Кіріспе

Clement Mansfield Ingleby (29 қазан 1823 – 26 қыркүйек 1886) – ағылшын Шекспирді зерттеуші ғалым.

Ерте өмір және білім

Клемент Инглеби Бирмингем қаласының жанындағы Эджбастон ауданында заңгердің ұлы болып дүниеге келді. Нашар денсаулығы – оның көп жасамайтыны болжамдалған – оны мектепке барудан алдыртты, сондықтан ол үйде жеке оқытылды. Жиырма жасында Кембридж университетінің Тринити колледжіне түсіп, математика саласын таңдады. 1847 жылы бакалавр, ал 1850 жылы магистр дәрежесін алды. Бірмингемге оралғаннан кейін әкесінің заң кеңсесінде жұмыс істеді, сосын Инглеби, Врагге және Инглеби фирмасының (кейін Wragge & Co LLP) серігі болды. Денсаулығы нашар болғанына қарамастан, бос уақытын метафизика, математика және ағылшын әдебиетін зерттеуге арнады. 1850 жылы Инглеби Сара Оуксқа үйленді (3 қаңтар 1906 жылы қайтыс болды).

Логикадағы сынып

1855 жылы Бирмингем және Мидленд институты құрылды, ересектерге білім беруді үздіксіз жалғастыру бойынша жасалған тәжірибе. Инглеби өнеркәсіптік бөлімде логика және метафизикадан сабақ берді. Оның әдістері жаңашыл болды және сабақ табысты аяқталды. Уильям Гамильтонның шәкірті Инглеби соңғы жаңалықтарға ден қойды, тіпті Гамильтоннан оның әлі жарияланбаған толықтыруларын да алды. Оның студенттерінің өтінішімен Инглеби 1856 жылы "Теориялық логиканың негіздері" атты оқулығын жариялады. Бұл оның алғашқы жарық көрген еңбегі болды.

Коллиер Шекспир туралы дау

1850 жылдары Джон Пэйн Коллиер тапқан, Елизавета заманының театр тарихына және Шекспирдің өміріне қатысты құжаттар күдік тудырды. Бірнеше құжатты қайта қарау олардың тікелей жалған екенін көрсетті, жалғандықтар соншалықты айқын болды, Коллиердің оларға қалай сенгенін түсіну қиын болды. Айрықша қызығушылық тудырған Перкинс фолиосы Коллиерден басқа ешкім зерттемеген еді. Ол 16 ғасырға тән деп есептелетін көптеген түзетулерді қамтыды, Коллиер бұл түзетулер сахналық дәстүрге негізделуі мүмкін деп болжады. Инглеби, сэр Фредерик Мэдденмен бірге, Британ мұражайының ресурстарын пайдаланып, Перкинс фолиосын егжей-тегжейлі зерттеді. Олар, басқа жалған құжаттар сияқты, көне жазудың астында заманауи қаламсап іздерін тапты. Бұл жазулар Коллиердің қолымен жазылған секілді көрінді. Бұл оқиғадан шығудың жолы қалмады – Коллиердің өзі осы құжаттарды жасаған болуы керек. 1859 жылы Инглеби "Шекспирдің жалғандары" атты кішкентай кітап жариялады, онда бұл фактілер бейтараптықпен баяндалды. (Дегенмен, бұл кітапқа қосылған, Ирландия Шекспирінің жалғандарына қатысты бөлім кейін автор тарапынан қайта қарастырылды.) Коллиер айыптауларды жоққа шығарды, бірақ Инглебидің "Шекспир жөніндегі даудың толық көрінісі" атты еңбегі талқылауды аяқтады, ал Коллиер жауап бермеді.

