Кіріспе

Девондағы ауыл, Англия

Ластли – Англияның Девон графтығындағы Дартмур ұлттық паркінің ішінде, Урей аңғарындағы шағын ауыл және азаматтық округ. Ол Бови Трейси және Моретонхэмпстед қалаларының арасында орналасқан. Ауыл түрлі басылымдарда елдің ең жақсы немесе ең сұлу ауылдарының бірі деп жиі айтылады, әсіресе ауыл орталығындағы сабанмен жабылған дәстүрлі ғимараттар және Ластли көрмесі сияқты жергілікті шараларға байланысты. Бұл сонымен қатар үй сатып алу үшін ең қымбат ауылдық аймақ ретінде танылуына себеп болды. Ауыл Қасиетті Иоанн Баптист шіркеуінің айналасында топтасқан. Бұл шіркеуді көптеген ескі ғимараттар қоршап тұр, олардың көпшілігі сабанмен жабылған. Ауылда пошта бөлімі бар дүкен, автомеханик, шайхана және паб бар.

Елді мекендердің географиясы

Қазіргі ауылдың қоныстану географиясы – нақты ядролық ауыл орталығы бар, кейде «қала» деп аталады. Бұл Брукфилд үйлеріне де қатысты, олар ауылға жақындағанда ерекше аймақты құрайды және 19-шы ғасырдың соңында Келли кенішінің шахтерлері үшін салынған. Петибридж бұрын салыстырмалы түрде оқшау шаруашылық болды, 1945 жылы кеңес сатып алғанға дейін және 1949 жылы ресми түрде ашылған кеңестік тұрғын үйлер салынғанға дейін. Петибридж, Урейленд және Брукфилд кенттері ауыл орталығымен дерлік біріктірілген, бірақ Хаммерслейк және Сандук кенттері ауыл орталығынан қашықта орналасқан. Тас дәуіріндегі қызметтің іздері және 450-600 жылдар аралығында салынған ежелгі жерлеу ескерткіші «Датуидок тасы» ауыл шіркеуінде сақталып тұр, бұрын ол есіктің табалдырығы болған.

Ерте тарих

Ғалымдар арасында ауылдың бастапқы тарихы және оның тарихи жазбаларда кездесуі туралы пікірталас бар. Бірқатар ғалымдар ауылдың 899 жылғы Ұлы Альфредтің өсиетінен Suðeswyrðe деп тіркелгенін, оны кіші ұлы Этельвардқа қалдырғанын айтады. Бұл дерек кейін 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында Sutreworde деп жазылған, бұл «орманның оңтүстігінде» деген англосаксон мағынасын білдіреді. Алайда, танымал антиквар және Ластли тұрғыны Сесил Торр сынды басқа ғалымдар бұл интерпретацияға қарсы шығып, Suðeswyrðe және Sutreworde басқа елді мекендерге қатысты деп санайды. Торрдың пікірінше, аталған қоныс Ластлиден әлдеқайда ірі болған, ал бұл тұжырымды растайтын негізгі дәлел – Маршвуд иеліктерінен алынған жазбалардың толық еместігінде. Тарихшы Иан Мортимердің кейінгі зерттеулері Сатреворде Ластли приходінің аумағында болғанын, бірақ қазіргі ауыл орнында емес, Ластли Кливтегі Хантер Тордағы темір дәуіріне жататын төбешік қамалының жанында орналасқанын көрсеткен. «Domesday Book» жүргізілген кезде Сатревордеде шамамен 155 адам тұрған. Егер осы дерек рас болса, онда қазіргі ауыл әлі де Тейнбридж жүзінің құрамында болып, Ансгар Сталлер оны 1200 акр (4,9 км²) жер және үлкен орман алқабының бөлігі ретінде басқарған. «Domesday Book» үшін ерекше жайт – приходтың маңызды қызметі ретінде ара шаруашылығы есілген. Де Мандельвиллдің ұрпағы Уильям Тилли король Джоннан жаза алып, мүлкін жоғалтқан, бірақ Роберт де Мандельвилл отбасының жерлерін қайтарып алған. Ауылдағы ең көне үй – Мапстоун Хиллдегі ескі әулеттік үй, қазір үш бөлікке бөлінген. Оның ең көне бөлігі 14 ғасырға жатады. Бұл үйді Ғидли қамалының мұрагері Уильям Пруз салған деп есептеледі, ол бұрынғы сот залының орнына салынған. Пруз Ластлидегі Сент-Джон Баптист шіркеуіне оңтүстік капелланы қосып, сол шіркеуде жерленген. Иеліктің қалған бөлігі, әсіресе Мапстоун Хиллдегі Үпхилл және Ұлы зал үйлері 19 ғасырдың басына дейін Уадхамдардың мұрагерлері, Илчестер графтарының қолында болды, содан кейін бұл мүлік бөлініп сатылды.

