысып, көптеген адамдарды өлтірді немесе жарақаттады және кеменің батуына әкелді. Өзінің агрессивтілігімен және офицерлері мен сарбаздарының батылдығы мен шеберлігімен «Эммонс» кемесі өзінің және АҚШ-тың Әскери-теңіз қызметінің ең жоғары құрметін көрсететін ұрыс кезіндегі ерлік рекордына қол жеткізді.

Суға түсу орны және вандализм

Эмонс кемесі Окинавадағы Кури аралының жағасынан 147 фут (45 метр) тереңдікте жатыр. 2001 жылдың ақпан айында қайта табылғаннан бері ол танымал суға түсу орынына айналды. 2010 жылдың қыркүйек айында кемеге тонау шабуылы жасалғаны хабарланды және бұл жайт ұлттық жаңалықтарға енді. Кеменің тақтасы немесе мәліметтер тізімі АҚШ Әскери-теңіз күштерінің рұқсатынсыз алынып тасталды, және әлі де кеме қираған жерді олар сақтап отыр. Көптеген ардагерлер үшін бұл әрекет қабірді тонаумен тең болды. Бірі айтты: "Бұл кеме – алпыс адамның соңғы бейіті. Олар біздің құрметімізге лайық". 2011 жылдың 7 сәуірінде тақта Әскери-теңіз қылмыстық тергеу қызметімен табылды және қазіргі уақытта тиісті органдардың қолында. АҚШ Әскери-теңіз күштері тақтаның қалай көрсетілетінін анықтайды.

Мұра

Жапонияның Окинавадағы Шилдс лагеріндегі ескі асхана шамамен 2018 жылы оқу ғимараты ретінде қайта жөнделді. Ол кеменің құрметіне USS Emmons оқу орталығы деп атауланды.

Танымал мәдениетте

Эмонс кемесінің қирауы "Адамзаттың астындағы қалалар" телешоуының "Тозақтың туннельдері" бөлімінде көрсетілді. Бұл бөлімде Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Окинава шайқасында қолданылған үңгірлерге назар аударылды. Телеарна тобы мен жүргізуші Эмонс кемесінің Окинава жағалауындағы қираған жеріне су астына түсті.