Кіріспе
Солтүстік теңіздегі голландтық дауыл толқыны кедергісі – Oosterscheldekering (ағылшын тілінде: Шығыс Шелда дауыл толқыны кедергісі), Шувен-Дюивеланд және Норд-Бевеланд аралдары арасында орналасқан. Бұл Голландияны Солтүстік теңізден су тасқынынан қорғау мақсатында салынған бөгеттер мен дауыл толқыны кедергілерінің жиынтығы – Дельта жұмыстарының ең ірі құрылысы болып табылады. Дельта жұмыстарының салынуы 1953 жылғы Солтүстік теңіздегі су тасқынынан туған кең ауқымды зардаптар мен адам өмірінің қазасына жауап ретінде жүзеге асырылды.
The Oosterscheldekering ( English: Eastern Scheldt storm surge barrier), between the islands Schouwen Duiveland and Noord Beveland, is the largest of the Delta Works, a series of dams and storm surge barriers, designed to protect the Netherlands from flooding from the North Sea. The construction of the Delta Works was a response to the widespread damage and loss of life in the North Sea flood of 1953.
Қалқыма кедергісі
10,5 шақырымдық Остердамнан кейін, Дельта жұмыстарының екінші ең ұзын бөгеті – тоғыз шақырымдық Остершельдекеринг (kering – кедергі деген мағынаны білдіреді) бастапқыда жабық бөгет ретінде жобаланып, ішінара салынған. Бірақ, халықтың наразылығынан кейін, қалған төрт шақырымға үлкен шлюзді есіктер орнатылды. Бұл есіктер әдетте ашық болады, бірақ қолайсыз ауа райы болғанда жабылуы мүмкін. Осылайша, бөгеттің артындағы тұзды судың теңіз жануарлары сақталып, балық аулау мүмкіндігі жалғасады, ал бөгеттің артындағы жер судан қорғалған болады. Остершельдекерингтің жобасына қатысқан белгілі тұлғалардың ішінде Ян Агема бар, ал 1976 жылдан бастап жобаның дизайнын Франк Спааргарен басқарды. 1986 жылдың 4 қазанында Беатрикс патшайымы бөгетті ресми түрде ашып, былай деді: "Толқынды тоқтату бөгеті жабылды. Дельта жұмыстары аяқталды. Зеландия қауіпсіз!". Неелтье Янс жасанды аралында, бөгеттің бір шетінде: "Hier gaan over het tij, de maan, de wind en wij" ("Мұнда су ағыны ай, жел және біздің билігімізде") деген сөздері бар тақта орнатылған.
Құрылыс
Остершельдекеринг Дельта жобаларының ең қиын және ең қымбат бөлігі болды. Бөгетті салу он жылдан астам уақыт алды. Оны Ballast Nedam, Boskalis Westminster, Baggermaatschappij Breejenhout, Hollandse Aanneming Maatschappij, Hollandse Beton Maatschappij, Van Oord Utrecht, Stevin Baggeren, Stevin Beton en Waterbouw, Adriaan Volker Baggermaatschappij, Adriaan Volker Beton en Waterbouw және Aannemerscombinatie Zinkwerken құрамына кіретін мердігерлер консорциумы салды. Құрылыс 1976 жылдың сәуір айында басталды және 1986 жылдың маусым айында аяқталды. Бөгет үстіндегі жол 1987 жылдың қараша айында пайдалануға берілді. Жолды бұрынғы патшайым, ханшайым Джулиана 1987 жылдың 5 қарашасында, 1530 жылғы Сент-Феликс күніндегі су тасқынынан кейін өткен 457 жыл толуына орай ашты. Осы су тасқыны Зеландияның үлкен бөлігін шайып кеткен болатын, ал жаңа бөгеттің орны осы аймақтан жоғары орналасқан. Салуды жеңілдету үшін сағаның ортасында Неелтье Янс атты жасанды арал жасалды. Құрылыс аяқталғаннан кейін арал келушілерге білім беру орталығы және техникалық қызмет көрсету жұмыстары үшін база ретінде қайта жаңартылды. Бөгет 65 бетон тіреуге және әрқайсысының ені 42 метр болатын 62 болат есікке негізделген. Бөлшектер құрғақ докта құрастырылды. Аудан сумен толтырылды, содан кейін арнайы құрылыс кемелерінің шағын флоты тіреулерді көтеріп, оларды соңғы орналасқан жерлеріне орнатты. Әр тіреудің биіктігі 35-38,75 метр, ал салмағы 18000 тоннаға жетеді. Бөгет 200 жылдан астам қызмет етуге арналған. Остершельдекеринг кейде әлемнің сегізінші кереметі деп аталады. Америка Құрылыс Инженерлерінің Қоғамы оны қазіргі заманғы әлемнің жеті кереметінің бірі деп жариялаған.
Операция
Плотина қолмен басқарылады, бірақ адам бақылауы сәтсіз болған жағдайда, электрондық қауіпсіздік жүйесі қосымша қорғаныс ретінде жұмыс істейді. Голландия заңы плотинаның жабылу шартындарын реттейді. Есіктерді толық жабу үшін су деңгейі қалыпты теңіз деңгейінен кемінде үш метр жоғары болуы тиіс. Әрбір шлюз ай сайын сынақтан өтеді. Төтенше жағдайлар бойынша процедуралар белгіленген күндері тексеріледі. Сынақ сәтті аяқталғаннан кейін, жалюзилер тез ашылады, осылайша толқын қозғалысына және жергілікті теңіз экожүйесіне тигізетін әсерді барынша азайтуға болады. Есікті жабуға шамамен бір сағат уақыт кетеді. Жылдық жұмыс шығыны 17 миллион еуроны құрайды. 1986 жылдан бері су деңгейі үш метрден асып кеткен немесе одан да жоғары болады деп болжанған жағдайларда плотина жиырма сегіз рет жабылды. Соңғы рет 2022 жылдың 31 қаңтарында "Корри" даулынан кейін жабылды.
Жауын-шашыннан электр энергиясын өндіру
2015 жылы бөгетке Токардо Т2 бес толқынды турбинасы орнатылды, олар 50 метрлік жол көпірінен тіреліп, барлық турбиналарды бірден судан шығаруға мүмкіндік беретін айналмалы конструкцияға ие болды. Турбиналар бөгеттің оңтүстік жағындағы сегізінші шлюз арнасына орнатылып, 2016 жылы Нидерландының электр желісіне қуат беруді бастады. Бұл орнатудың құны шамамен 12,4 миллион АҚШ долларын құрады және Нидерландыдағы ең ірі толқындық электр энергиясы жобасы болды. Жоба 2023 жылы сегіз жылдық пайдаланудан кейін тоқтатылды.