Шекаралық кеңейтулер

Уақыт өте келе ауыл бастапқы шекарасынан кеңейді (Кеслейдегі Епископ тасы кіреберіс ретінде, ал аңғардағы Врей немесе Врей бұрқағымен белгіленген). Басты кеңею – Уриленд пен Брукфилдтің пастваға қосылуы, ол 1929 жылы Кеңес жарлығымен аяқталды. Бұл жарлық шекараны Бови өзеніндегі Уилфорд көпіріне дейін кеңейтті және A382 тас жолындағы Слейд Кроссқа дейін созды, бұрын көршілес Бови Трейсиден шекараны белгілеп өту Ластли теміржол станциясына дейін жеткен, ол шекарадағы Врей бұрқағына жақын орналасқан.

Популус

Парақшаның халқы көбінесе азайып келеді, 1951 жылы ең жоғары көрсеткіш 679 адамды құрады, 153 үй шаруашылығына бөлінген (әр үй шаруашылығында орташа есеппен 4 адам), 2011 жылы 286 үй шаруашылығы бойынша 553 адам (әр үй шаруашылығында орташа есеппен екі адамнан кем), ал 2021 жылы 273 үй шаруашылығында 579 адамды құрады. 2021 жылғы халық санауында үй шаруашылықтарының 25% -ынан кемінде 2 адамнан артық тұрды, ал жыныстар шамамен тең бөлінді – 297 әйел және 282 ер адам. 2021 жылғы халық санауында кеңірек аудандағы (Мортонхэмпстед, Ластли және Шығыс Дартмур, сонымен қатар Солтүстік Бови және Уайдкомб кіретін) тұрғындардың орташа жасы 55 жасқа тең болды, ал барлық тұрғындардың үштен бірі 65 жастан асып түсті (ұлттық орташа көрсеткіш 11%), ал 15 жасқа дейінгілердің үлесі тек 13,3% құрады (ұлттық көрсеткіш 17,4%).

Ауыл тұрғындарының 97,9% -дан астамы өзін ақ нәсілді деп санайды, ал 90% -дан астамы тек британдықтар (немесе басқа Ұлыбританиялық ұлттық белгі, мысалы, ағылшын) екенін көрсетеді, 92% -дан астамы Ұлыбританияда туған. Халықтың жартысынан көбі дінге жатпайды, ал шамамен 40% -ы христиан дінін ұстанады. Халықтың шамамен жартысы "экономикалық жағынан белсенді емес", яғни жұмыс істемейді немесе жұмыс іздемейді, оның ішінде зейнеткерлер де бар, олардың 80% -нен астамы соңғы 12 айда жұмыс істеген жоқ. Тұрғындардың жартысынан көбі 4-ші деңгейден жоғары білімге ие (A деңгейінен жоғары).

