Кіріспе

Күнбағыс өсімдіктерінің тайпасы Күнбағыс тұқымдасының (Asteraceae) үшінші ірі тайпасы болып табылады. 190-ға жуық туысы мен 2500-ге жуық танылған түрі бар, тек Senecioneae және Astereae тайпалары ғана үлкен. Атауы грек тілінде күнбағытты білдіретін Helianthus тұқымдасынан алынған. Көптеген тұқымдар мен түрлер Солтүстік Америкада (әсіресе Мексикада) және Оңтүстік Америкада кездеседі. Бірнеше тұқымдас пантропикалық. Гелиантеялардың көпшілігі шөптер немесе бұталар, бірақ кейбіреулері кішкентай ағаштар мөлшерінде өседі. Жапырақтары әдетте түкті және қарама-қарсы жұптарда орналасады. Әдетте, көкжапырақтар қара түске боялады. Бұл тұқымның көлемі мен таралуы туралы жоғарыда айтылған мәліметтер Хеллиантеяның кең ауқымды анықтамасы үшін қолданылады. Кейбір авторлар бұл тайпаны оншақты кішігірім тайпаларға бөледі.

Қолданылуы

Гелиантияда коммерциялық маңызы бар өсімдіктерге күнбағыс пен Иерусалим артишогы жатады. Бұл топқа көптеген бау-бақша гүлдері жатады, мысалы, Coreopsis, Cosmos, Echinacea, Rudbeckia және Zinnia. Кейбір авторлар Coreopsis және Cosmos-ты Coreopsideae тайпасына бөледі. Топтың пайдасынан айырмашылығы, кейбіреулері проблемалық арамшөптер. Амброзияның түрлері көп мөлшерде аллергиялық тозаң шығарады. Әр өсімдік бір маусымда миллиардтаған тозаң түйіршігін шығарады, ал өсімдік желмен тозаңданады.

Таксономия

Гелиантеялардың дәстүрлі атаулары Кассинидің 19-ғасырдағы Астерацеялардың жіктелуінен пайда болды. Бұл кең топты кейбір авторлар кішігірім тайпаларға бөліп отыр: Бахиеа, Чейнактидеа, Кореопсидеа, Хелениеа, Хелиантеа sensu stricto, Мадиеа, Миллериеа, Перителиеа, Полимниеа және Тагетеа. Еупаториелер Гелиантеялар ішінен пайда болғандықтан (кең түсініктемеде), монофилеттік таксондарды сақтау үшін Еупаториелерді Гелиантеялар ішіндегі субтопқа айналдыру немесе Гелиантеяларды кішігірім тайпаларға бөлу қажет. Мұндай жіктелулер Helianthodae суперплегін анықтауы мүмкін, оның ішінде осы кіші тайпалар, Eupatorieae және Inuleae сияқты басқа да тайпалар бар.