Кіріспе

Сантош Мохан Дев (1 сәуір 1934 – 2 тамыз 2017), үнді саяхатшысы және Үндістан Ұлттық Конгресінің маңызды мүшесі болды. Дев мырза 1980 жылы алғаш рет Парламентке сайланды, ол Халық қатысушыларының Лок Сабхасының жеті мерзімдік өкілі болды. Осы жеті мерзімнің ішінде ол Ассам штатының Сильчар сайлау округінен бес рет, ал Трипура штатының Батыс сайлау округінен екі рет сайланды. Дев мырза екі әртүрлі штаттан сайлану сирек кездесетін құрметке ие болды.

Саяси мансап

Сайланған өкіл ретінде саяси мансабы кезінде Дев маңызды министрлік және министрлік емес лауазымдарды атқарды. Дев 1982 жылы Қытайда өткен халық саны жөніндегі конференцияда Үндістанды өкілдік етті және 1984 жылы Мэн аралында өткен Ұлттар Достастығы парламенттік конференциясына Үндістан парламенттік делегациясының мүшесі болды. Ол 1986-1988 жылдары туризм және байланыс министрі, ал 1988-1989 жылдары ішкі істер министрі болды. 1991 жылы ол болат министрі (жеке өкілеттікпен) болды. Дев 1980 жылы Ассам штатының Сильчар сайлау округінен алғаш рет халыққа депутат болып сайланды. Кейіннен ол 1984 жылы Сильчардан, 1989 және 1991 жылдары Трипура-Батыс сайлау округінен қайтадан халыққа депутат болып сайланды. Дев 1996, 1999 және 2004 жылдары Сильчар сайлау округінен тағы да халыққа депутат болып сайланды. 1990-1991 жылдары Дев Мемлекеттік есеп комитетінің төрағасы, Парламенттің жалпы мақсатты комитетінің мүшесі болды. 1981-1983 жылдары шай кеңесінің мүшесі болды. 1999-2004 жылдар аралығында Дев түрлі парламенттік жауапкершіліктерді атқарды, оның ішінде Энергетика комитетінің төрағасы, Палата комитетінің мүшесі және Жалпы мақсаттағы комитеттің мүшесі болды. Сантош Мохан Дев 2009 жылғы 15-ші Лок Сабхаға өткен сайлауда БЖП-ның Кабиндра Пуркайаштаға жеңілді.

Жетістіктер

2005-2009 жылдары ол Үндістан Одағының Кабинетінде Ауыр өнеркәсіп және мемлекеттік кәсіпорындар министрі болды. Оның қызмет мерзімінде алдағы онжылдықтарда Үндістанның автоөнеркәсібін қалыптастыратын жан-жақты автомобиль саясаты іске асырылды. Осы кезеңде мемлекеттік сектордағы жалақылардың қайта қарастырылуы жүзеге асты, бұл мемлекеттік компаниялардың қызметкерлерін жекеменшік сектордағы әріптестерінің деңгейіне жақындатып, талантты менеджерлер мен басшылардың қызметтен кетуін күрт азайтты. Оның басқа да маңызды жетістіктерінің қатарында 1990 жылдардың ортасында болат өнеркәсібін либерализациялау бар, бұл Үндістанның болат өнеркәсібінің әлеуетін ашып, елді әлемдік болат өндіруші елдердің қатарына қосты. Сондай-ақ, ол Ассам штатының Сильчар қаласында ұлттық университеттің құрылуына зор үлес қосты. 1990 жылдардың басында Үндістанда жүк теңгеру схемасын енгізуде маңызды рөл атқарды, бұл штаттар арасындағы теміржол тасымалының әділ емес бағаларын жойып, оларды бәсекеге қабілетті етті. Ол үшінші буын конгрессшіл. Оның әкесі тәуелсіз Үндістанның алғашқы заң шығарушыларының бірі болды. Оның әкесінің әкесі, Қали Мохан Дев, Үндістанның тәуелсіздік күресіне белсенді қатысып, 1913 жылы құрылған алғашқы Сильчар қалалық кеңесінің мүшесі болды.