Ауыл ерекшеліктері

Ауылдың орталығы – баптист Иоанн шіркеуі, оның зираты шамамен сопақ пішіндес жер учаскесін алып жатыр. Ауылдың көптеген ыңғайлылықтары осы аймақтың төңірегінде шоғырланған, соның ішінде ауылдық дүкен мен байланыс пошта бөлімшесі ("Сүтхана"), өнер галереясы ("Стабл Хаус Галереясы"), шайхана ("Примроуз Чайханасы"), паб ("Клив") және автомеханик ("Орчард Гаражы"). 1995 жылы ауыл тұрғындары жабылу қаупі төнген дүкенді сатып алу үшін акционерлік қоғам құрды, ол еркін иелік құқығын сатып алу үшін 86 000 фунт стерлинг жинады және ауылда сауда нүктесінің сақталуын қамтамасыз етті. Бұрын ауылда бірнеше басқа дүкендер де болған, соның ішінде жеке тұратын пошта бөлімшесі (және 2009 жылы жабылған "Royal Mail" сұрыптау кеңсесі, пошта қызметтері "Сүтханада" қайта ашылды), сондай-ақ қазір жеке үйге айналған киоск. Орталықтан шалғайда бұрынғы консервативтік клубтың орнында қайта салынған ауылдық үй орналасқан. Онда үлкен бас зал, жиналыстар залы және ас үй, сондай-ақ қызмет көрсету орындары мен оқ ату полигоны бар. Ауылдық үй мен автомеханикке жақын орналасқан жеміс бағы (сонымен қатар "Қалалық жеміс бағы" деп те аталады), ол 1965 жылы жергілікті тұрғынмен ауылдық қауымға сыйға берілген қоғамдық саябақ жері. Жеміс бағы жыл сайынғы Ластли мамыр мерекесін қабылдайды, және мамыр патшайымын таж кигізу үшін қолданылатын мүсінмен ойылған үлкен гранит тас бар. Ауылдан тыс жерде "Епископ тасы" орналасқан, ол Кейсли төбесінің төменгі бөлігінде және станцияға баратын жолдың жоғарғы бөлігінде орналасқан шекара тасы. Ол Эксетер епископының сапары құрметіне орнатылған, бірақ ол қай епископ екені белгісіз. Ауыл орталығынан тыс, A382 тас жолының бойында, Келли фермасының жерінде Келли кеніші орналасқан, ол сақталған кен, кейде экскурсиялар үшін жұртшылыққа ашылады. Ауылда 1876 жылы ашылған, бірақ 1963 жылы жабылған округтік бастауыш мектеп болған.

Ғибадат орындары

Қазіргі уақытта Ластлиде Сент-Джон Баптист шіркеуі бар, ол Англия шіркеуінің қауымдық шіркеуі ретінде ауылдың орталық бөлігінде орналасқан. Сонымен қатар, Рудж төбесінде, ауыл орталығынан тыс жерде баптист шіркеуі де бар. Ол 1853 жыл шамасында ауыл тұрғындарымен, ең бастысы, ауылмен ұзақ байланысы бар үлкен Амери отбасымен салынған. Қауымдық шіркеуде 450-600 жылдарға дейінгі ежелгі Датуидок тасы бар, ол оюлы тас. Ластлиге қызмет көрсететін басты жол – Бови Трейси мен Моретонхэмпстедтен A382 тас жолы. Бұл жол Ньютон Бушелл Трнпик Трасттың парламентке ұсынған петициясы бойынша консорциумнің өтінішімен салынған. Бұл бағытта күн сайын әрқайсысынан екі автобус қана жүреді, Ньютон Абботқа ең ерте сағат 10:00-де, ал Ньютон Абботтан соңғы рейс сағат 13:50-де кетеді. 2024 жылдың сәуір айынан бастап, тағы бір қызмет қосылды – 171 нөмірі, ол негізгі A382 бойында аялдамалармен жүреді, бірақ ауыл орталығында тоқтамайды, таңертең Тавистокқа бір рет, ал түстен кейін кері қайтады.

Теміржол

1866 жылдан 1964 жылға дейін ауылға Оңтүстік Девон магистралінен Моретонхэмпстед және Оңтүстік Девон темір жолының тармағы қызмет көрсетті, ауылдың ортасына жақын орналасқан Лустли темір жол станциясы, сондай-ақ қазіргі Лустлиге (бірақ сол кезде Бови приходінің құрамында болған) қызмет ететін Hawkmoor немесе Pullabrook Halt кішкентай Хакмур немесе Пуллабрук аялдамасы болды. Желі 1866 жылы жұртшылыққа ашылды, бұл аймаққа туристерді тартты, нәтижесінде жергілікті бизнес гүлденді. Ыңғайлы орналасқан Гейтхаус фермасы Клив қонақ үйіне айналдырылды, ол бүгінгі күнге дейін ауылдың пабы болып табылады. Темір жол жергілікті өнеркәсіптер үшін де пайдалы болды: фермерлердің өнімдері, гүлзар өсімдіктері және ұсталардың жасаған заттары пойызбен жіберілді. 1931 жылы станция «Баскервильдердің иті» фильміне түсірілім алаңы ретінде пайдаланылды, оның атауы уақытша өзгертілді. Темір жол көлігі 1930 жылға дейін өсті, содан кейін төмендеді. Маусымдық туристік сауданың көп болуына және аймаққа арналған көптеген қазіргі заманғы нұсқаулықтарда көрсетілуіне қарамастан, көлік шығындардың өсуін жабуға жеткіліксіз болды. 1957 жылы Mid Devon Advertiser газетінде жабылу мүмкіндігі жайлы хабарланды, бірақ зардап шеккен аудандардың приход кеңестерінің қарсылығына қарамастан, соңғы жолаушылар пойызы 1959 жылдың ақпанында жүрді, ал жүк пойыздары үздіксіз жүріп тұрды. Желі 1964 жылы (Бичинг балтасынан бірнеше жыл бұрын) жабылды. Ескі станция қазір тұрғын үй ретінде пайдаланылуда.

