Кіріспе

Нидерландыдағы кеме арнасы

Nieuwe Waterweg ("Жаңа су жолы") – Нидерландыдағы кеме арнасы. Ол Маасслюс қаласының батысынан Рейн-Маас-Схельда дельтасының тармағы Het Scheur-ден Холандтың Құйрығындағы Солтүстік теңізге дейін, Масмондқа дейін созылады, онда Nieuwe Waterweg Маасгельге жалғасады. Бұл Рейн өзенінің жасанды сағасы болып табылады. 1872 жылы ашылған және шамамен 1,5 км ұзындығы бар Nieuwe Waterweg, Ретердам қаласы мен портын теңіз кемелері үшін қолжетімді ету мақсатымен салынды, себебі Рейн өзенінің табиғи салалары толып кеткен болатын. Су жолы – әлемдегі ең жұмысты порттардың бірі – Роттердам портына басты кіреберіс болғандықтан, өте қарбалас кеме қатынасы болып табылады. Теңізге кіреберіс жағында Maeslantkering деп аталатын су тасқынынан қорғау жүйесі орнатылған (1997 жылы құрылысы аяқталды). Nieuwe Waterweg арқылы көпірлер мен туннельдер жоқ.

Тарих

XIX ғасырдың ортасына қарай Роттердам әлемдегі ең ірі порт қалаларының біріне айналды, негізінен Германиядан Ұлыбританияға тауарларды транзитпен тасымалдаудың арқасында. Кемелердің қозғалысының артуы сыйымдылық мәселесін тудырды: өзен дельтасындағы көптеген тармақтар портқа жетіп баруды қиын етіп берді. 1863 жылы Ротердамнан Солтүстік теңізге дейін үлкен теңіз кемелері үшін жаңа канал салуға рұқсат беретін заң қабылданды. Гидравликалық инженер Питер Каландқа "Голландияның ілгері жағынан" каналды кесу және Рейн сағасын теңізге дейін кеңейту тапсырылды. Бұл жобаның эскиздері 1731 жылы Николаас Самуэльц Крукиус жасаған, бірақ Роттердам портының құлдырауына жол бермеу үшін оны іске асыруды кейінге шегерді. Құрылыс 1863 жылғы 31 қазанда басталды. Бірінші кезең Розенбургтен Голландияның ілгері жағына дейінгі шаруашылық жерлерді сатып алудан тұрды. Екінші кезеңде екі бөгет бір-біріне параллель салынды, бұл 2 жылға созылды. Каланд жағалау теңіз ағымдарын бұзып, кеме қатынасы жолындағы шөгіндіні азайту үшін бөгеттерді теңізге 2 км-ге дейін созуды ұсынды. Бөгеттердің құрылысы аяқталғаннан кейін үшінші кезең су жолын қазумен басталды. Бұл 1866 жылғы 31 қазанда басталды және үш жылдан кейін аяқталды. Қазылған топырақтың көп бөлігі басқа бөгеттер мен жағалауларды нығайту үшін пайдаланылды. Соңғы кезең жаңа су жолын теңізден және өзеннен бөліп тұрған бөгетті бұзудан тұрды. 1872 жылы Nieuwe Waterweg аяқталды және Роттердамға оңай жетіп болу мүмкіншілігі пайда болды. Токтар мен эрозияның салдарынан кеме қатынасы жолы біршама кеңейтілді. Дегенмен, қазіргі супертанкерлердің сусыру тереңдігіне байланысты, оны үнемі тебу қажет. 1997 жылы Дельта жұмыстарының соңғы бөлігі – Maeslantkering Nieuwe Waterweg сағасының жанында пайдалануға берілді. Бұл дауылдық тосқауыл Роттердамды солтүстік-батыстан соққан Бофорт шкаласы бойынша 10-12 күшті дауылдардан қорғайды.

Қазіргі жағдай

Nieuwe Waterweg Роттердам портына Солтүстік теңізге терең су арнасын қамтамасыз етеді. Голландияның Құқығынан бастап, ол шамамен Nieuwe Maas су жолы ретінде жалғасатын жерге дейін созылады. Голландияның Құйрығындағы құмдарды бұзған алғашқы Nieuwe Waterweg тек ұзын болды, бірақ шамамен 1877 жылы канал әлдеқайда үлкен және кеңірек жасалып, қазіргі Nieuwe Waterweg құрылды. Қазіргі уақытта каналдың ені шамамен 150 метрге дейін жетеді және Амстердамның тік жолақ нүктесінен (Amsterdam Ordnance Datum) төмен қазылып, тереңдетіледі. Нидерландтың Rijkswaterstaat мемлекеттік агенттігі каналды күтіп ұстауға жауапты.

Маасмонд

Nieuwe Waterweg Солтүстік теңізіне құятын жері, Холанд Құйрығы (солтүстік жағалау) мен Маасвлакте аралығы Маасмонд деп аталады. Ол екі навигациялық шам мұнарасымен белгіленген, олар Паддестолен ("саңырауқұлақ") деп аталады. Nieuwe Waterweg Солтүстік теңізде Маасгеулге қосылады.