Кіріспе
Ескі батыс американдық шериф Дэвид Аллен Матер (10 тамыз 1851 жыл – белгісіз), сондай-ақ "Сырлы Дейв" лақап атымен де танымал, Ескі батыста американдық заң қызметкері, қарулы жанжалға қатысушы және кейде қылмыскер болған. Оның жабық мінезі оған "Сырлы Дейв" деген лақап ат беруіне себеп болған болуы мүмкін. Матер Канзас штатының Додж-Сити және Нью-Мексико аймағының Шығыс Лас-Вегас қалаларында заң қызметкері болып қызмет еткен. Ол 1885 жылы із-жайсыз жоғалып кетті және оның нақты тағдыры әлі де белгісіз.
David Allen Mather (August 10, 1851 – unknown), also known by the nickname "Mysterious Dave," was an American lawman, gunfighter, and occasional criminal in the Old West. His taciturn personality may have earned him the nickname "Mysterious Dave". Mather served as a lawman in Dodge City, Kansas, and East Las Vegas, New Mexico Territory. He disappeared in 1885 and his precise fate is unknown.
Ерте өмір
Матер 1851 жылы 10 тамызда Коннектикут штатының Дип-Ривер қаласында (кейін Сейбрук, Коннектикут) туды, капитан Улисс В. Матер мен Лидия Матердің (құрметті аты Райт) тұңғыш ұлы. Оның екі кіші інісі болды: Джозиа Райт Мэтер (11 қазан 1854 – 15 сәуір 1932) және Джордж Конвей Мэтер (1855–1856). Бірақ, оның ұрпағы Хорас Э. Матхер Коттон Матердің тегін зерттегенде, бұл мәлімдеме дұрыс емес болуы мүмкін екенін көрсетті. 1856 жылы әкесі отбасын тастап кетті, ал кейін 1864 жылы 13 қыркүйекте Шанхайда, "Элен" кемесінде өлтірілді. Оның қазасы туралы хабар Коннектикутқа екі айдан кейін жетті, содан кейін Хартфорд баспасөзінде жарияланды. 1860 жылға қарай Мэтер анасының әкесі, Джозиа Райтпен бірге тұрды. 1870 жылға қарай ол жұмысшы болып жұмыс істеп, туысының үйінде қонақ ретінде тұрды. Сол жылы Мэтер мен оның інісі Жосия (сонда 19 және 15 жаста) жақын жердегі Клинтонға барып, жүк кемесіне бортқа алынды, соңынан Жаңа Орлеан, Луизианаға жетті.
Жабайы батыстағы өмір
Матердің Америка батысындағы ең алғашқы жылдарында нақты қайда болғаны белгісіз. Ол 1872 жылы Канзас штатындағы Додж-Ситиде болды, онда ол өзінің інісі Жосиямен кездесіп, бірге бизон аулаушылар болуы мүмкін. "Соғыс" сотта шешілгендіктен, жасақ ешқашан қимылға келтірілмеді.
Шығыс Лас-Вегастағы заңгер, Нью-Мексико
Мэзер Шығыс Лас-Вегасқа, Нью-Мексико аумағына көшіп барды, онда ол АҚШ-тың маршалының орынбасары болып жұмыс тапты. 1879 жылғы қазан айында ол пойыз тонауға көмектескені үшін сотқа тартылып, сотта болды, бірақ кінәсіз деп танылды. Ол сондай-ақ Шығыс Лас-Вегас полиция күштерінде қызмет еткен.
Клоуз және Паттерсонның санат залында атыс
Матердің атыс шебері ретіндегі беделі 1880 жылғы 22 қаңтарда Шығыс Лас-Вегаста маршалдың көмекшісі қызметін атқап жүрген кезінде басталды. Ол өзінің бастығы, маршал Джо Карсонмен бірге Мейн-стриттегі Close & Patterson's Variety Hall-да төрт ер адаммен атысқа қатысты. Карсон қаза тапты; Матер Уильям Рэндаллды өлтірді және Джеймс Уэстті ауыр жарақаттады. Ол сондай-ақ Томас Джефферсон Хаус пен Джон Дорсиді де жарақаттады, бірақ олардың жарақаттары жеңіл болғандықтан, оқиға орнынан қашып кетті.