Лондонға көшіп бару

Инглеби 1859 жылы заңгерлік мансабын тастап, әдебиетке бет бұрып, Бирмингемнен Лондон маңына көшіп кетті. Оның алғашқы еңбектері философиялық сипатта болды (оның «Метафизикаға кіріспесі» 1864 және 1869 жылдары екі бөлімде жарық көрді), бірақ ол Шекспир тақырыбындағы көптеген еңбектердің авторы ретінде танымал. 1874 жылы «Жымыр арыстан» жарық көрді, ол 1875 жылы «Шекспир герменевтикасы» деп толықтырылды. Бұл Шекспирдің мәтінін артық түзетуден сақтандырып, кейбір күмәнді мәселелерді түсіндірді. 1875 жылы «Мақтау ғасыры» («Centurie of Prayse») атты еңбегі шықты, ол 1592 мен 1692 жылдар аралығында Шекспир мен оның туындыларына жасалған барлық сілтемелердің толық жинағы болды. Оның басқа еңбектері: «Шекспир: Адам және кітап» (1877 және 1881 жылдардағы екі томдық мақалалар жинағы), «Шекспирдің сүйектері» (1882), «Шекспир және Уэлкомбтегі жалпы жерлердің қоршалуы» (1885).

Басқа қызығушылықтар

Инглби сонымен қатар музыкант болған (ол Шекспирдің 1864 жылы Бирмингемде туған күнінің 300 жылдығын тойлауға арналған шараларда Шекспирдің әндерін орындады), шахматқа құмар адам, «Chess Player’s Chronicle» және «Illustrated London News» басылымдарына шахматтық есептер жариялаған, сондай-ақ Афиней клубының мүшесі болды. Ол бірнеше рет Бирмингем және Эджбастон шахмат клубының хатшысы, ал Корольдік әдебиет қоғамының вице-президенті қызметін атқарды.

Өлім

Ол өмірі бойы денсаулығымен қиналды, және 1886 жылы ауыр сырқатқа шалдықты. «Цимбелин» атты туындысы жарық көргеннен кейін 1886 жылдың 26 қыркүйегінде қайтыс болды.

Кейіпкер

Инглеби өзінің мінезіне пессимистік көзқарас танытты: "Мен көп жағынан моральдық тұрғыдан әлсізмін", - деп жазды ол. "Кейбір мәселелерде мен жүйелі түрде адасқанмын, ал кейде қорқақ және опасыз болдым. Мен жеке сұлулыққа құмармын, бірақ жалпы алғанда, мен өз тегімді ұнатпаймын және менің табиғи сезімдерім нашар". Бірақ Хорас Говард Фурнесс оның туралы былай деп жазды:

Таңдалған шығармалар

Теориялық логиканың негіздері: Сэр Уильям Гамильтонның жаңа аналитикасына негізделген, Кембридж, 1856 ж. Шекспирдің жасалмалары, Лондон, 1859 ж. Шекспир дауының толық шолуы, Лондон, 1861 ж. Томас Лодж актер болған ба?, Лондон, 1868 ж. Кембриджде философияның қайта жандануы туралы тарихи және сындық ойлар, 1870 ж. Шекспирдің аллюзиялық кітаптары, Лондон, 1874 ж. Шекспирдің «Centurie of Prayse»: Шекспир және оның туындылары туралы пікірлер тарихына материалдар, Лондон, 1874; 2-ші басылым, 1879 ж. Шекспир герменевтикасы; немесе, «Тыныш арыстан: Шекспирдің мәтінін қалпына келтіруге арналған эссе», Лондон, 1875 ж. Шекспир: Адам және кітап: Бард пен оның жазбаларына арналған жекелеген мақалалар жинағы; Бірінші бөлім, Лондон, 1877 ж. Шекспир туралы жекелеген мақалалар, Шекспирдің екінші бөлігі: Адам және кітап, Лондон, 1881 ж. Шекспирдің сүйектері: оларды эксгумациялау туралы ұсыныс, олардың бейнесіне тигізетін ықтимал әсері тұрғысынан қарастырылды, Лондон, 1883 ж.