Әлеуметтік және мәдени қызмет

Дев Ассамда екі орталық университеттің құрылуы, еңбекті, әсіресе шай плантациялары мен ауылдардағы жұмысшылардың әл-ауқатын жақсарту, су тасқыны мен дауылдан зардап шеккендерге көмек көрсету, Аудандық ауылдық даму агенттігі (ААД) арқылы Ассамның ауылдық халқына қызмет көрсету сияқты бірнеше маңызды бастамаларда шешуші рөл атқарды. Ол сондай-ақ ауылдық жерлерді электрлендіру және көлікпен қамтамасыз етуге, шалап аудандардың тұрғындарына су, электр энергиясы және санитарлық жағдайлар жасауға, әкесі, қайтыс болған Ш. Сатиндра Мохан Девтің құрметіне құрылған сенім арқылы мұқтаж жеке тұлғалар мен ұйымдарға/клубтарға қаржылай көмек көрсетуге, Сильчар аймақтық инженерлік колледжін даңқты оқу орнына айналдыруға үлкен үлес қосты. 2 жыл бойы «Никил Бхарат Банга Сахития Саммелани» президенті, «Бипин Чандра Пал» қорының Бас меценаты болды. Солтүстік-Шығыс аймағынан танымал азаттық күрескерінің есімін мәңгі есте қалдыру үшін құрылған әлеуметтік қызметтермен айналысты. Адамтилла және Банскандиде газға негіделген электр стансасын салуға бастама жасады, Барак су сақтандырғышының құрылысына және Сильчарға дейін кең табанды теміржол желісін кеңейтуге белсенді қатысты.

Жеке өмір

Сантош Мохан Дев – белгілі бенгалдық солтүстік-шығыс азаттық күрескері Сатиндра Мохан Девтің үш ұлының ең үлкені. Сатиндра Мохан Дев британдық үкіметке қатысты қатал қарсыласы ретінде танымал болды және Джавахарлал Нерудің жеке сеніміне ие болды. Ол қарсылық қызметі үшін британдықтар тарапынан бірнеше рет тұтқынға алынып, түрмеге қамалған. 1960-шы жылдардың ортасында тәуелсіз Үндістанда оған Бихар губернаторы лауазымы ұсынылды, бірақ ол өзінің туған қаласы Сильчарда қалуды жөн көрді. Девтер отбасының бір өкілі Үндістан тәуелсіздігінен бері Оңтүстік Ассамнан сайланған лауазымды бар болғаны 10 жыл ғана иеленбеді. Сантош Мохан Дев Ассам штатының Сильчар қаласындағы Г.С. колледжінде білім алды және Кардиффтегі (Ұлыбритания) Вельс колледжінде MBA дәрежесін алды. Шри Девтің төрт қызы бар, ал оның әйелі Битика Дев 2011 жылдың мамыр айына дейін Сильчар сайлау округінен Ассам штатының заң шығарушы жиналысының депутаты болды. Дев мырза сонымен қатар сертификатталған және кәсіби футбол төрешісі. Жастық шағында ол «Барлық Ассам» теннис чемпионатының жеңімпазы атанды. Әуес оқырман, Дев мырза Банким Чандра Чаттерджи және Рабиндранат Тагор сияқты белгілі бенгалдық жазушыларынан шабыт алады. 2009 жылдың қыркүйегінде оның қызы Сушмита Дев Сильчар муниципалитетінің төрағасы болып сайланды, осылайша Девтер отбасының төртінші буыны белсенді саясатқа қадам басты. 2011 жылдың наурыз айында Сушмита Дев Сильчар сайлау округінен Ассам заң шығарушы жиналысының депутаты болды, ал 2014 жылы туған қаласы Сильчар сайлау округінен парламент депутаты болды.