Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ-тың Массачусетс штатының жағасындағы шығанақ, су алабы.
A bay on the coast of Massachusetts, United States
the body of water
География
Оны оңтүстіктегі Элизабет аралдары, шығыста Кейп-Код, солтүстік-батыста Массачусетс штатының Бристоль және Плимут округтерінің оңтүстік жағалауларымен қоршалған. Оңтүстік-батыс жағында шығанақ Род-Айленд шығанағымен (Rhode Island Sound) қосылады. Массачусетс штатының Нью-Бедфорд қаласы – Базардс шығанағындағы тарихи маңызы бар порт; Нью-Бедфорд порты 19 ғасырдың басы мен ортасында әлемдегі ең табысты кит аулау порты болды және соңғы бірнеше жылдан бері елдегі ең өнімді балық аулау порты болып табылады.
It is surrounded by the Elizabeth Islands on the south, by Cape Cod on the east, and the southern coasts of Bristol and Plymouth counties in Massachusetts to the northwest. To the southwest, the bay is connected to Rhode Island Sound. The city of New Bedford, Massachusetts is a historically significant port on Buzzards Bay; the Port of New Bedford the world's most successful whaling port during the early and mid 19th century, and has been the nation's most productive fishing port for the last several years.
Геология
Базардс шығанағы Плейстоцен дәуірінің соңғы кезеңінде мұздық және мұхиттық процестердің өзара әрекеттесуі арқылы қалыптасқан. Осыдан 50-70 мың жыл бұрын Солтүстік Американың көп бөлігін жапқан континенттік мұз қабатының жиектері ауысып, мұздың бұрынғы шекарасын көрсететін мореналарды қалдырды. Кейп-Код – осындай мореналардың бірі және Базардс шығанағының шығыс жағалауының көп бөлігін құрайды. Мұздың еруі нәтижесінде, шығанақтың солтүстік-батыс және батыс жағында мұз және шөкімдер араласқан кең далалар пайда болды. Мұздың еру блогынан саздық көлдер деп аталатын ерекше дөңгелек пішіндес көлдер қалыптасты. Кейп-Код каналының солтүстік-батысында осындай саздық көлдердің көптеген мысалдарын кездестіруге болады. Соңында, мұздың еруінен босаған су теңіз деңгейін 60-120 метрге (198-396 фут) көтеріп, бұрыннан бар су ағызу арналарын суға батырды. Соңғы мұз дәуірінің соңында, яғни 15 мың жыл бұрыннан 6 мың жылға дейін Базардс шығанағы құрлық болды. Соңғы 6 мың жыл ішінде теңіз деңгейі ғасыр сайын орташа есеппен бір футқа көтерілді. Шамамен 4 мың жылға дейін Базардс шығанағының құрлық шекарасы қазіргі 30 футтық батиметриялық контурға дейін ғана жетіп, Батыс Фалмут пен Маттапойсетт арасындағы қазіргі шығанақтың үштен екі бөлігін құрайтын жағалау сызығын жасады. Шығанақтың қазіргі конфигурациясы – жақсы араласатын орталық бөлігі және оның шетіндегі тереңдігі аз, суға батқан өзен аңғарлары, толқындар мен тасқын әрекеттерінің нәтижесінде суағар суларының араласуына мүмкіндік береді, бұл өнімді су экожүйесін құруға ықпал етеді. Бірақ көптеген сағалар сияқты, Базардс шығанағының маңындағы елді мекендердің дамуы мен жерді пайдалану ережелерінің өзгеруі салдарынан қоректік заттардың ағып кетуіне және эвтрофикацияға (судағы қоректік заттардың артуынан оттегінің азаюына) әкеліп соқтырады. Сонымен қатар, балықтардың (шабақ, ишанкөз және т.б.) санының азаюы байқалды, бірақ себеп-салдар байланысы толық анықталмаған. Базардс шығанағында жүргізілген үйлестірілген басқару шаралары моллюскалардың бағалы емес жабылуын азайтуға, теңіз құстарының мекендеу ортасын сақтауға және ашық кеңістіктерді сақтауға көмектесті.
Buzzards Bay was created during the latter portion of the Pleistocene epoch through the interplay of glacial and oceanic processes. Beginning fifty thousand to seventy thousand years ago, the edges of the continental ice sheet covering much of North America began to fluctuate, leaving moraines to mark the former extent of the receded ice. One such moraine forms Cape Cod, which is most of the eastern shoreline of Buzzards Bay. In addition to the moraines, the melting ice sheet produced extensive outwash plains composed of mixed sediments and ice that bordered the bay to the northwest and west. Melting ice blocks in the outwash deposits formed distinctive circular features called kettle lakes. Numerous examples of kettle lakes can be found to the northwest of the Cape Cod Canal. Finally, waters released from the melting ice sheet raised sea level by sixty to one hundred twenty meters (198–396 feet) and drowned preexisting outwash channels. Toward the end of the last ice age, fifteen thousand years ago until about six thousand years ago, Buzzards Bay was still dry land. During the past six thousand years, sea level has risen an average of one foot per century, and until about four thousand years ago, the landward boundary of Buzzards Bay extended only to about the current thirty foot bathymetric contour, forming a coastline two thirds of the way up the current bay, between West Falmouth and Mattapoisett. The bay's current configuration, a well mixed central bay and fringing shallow drowned river valleys, with their shallow depth, tidal action, and surface waves, promotes mixing of the estuarine waters to create a productive aquatic ecosystem. Like many estuaries, however, increasing development and land use changes by the surrounding communities are accompanied by nutrient runoff leading to eutrophication (an increase in nutrient levels leading to oxygen depletion) in the smaller embayments. Decreases in eelgrass, scallops, and herring have also been noted, but direct cause and effect relationships are not clear. Coordinated management efforts in Buzzards Bay have helped to decrease shellfish closures, conserve habitat for sea birds, and preserve open space.
