Кіріспе

Канадалық дінге өтуші және имам Адил Шаркауи (араб тілінде عادل الشرقاوي, 1974 жылы туған) – Мароккода туған, Канада азаматы, имам. Ол 2003 жылдың мамыр айында Канада үкіметімен қауіпсіздік сертификаты бойынша тұтқындалды. Сертификат беру алдында, ол Ауғанстанда кеңес-қарама қарсы джихадистік лагерде оқығандығы туралы дәлелдер ұсынылды. Сот 1990 жылы алты ай бойы Пакистанға сапарының себептерін де толық қанағаттандырмады. Оның каратэмен айналысқандығын көрсететін дәлелдер де ұсынылды. Канада қауіпсіздік барлау қызметінің (CSIS) куәліктерінде оның "ракеталық граната тастағыштарды пайдалану, саботаж, қалалық және саботаждық әрекеттерді орындау сияқты салаларда да оқытылған болуы мүмкін" деген пікірлер айтылды. CSIS сондай-ақ "2001 жылғы 11 қыркүйек шабуылына қатысқандардың бірі дайындық үшін жауынгерлік өнермен айналысқан" деп мәлімдеді және Шаркауидің жасырын агент болуы мүмкін екенін ұсынды. Бұл екі жауапты министрдің қауіпсіздік сертификатын беруіне әкелді, одан кейін ол ұсталды, және осы дәлелдер Федералды соттың сертификатты қолдауына жеткілікті болды.

Халыққа ұнамайтын істерді қорғаушы

2013 жылдың тамызында Шаркауи екі шетелдік ислами экстремистің Монреальде өздерінің идеяларын тарату құқығын қорғады, тіпті олардың әйелдерге қатысты сексистік және мизогинистік көзқарастары болғанмен де. Қауіпсіздік алаңдауларын айта отырып, іс-шара өткізілуі тиіс болған конгресс орталығы оны тоқтатты. Шаркауи олардың Канадаға келуіне тыйым салуды исламофобия деп мәлімдеді. 2015 жылдың ақпан айында оның алты жас шәкірті Сирияға қашып кеткені хабарланды, олар Ислам террористік ұйымы ИИДҰ немесе «Нусра» майданына қосылу ниетімен кеткен деген күдік бар. Баспасөз конференциясында ол жұмыстан босатуды қабылдамайтындықтарын және оны адал емес деп бағалағандарын айтты. Джиллаба киіп, Шаркауи өзін құрбандыққа шалынған адам ретінде көрсетіп, зорлық-зомбылыққа шақыратын джихадизмді және ислами жобаны айыптау туралы талаптарды қабылдамады. Оның орнына ол батыс саясаткерлерін исламофобиялық мәдениетте мұсылмандарға қарсы зорлық-зомбылықты насихаттауда айыптады. 2008 жылдың маусым айында Шаркауи Канаданың Жоғарғы сотының қауіпсіздік сертификатын конституцияға қайшы деп тануына қол жеткізді. Бұл шешім Charkaoui v. Canada (Citizenship and Immigration) 2008 SCC 38 деп белгілі. Жоғарғы сот CSIS-ке терроризмді тергеу кезінде өзінің жазбаларын және нотаттарын жоюды тоқтатуға бұйрық берді. Алдыңғы 25 жыл бойы CSIS конституциялық заңдарын осындай жазбаларды жоюды талап ететіндей түсіндірген, бұл CSIS ақпаратын ашық соттан тыс ұстауға мүмкіндік берген тәртіп, бірақ Жоғарғы сот мұны қателік деп шешті. 11 қыркүйек оқиғасынан кейін барлау қызметкерлері полицияға жақындағандықтан, олар полиция сияқты өз тергеулерін ашық жариялауға тиіс болды. Сот төрешілері: «Ең орынды шара – Шаркауидің барлық іс материалдарын белгіленген судьяға беру міндетін растау және судья оны қарап шыққаннан кейін Шаркауи мен оның адвокатына ұсыну» деді.