Кіріспе
Жол төсегі жол бағытына перпендикуляр қалыптардан жасалған. Жүгірткіден жасалған жол немесе қалыпты жол – төмендік немесе батпақты жерде жол бағытына перпендикуляр қалыптар төсеу арқылы салынған жол немесе ағаш жол. Бұл, өткісіз сазды немесе топырақты жолдарға қарағанда жақсарту болып табылады, бірақ ең жақсы жағдайда да қиын және жылжымалы қалыптардың ауысуынан аттар үшін қауіпті. Жүгірткіден жасалған жолдарды басқа жамылғылардың негізі ретінде де салуға болады. Егер қалыптар ылғалды, қышқыл, анаэробты топыраққа, мысалы, торф немесе мусккеге көмілсе, олар өте баяу шіреді. Солтүстік Америкада 20 ғасырдың басында салынған бірнеше жүгірткіден жасалған жолдардың негіздері әлі де сақталған. Мысалы, Аляска тас жолы 1943 жылы қайта салынды, алғашқы маршрут жұқа топырақ пен өсімдік қабаттарының үстінде мәңгілік тоңда салынғаннан кейін бір жыл өтпеген. Жолды жүгірткімен салып, содан кейін үстіне қиыршық тас төселді. 1980 жылдары қиыршық тас жапырақпен қапталды. 1990 жылдардың соңында бұл жол заманауи жол құрылысымен, соның ішінде бүкіл тас жолды қайта бағыттаумен ауыстырылды. Екінші дүниежүзілік соғыста неміс және кеңес әскерлері шығыс майданында жүгірткіден жасалған жолдарды пайдаланды. Сленгте "жүгірткіден жасалған жол" дегені – көп ойықтары, бұрқақтары немесе бетіндегі бұдыры бар, нашар күйдегі жол. Бұл жолды жуғыш тақтамен шатастыруға болмайды.
A corduroy road or log road is a type of road or timber trackway made by placing logs, perpendicular to the direction of the road over a low or swampy area. The result is an improvement over impassable mud or dirt roads, yet rough in the best of conditions and a hazard to horses due to shifting loose logs. Corduroy roads can also be built as a foundation for other surfacing. If the logs are buried in wet, acidic, anaerobic soils such as peat or muskeg, they decay very slowly. A few corduroy road foundations that date back to the early 20th century still exist in North America. One example is the Alaska Highway between Burwash Landing and Koidern, Yukon, Canada, which was rebuilt in 1943, less than a year after the original route was graded on thin soil and vegetation over permafrost, by using corduroy, then building a gravel road on top. During the 1980s, the gravel was covered with a chip seal. The late 1990s saw replacement of this road with modern road construction, including rerouting of the entire highway. In World War II corduroyed roads were used by both German and Soviet forces on the Eastern Front. In slang use, corduroy road can also refer to a road in ill repair, having many potholes, ruts, or surface swellings. This should not be confused with a washboard road.
Тарихи қолданысы
Англияда кордуро жолдары туралы ең ерте жазба Нормандардың сакстардың қарсылық көшбасшысы Херевард Уэйкке қарсы шабуылы кезінде Ели аралындағы батпақтарға тығылған кездегі оқиғаға қатысты. Екі заманауи дерек Нормандардың 1071 жылы оған жету үшін бір мильге жуық кордуро жолын салғанын, бірақ ақырында сатқындық арқылы шабуылда сәтті болғанын айтады. Кордуро жолдары Американдық Азамат соғысында Шило шайқасынан кейін Шило мен Коринф арасында, сондай-ақ Шерманның Каролина арқылы жасаған жорығында кеңінен қолданылды. Тынық мұхитының солтүстік-батысында кеңістікте орналасқан бөренелерден салынған, "әскери жолға" ұқсас жолдар жергілікті орман шаруашылығының негізгі бөлігі болды және олар "сырғанақ жолдар" деп аталды. Олардың екеуі, Сиэтл және Ванкувердің фабрикалық қалаларының шетінде, бақтар мен орманшылардың жамырау орындарына айналды, соның нәтижесінде "сырғанақ жол" және одан туындаған "сырғанақ қатар" терминдерінің кең таралған мағынасы пайда болды. Hull's Trace North Huron River Corduroy Segment – Мичиган штатының Браунстаун қаласында орналасқан және River Raisin ұлттық жауынгерлік алаңында көпшілік назарына ұсынылған кордуро жолының бөлігі. Бұл сегмент 1812 жылғы соғыстың басында Урбана, Огайодан Детройтке дейін салынған әскери жолдың – Hull's Trace-тің сақталған жалғыз бөлігі болып табылады. 1800 жылдардың басында Канаданың Онтарио штатындағы Ватерлоо қаласында қазіргі Кинг-стрит бойында кордуро жол салынды; оның қалдықтары 2016 жылы жолдың астынан табылды. Жолды 1790-1816 жылдар аралығында меннонит қоныс аударушылары салған. Бір тарихшы бұл жолдың диірменге қол жеткізу үшін салынғанын, бірақ сонымен қатар "адамдар аймаққа қоныстанғанға дейін (орманды) кесіп өткен алғашқы жолдардың бірі" болғанын түсіндірді.
Жолдың ұқсас түрлері
Пунчон немесе тақтай жолдар тікелей кесілген тақталарды пайдаланады, бұл олардың бетін тегіс әрі қауіпсіз етеді.
Шығу тегі
"Кордуро жол" деген атау жолдың кордуро матасындай жоталы сыртқы түріне байланысты қойылған.