Жозеф Кастеллоның өлтірілуі
1880 жылдың 25 қаңтарында, Close & Patterson's Variety Hall-дағы атыс-шабыстан үш күн өткен соң, қазір маршал міндетін атқарып жүрген Мэтер Джозеф Кастелло қатысқан жанжалға шақырылды. Оның жұмысшыларымен дау барысында Кастелло оларға тапаншасын көтерген. Мэтер келгенде Кастелло оған жақындамауға ескертті, әйтпесе атып жіберетінін айтты. Газеттерде Мэтер қаруын тартып, Кастелло оқ атар алдында бір қана оқ атқандығы жазылған. Әділеттік алқасы Мэтердің «атуы ақталады және өзін-өзі қорғау мақсатында жасалған» деген шешім шығарды. Мэтердің Шығыс Лас-Вегастағы маршалдық қызметі қысқа ғана болды. 1880 жылдың ақпан айында қаңтардағы атыс-шабыстан аман қалғандар ұсталды және Сан-Мигель округінің түрмесіне қайтарылды. Мэтердің қадағалауымен, линч жасаушылар оларды және тағы бір қарулы адам, Джеймс Уэстті түрмеден босатып, бәрін дарға асты. Келесі айда бір күні екі адам өлтірілді. Халық Мэтердің жергілікті қылмыстық басшымен байланысы бар деген күдікке ілікті, содан кейін ол 1880 жылдың 3 наурызында отставкаға кетті. Мэтер бірден Шығыс Лас-Вегастан кетпеді; ол 19 наурызда, кісі өлтіруде айыпталған Джон Джошуа Уэббке көмектесу үшін дайындалған сот құжатына қол қойған кезде әлі де қалада болды.
Техаста қылмыстар жасады деп айыпталған
Жазбалардан көрінетіндей, Мэтер келесі бірнеше жылды Техас штатында мақсатсыз серуендеп өткізді, заңмен түрлі ұсақ-күшік қақтығыстарға қатысты, оның ішінде жалған ақша жасағаны үшін түрмеге қамалып, Жоржия Морган деген әйелден жібек көйлек ұрлаған күдігімен үш ай бойы Далласта сот күткен. Мэтер Морганнан екі алмаз жүзік және сағат ұрлағаны үшін үш жеке қылмыстық істе айыпталды. 1882 жылдың 13 сәуірінде ол барлық үш айыптан да ақталды.
Додж-Сити
1 маусымда 1883 жылы Мэтер Додж-Ситиде қалалық маршалдың көмекшісі болып жұмысқа қабылданды. Ол тек тоғыз ай қызмет етті және 1884 жылдың 10 сәуірінде Том Никсон оның орнына тағайындалды, бұл екеуінің арасындағы антагонизмге себеп болды. Додж-Сити "№ 83 жарлықты" қабылдағанда, бұл антагонизм одан әрі күшейді, ол би залдарын тыйым салды. Бұл жарлық Мэтердің Опера үйі салонына қарсы қолданылды, оның би залы ретінде жұмыс істеуіне кедергі келтірді, бірақ Никсонның «Леди Гей» салонына қарсы емес, онда да би биленді. Жауап ретінде Мэтер сыра бағасын төмендету арқылы баға соғысын бастады, әр стақанға бар болғаны бес центтен сатты – бұл оның бәсекелестерінің бағасының жартысы. Никсон және Додж-Ситидегі басқа салон иелері сыра сатушыларға Мэтерге сыра жеткізуді тоқтату үшін қысым жасады. Антагонизм 1884 жылдың 18 шілдесінде Никсон Мэтерді атқанда, бірақ оны жеңіл жарақаттағанда, атысқа ұласты. Никсон адам өлтіруге талпыныс жасады деген айыппен кепілдік төледі. Бэт Мастерсон мен Додж-Сити шерифі Патрик Сугрюдің куәліктеріне қарамастан, Мэтердің ісі сотқа жіберілді. Оның адвокаты іс қарау орнын Форд округіне ауыстыруға қол жеткізді және сот 1884 жылдың 29 желтоқсанында басталды. Сот үш күнге созылды, ал 31 желтоқсанда қазылар алқасы жеті минуттық кеңестен кейін Мэтерді кінәсіз деп жариялады. «Кинсли Меркьюри» газеті «үкім дұрыс, себебі куәліктер Никсонның жанжалдың басы-қасында болғанын және Мэтердің өзін қорғауға құқылы болғанын көрсетті» деп жазды. «Додж-Сити Таймс» газеті «сот үкімін оқығанда, залдан қолдау білдіретін дауыстар естілді» деп хабарлады.