Тарих
Базардс шығанағын алғаш рет капитан Бартоломей Госнольд «Госнольдтың үміті» деп атады. Қазіргі атауын, болжам бойынша, оның жағалауында үлкен құс көрген отарлаушылар берген. Бұл құс, шындығында, балықшыл бүркіт болған. ДДТ-нің салдарынан саны азайғаннан кейін, бүгінде Базардс шығанағының жағалауында балықшыл бүркіттердің саны артып, көбейіп өсіп жатыр. Бұған Базардс шығанағы коалициясы және Уэстпорт тұрғындары Гил мен Жозефин Фернандес басшылық еткен қалпына келтіру жұмыстары көмектесті. Америка революциясының алғашқы теңіз шайқасы – Фэрхейвен шайқасы Базардс шығанағында болды, онда патриоттар британдық «Фалькон» соғыс кемесінен тартып алынған екі кемені қайтарып алды. 1775 жылдың 14 мамырында америкалық капитан Дэниел Эгери және Фэрхейвендік капитан Натаниел Поуп «Сәттілік» шлюпымен (40 тонна, 30 адам экипаж) британдық капитан Джон Линзидің (Линдсей) «Фалькон» (14 зеңбірек, 110 адам экипаж) кемесінен тартып алынған екі кемені қайтарып алды. Экипаж мүшесі Ноа Стоддард және олар соғыстың алғашқы теңіз тұтқындарын – 13 британдық теңізшіні ұстады; екеуі жараланды, біреуі қаза тапты. 1936 жылы шығанақта Комонвелл тарихындағы бес құрбандыққа әкелген акула шабуылының бірі орын алды. 1987 жылы Вудс-Холл океанографиялық институтының ғалымдары көк мидияның Бентостық тұманды аймақтың үстінде өсуіне мүмкіндік беретін жаңа өсу құрылымын сынап көрді, бұл жаңа коммерциялық марикультура техникасына әкелді. 1991 жылы Боб дауылынан Базардс шығанағындағы қалалар ең көп зардап шекті. Базардс шығанағындағы апат 2003 жылдың 27 сәуірінде болды. Баржадан 98 000 галлон мұнай ағып, көптеген моллюскалар мен құстар қырылды. Ra Ra Riot тобының Джон Пайкінің денесі Базард шығанағынан табылды. Ол 2007 жылдың маусым айында Массачусетс штатының Фэрхейвен қаласындағы кештен жоғалып кеткен, бірнеше аптадан кейін шығанақта табылды. 2018 жылдың 7 қаңтарында 2017–2018 жылдардағы Солтүстік Америкадағы суық толқынның салдарынан шығанақтың бір бөлігі қатып қалды.
Buzzards Bay was first named Gosnold's Hope by Captain Bartholomew Gosnold. The modern name was presumably given by colonists who saw a large bird that they called a buzzard near its shores. The bird was actually an osprey. After a downturn caused by DDT, today increasing numbers of osprey breed along the shores of the bay thanks to restoration efforts led by the Buzzards Bay Coalition and longtime Westport residents Gil and Josephine Fernandez. The first naval engagement of the American Revolution, the Battle off Fairhaven, occurred in Buzzards Bay when patriots retrieved two vessels that were captured by the British sloop of war Falcon. On 14 May 1775, American Captain Daniel Egery and Capt. Nathaniel Pope of Fairhaven in the sloop Success (40 tons, 30 men) retrieved two vessels captured by the British crew of Captain John Linzee (Lindsey), Royal Navy commander of HMS Falcon (14 guns, 110 men). Crew member Noah Stoddard and the others took the first naval prisoners of the war, 13 British crew; two were wounded and one died. The bay was the location, in 1936, of one of only five documented fatal shark attacks in the commonwealth's history. In 1987, researchers from the Woods Hole Oceanographic Institution experimented with a new growth structure allowing Blue mussels to grow above the Benthic Turbidity Zone leading to a new commercial scale mariculture technique. In 1991, towns located on Buzzards Bay suffered the worst effects from the storm surge of Hurricane Bob. The Buzzards Bay disaster happened on April 27, 2003. An oil spill of 98,000 gallons of oil leaked from a barge, destroying much of the shellfish business and killing many birds. Ra Ra Riot's John Pike's body was found in Buzzard's Bay. He had disappeared from a party in Fairhaven, Massachusetts in June 2007, and was found several weeks later in the bay. On January 7, 2018, due to the 2017–18 North American cold wave, part of the bay froze over.