Кіріспе

Австралияның шығыс штаттары – Австралияның шығыс құрлықтық жағалауына іргелес орналасқан штаттар. Бұл штаттар – Виктория, Жаңа Оңтүстік Уэльс және Квинсленд штаттары, сондай-ақ Тасмания арал штаты. Австралиялық астаналық аумақ және Джервис шығанағы аумағы штаттар болмаса да, олар да осы топқа кіреді. Кейде Оңтүстік Австралия штаты да шығыс штаттарымен экономикалық байланыстары болғандықтан осы топқа қосылады. Қолданылған анықтамасына қарамастан, Австралия халқының көп бөлігі шығыс штаттарында тұрады. Оларда федералды астана Канберра және Австралияның үш ірі қаласы – Сидней, Мельбурн және Брисбен (барлығы да тиісті шығыс жағалауындағы штаттардың астаналары) орналасқан. 2021 жылы 100 000-нан астам халқы бар 19 австралиялық қаланың 16-сы шығыс штаттарында болды (Оңтүстік Австралияны қоса есептегенде 17), соның ішінде 500 000-нан астам халқы бар екі астана емес қала: Голд-Кост, Квинсленд және Ньюкасл, Жаңа Оңтүстік Уэльс. Климат жағынан аймақ негізінен ылғалды субтропикалық аймақпен сипатталады, сонымен қатар тропикалық (Квинсленд) және теңіздік климат (Австралия астанасы, Виктория, Жаңа Оңтүстік Уэльс) аймақтары да бар. Көп жағдайда шығыс штаттары Австралияның шығыс стандартты уақытын (AEST) пайдаланатындар ретінде анықталады және егер басқаша көрсетілмесе, бұл мақала осы анықтаманы ұстанады.

Шығыс пен батыстың аражігі

Шығыс штаттарды Батыс Австралиямен байланыстыратын бір ғана ірі теміржол желісі бар, ол 1917 жылы ашылған Транс-Австралия темір жолы. Шығыс штаттарды Батыс Австралиямен байланыстыратын бір ғана үлкен тас жол бар, ол 1942 жылы ашылған Эйр тас жолы. 1980 жылдан бері әртүрлі үкіметтер Австралияда жоғары жылдамдықты теміржол салуды ұсынды. Дегенмен, бұл теміржол тек Виктория, Жаңа Оңтүстік Уэльс және Квинсленд штаттарын байланыстырады. Аделаида жиі ұсыныстарға енгізіледі, ал бұрынғы «Жасылдар» партиясының жетекшісі Боб Браун Перт қаласын байланыстыратын жоғары жылдамдықты теміржолдың сөзсіз салынатынын айтқан. 2015 жылы Австралияға келген халықаралық туристер 24,1 миллиард доллар жұмсады. Оның 20,5 миллиард доллары немесе 85% шығыс штаттар мен аумақтардың үлесіне тиді. Сол сияқты, сол жылы шығыс штаттарға жасалған жеке сапарлардың саны 8 588 000 (85%) құрады, ал барлық мүмкін сапарлардың саны 10 133 000 болды. Бұл бес штат және аумақ Австралияның жалпы жер аумағының 37% құрайтын 2 829 463 км² жерді қамтиды.