Дэвид Барнстың өлтірілуі
Жосия Матер 1885 жылдың басында Додж-Ситиде ағасына қосылды. Сол жылдың 10 мамырында екеуі де «Джанкшн» салуында болды, онда Дэвид Матер Дэвид Барнс есімді адаммен карта ойнап отырған. Дау жанжалдасуға ұласып, атыс болды, нәтижесінде Барнс қаза тапты. Шериф Пэт Сугрю екеуін де қамауға алды. Сотта Сугрю Матердің тапаншасы «оқталған және бос гильзалары болмаған» деп куәлік берді. Бірақ қазылар алқасы «марқұм Д. Барнс Дэвид Матерс пен Жосия Матерстің атып өлтірген оқтан жарақаттанды, және бұл атыс қылмыстық жолмен жасалған» деп шешім шығарды. Он екі күннен кейін, 22 мамырда Додж-Ситиде бауырластарға қатысты алдын ала тергеу өтті. Екеуі де кепілсіз сотқа жіберілді. Олар дереу habeas corpus туралы өтініш берді. 1885 жылдың 2 маусымында судья Стрэнг айыпталушыларға 3000 доллар көлемінде кепілдік беруге рұқсат берді, және олар босатылды. Олардың адвокаттары істерін 1885 жылдың желтоқсан айындағы сот отырысына дейін кейінге шегерді. Екі айыпталушы да кепілдіктен қашып, сотқа бармады. Матер 6 қыркүйекте Киовадан қашып кетті, өйткені ол әскерилердің жолдастарын өлтіргені үшін оның қудалауы мүмкін деген қауесеттерді естіді. 1887 жылдың қарашасында Матердің кепілдік берушілері Додж-Ситидегі сотқа шақырылып, Матердің сотқа келмеуіне байланысты зиянды өтеуге шақырылды. Сол кезде кепілдік берушілер кепілдікті жою туралы өтініш берді, Матердің қайтыс болғанын мәлімдеді, бірақ оның денесін таба алмады. Аудандық прокурор өтінішке келісіп, кепілдік берушілерге қарсы қозғалған қылмыстық істі тоқтату туралы ұсыныс жасады. Бұл мәлімет Жосияның балаларына айтқан оқиғаның өзіне қайшы келеді, ол Дэвидпен Барнстың өлімінен кейін Додж-Ситиде жолдары айырылысқаннан кейін ешқашан көрмегенін немесе естімегенін айтқан. Бұл мәлімдеме ұйым тарапынан жоққа шығарылды.
Танымал мәдениетте
13 маусымның 6-шы бөлімінде ("Тombstone") "Жоғары табиғат" телесериалында басты кейіпкерлер Сэм мен Дин Винчестер Матердің сыртқы түрі мен кімдігін алған зұлыммен күресуге мәжбүр болады. Зұлым эпизодтың басты қарсыласы рөлінде көрінеді және эпизодтың соңында жойылды. Матерді "Уайетт Эрптің өмірі мен аңызы" фильмінде Дуглас Кеннеди сомдайды.