Кіріспе

1995 жылғы кітап Норман Мейлердің «Освальдтың әңгімесі: Американдық жұмбақ» – 1995 жылғы Норман Мейлердің құжаттамалық кітабы. Бұл АҚШ президенті Джон Ф. Кеннедиді өлтірді деген күдікпен айыпталатын Ли Харви Освальдтың (1939–1963) толыққанды өмірбаяны.

Қорытынды

Кітапта Освальдтың жылдар бойы, әсіресе Кеннедидің 1963 жылғы 22 қарашада қанымен өлтірілуіне және Освальдтың екі күннен кейін өліміне дейінгі айлардағы қозғалыстары толыққанды қарастырылған. Освальдтың өмірінің баянында Мейлер оның санасы мен ниеттері туралы пікірлерін келтіреді. Мейлер суреттеген Освальд – өзінің тағдыры мен маңыздылығына сене білген, жеңілістер мен көңіл көшірулерден зардап шеккен, жетістікке жету үшін президентті өлтірген, бір мақсатқа толы, мақтанқор адам. 1963 жылы Освальд әйелі мен қызымен Далласқа келгенде, оның әлі де армандары болған, ол өзін «тарих құралы» деп есептеген, әлі де ашулы және бақытсыз болған. 1963 жылғы сәуірде Джон Берч қоғамының қолдаушысы генерал Эдвин Уокерге жасаған қастандық әрекеті, 1963 жылғы 22 қарашаға дейінгі айларда оның «тарих құралы» екендігіне сенгенін көрсетеді. Уокерге жасалған қастандық әрекетінен кейін алты ай өткен соң, Освальд жұмыс істейтін қойманың терезесінен өтетін президенттің кортежін тарихи жағдайдың сәйкес келуі арқасында пайдаланып, өзі жариялаған тағдырын орындайды.

Пікірлер

Kirkus Reviews жазды: "Мейлер стиліндегі керемет және жалықтыратын нәрсенің үйлесімі арқылы мәтін Озвальдты шифр және қуыршақ ретінде қайта жасайды, оны тағдырына деген құпия сенімі бар идеологиялық ізденуші Озвальдқа ауыстырады. Осы кітап – салмақты, ұқыпты және шығармашылықпен жазылған, өсіп келе жатқан және сенімсіз канонның маңызды бөлігі болуы керек." Publishers Weekly журналы мәлімдеді: "Мейлердің сенімсіз талдауы КГБ мен ФБР транскрипттерінің, жазылған әңгімелердің, болжамдардың, Озвальдтың хаттары мен күнделіктерінен алынған үзінділердің және үкіметтік меморандумдардың күрделі жиынтығынан туындайды." Entertainment Weekly журналының Л. С. Клепп кітапқа "B" бағасын беріп, Мейлер "Освальдты бұрынғыдан да терең және әсерлі етіп көрсетеді. Бірақ бұл жұмыс істемейді. Дегенмен, Мейлердің осы кемшілікке негізделген кітабы әлі де қызығушылық тудырады." New York Times газетінің Мичико Какутани "Освальдтың хикаясын" "ұзақ созылған және ақырында керексіз кітап" деп сипаттады. Какутанидың сөзіне сәйкес: "Мырза Мейлер журналист және романист ретіндегі өте қабілетін өзінің тақырыбының (1979 жылғы шедеврi "Аяушының әніндегі" Гарри Гилмор сияқты) шындығын көрсете беру үшін пайдаланбайды, керісінше, материалды қатаң қалыпқа сығымдауға тырысады. Нәтижесінде кітап бір мезгілде жалықтыратын, мақтанғаныш, көшірме және жекеше болып шығады." Пауэрс былай деп жазады: "Бәрі керемет сипатталған. Мейлердің баяндамасы Макмилланның айтқандарына көптеген жаңа кейіпкерлер мен оқиғаларды қосады, бірақ ол сонымен қатар керемет тілдік өнертабыспен ерекшеленеді – Мейлердің патенттелген орыс-ағылшын тілі, ол орыс тілінің ғана емес, сонымен қатар махаббат, жұмыс және әлем туралы ойлау мен сезімдердің ритмін бейнелейді."