Кіріспе

Британдық классикалық ғалым және әкімші (1811–1898)

Генри Джордж Лидделл (/lɪdəl/; 6 ақпан 1811 – 18 қаңтар 1898) Оксфордтағы Христос шіркеуінің деканы (1855–1891), Оксфорд университетінің вице-канцлері (1870–1874), Вестминстер мектебінің директоры (1846–1855) (қазіргі мектептің бірі оның атымен аталады), «Рим тарихы» (1855) еңбегінің авторы, сондай-ақ Роберт Скоттпен бірлесіп жазған «Грек-ағылшын сөздігі» (A Greek–English Lexicon) атты монументалды еңбектің авторларының бірі, бұл сөздік «Лидделл және Скотт» деген атпен белгілі және грек тілін оқытушылар мен студенттер арасында бүгінгі күнге дейін кеңінен қолданылады. Льюис Кэрролл Генри Лидделлдің қызы Әлиске арнап «Әліс Ажар елінде» (Alice's Adventures in Wonderland) атты ертегіні жазған.

Өмір

Лидделл Чартерхаус және Оксфордтың Крайст-Черч мектебінде білім алды. 1833 жылы ол екі бірінші дәреже алды, содан кейін колледж оқытушысы болды және 1838 жылы дін қызметкеріне бекітілді. Лидделл 1846 жылдан 1855 жылға дейін Вестминстер мектебінің директоры қызметін атқарды. Осы уақытта оның өмірлік еңбегі – үлкен лексикон (Франц Пасовтың неміс тіліндегі еңбегіне негізделген), оны Роберт Скоттпен бірге 1834 жылы бастаған, айтарлықтай прогресске жетті, ал Лидделл мен Скотттың лексиконының бірінші басылымы 1843 жылы жарық көрді. Ол дереу стандартты грек-ағылшын сөздігіне айналып, 8-ші басылымы 1897 жылы жарық көрді. Виктория дәуірінің журналисі Джордж У. Э. Расселл (1853–1919) Лидделлдің бейнесін былай сипаттайды:

Отбасы

Оның әкесі Генри Лидделл, Исингтоннің пасторы (1787–1872), сэр Генри Лидделлдің кіші ұлы, 5-ші баронет (1749–1791) және бұрынғы Элизабет Стил болған. Әкесінің ағасы, сэр Томас Лидделл, 6-шы баронет (1775–1855), 1821 жылы Рейвенсворт бароны титулына ие болды. Оның анасы – бұрынғы Шарлотта Лион (1785–1871), Томас Лионның қызы (1741–1796), ол Стратмор және Кингхорнның 8-ші графының кіші ұлы және бұрынғы Мэри Рен (1811 жылы қайтыс болды) еді. 1846 жылдың 2 шілдесінде Генри Лорина Ривке (1826 жылдың 3 наурызы – 1910 жылдың 25 маусымы) үйленді. Олардың он баласы болды:

Эдвард Генри Лидделл, сондай-ақ Гарри деп те аталды (1847 жылдың 6 қыркүйегі – 1911 жылдың 14 маусымы). Лорина Шарлотта "Ина" Лидделл (1849 жылдың 11 мамыры – 1930 жылдың 29 қазаны); 1874 жылы Уильям Бейли Скенге тұрмысқа шықты. Джеймс Артур Чарльз Лидделл (1850 жылдың 28 желтоқсаны – 1853 жылдың 27 қарашасы). Элис Плезанс Лидделл (1852 жылдың 4 мамыры – 1934 жылдың 16 қарашасы), «Әлистің керемет әлемі» балалар кітабына шабыт көзі болды. Ол Крайст-черчтің бұрынғы студенті және ағылшын крикетшісі Реджинальд Гервис Харгривске үйленді, үш ұлы болды, олардың екеуі Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза тапты. Эдит Мэри Лидделл (1854 жылдың көктемі – 1876 жылдың 26 маусымы). Рода Каролина Энн Лидделл (1859 – 1949 жылдың 19 мамыры); ол 1920 жылы Нетлидегі Қызыл Крест ауруханасындағы ортопедиялық жұмысы үшін Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) болып тағайындалды. Альберт Эдвард Артур Лидделл (1863 – 1863 жылдың 28 мамыры); ол нәресте кезінде қайтыс болды. Вайолет Констанс Лидделл (1864 жылдың 10 наурызы – 1927 жылдың 9 желтоқсаны); әпкесі сияқты, 1920 жылы Нетлидегі ортопедиялық жұмысы үшін MBE тағайындалды.