Жүру және велосипедпен жүру

Ескі темір жолдың көп бөлігі қазір Wray Valley жолына айналған, ол жаяу серуендеуге, велосипед тебуге және атпен жүруге ыңғайлы. Бұл – Ұлттық велосипед желісінің 28-ші бағытының бір бөлігі.

Табиғи орта

Ластли жақын маңдағы Ластли Клив (Клив – терең, тар шатқалды білдіреді) үшін танымал. Жолдар Кливті (көбінесе жалпы пайдаланымдағы жер) және оны қоршаған далалар, шалғындықтар мен ормандарды кесіп өтеді. Шатырдан моойға көрініс ашылады, ал Бови өзені орманды шатқалдың түбімен ағып өтеді. Көрінетін жабайы жануарлардың ішінде бұғылар, сирек кездесетін көбелектер және суқұс (өзен құсы) бар. Маусымның басында беткейлер көк қоңыраулар мен түлкіқұлақтарға толы болады. Ауыл орталығынан Бови Трейси бағытында Пуллабрук Орманы орналасқан, оның бір бөлігін Вудленд Траст, Англия Табиғаты және Дартмур Ұлттық паркі басқарады. Ол моойдың етегінде орналасқан және жаяу және атпен жүрушілер үшін танымал орын. Ауылдан Ноул жолымен, Урей өзені үстінен өтетін екі көпірге дейін немесе Рудждан Аспан қақпасы немесе Хислі жолдары арқылы оған қол жеткізуге болады.

1 мамыр мерекесі

Май мерекесінің тойлануы – карнавалдық шеру, май тоғашы биі және Май патшайымын таж кигізумен ауылдың маңызды оқиғасы. 1 мамыр дәстүрі 1905 жылға дейін үзіліп қалған, оны Сесил Торр қайта жаңғыртқан. Содан бері мерекелер мамыр айының бірінші сенбісінде өткізіліп келеді. Алғашқыда "тажды кигізу" Грейлендтің үстіндегі төбеде өткен. Мереке рәсімі өткен гранит тасқа Екінші дүниежүзілік соғыстың басталғанға дейінгі барлық Май патшайымдарының есімдері жазылған. 1954 жылы мереке қайтадан жаңғыртылып, Май патшайымының тағы орнатылған Қалалық баққа көшірілді. Бұл тас, алдыңғы тас сияқты, 1954 жылдан қазіргі уақытқа дейінгі барлық Май патшайымдарының есімдерін өз бойында сақтайды. 2000 жылдың мамыр айында Май мерекесінде жаңа тақ ашылды. Тақ жақын жердегі Блэкингстоун карьерінен алынған граниттен жасалған. Оны Дуг Купер жобалап, Уоррен Паппас қашап шығарған; оған "ММ" деп жазылған.

Ласли ауылының шоуы

Тамыздың банк демалыс күні ауылда Ластли жәрмеңкесі өтеді, ол 2010 жылы 4500-ден астам келушіні қамтыды. Жәрмеңкеде жеміс-көкөністен бастап фотосуреттерге дейінгі түрлі заттар бойынша жарыстар, сондай-ақ иттер көрмесі, сауда орындары, ойын-сауықтар, 10 шақырымдық қайырымдылыққа арналған жүгіру, терьерлер арасындағы жарыс, жергілікті қайырымдылық қорының шаралары және қой қырқу көрсетілімдері ұйымдастырылады. Жәрмеңке 1887 жылдан бері өткізіліп келеді және 1947 жылдан бері Келли шаруашылығының алқаптарында ұйымдастырылады. Ол крикет алаңының және бұрынғы теміржол станциясының жанындағы алқапта басталды (2001 жылы ауыз және тырнақ ауруының таралуы кезінде ол сол жерге қайта оралды). Жәрмеңкеден түскен артық қаражат ауылдағы көптеген қоғамдық жобалар мен игілікке жұмсалады. Қазірге дейін ауылға 15 000 фунт стерлингтен астам қаржы қайта инвестицияланды.