Кіріспе

Реджинальд А. Фессенден үйі – Массачусетс штатының Ньютон қаласындағы Chestnut Hill ауылында орналасқан тарихи үй. Бұл үй 1919 жылдан 1932 жылы қайтыс болғанға дейін "радио хабарларын таратудың әкесі" атанған өнертапқыш Реджинальд А. Фессенденнің (1866–1932) тұрғын үйі болды, себебі ол адам дауысын және музыканы радио арқылы алғаш рет таратуға қол жеткізді. Фессенденнің еңбектерінің маңыздылығын ескере отырып, 1976 жылы бұл үй Ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды.

Сипаттама және тарих

Фессенден үйі – архитектуралық жағынан ерекшеленбеген үш қабатты кірпіштен салынған ғимарат, сыртын сылап, төбесі плиткамен жабылған. Оның жергілікті стильде жасалғандығы байқалады, кіреберіс есігінің шатыры, үлкен орталық мұржасы және жалпы асимметриялық құрылысы бар. Ішкі жағында дәстүрлі орталық зал жоспары сақталған. Үйдің сыртқы және ішкі бөліктері Фессенденнің иелігінде болғаннан бері көп өзгермеген; көзге түсетін жалғыз өзгеріс – шығысқа қараған терезелерге күн қорғағыш қосылған. Реджинальд А. Фессенден 1866 жылы Квебекте дүниеге келді және 1884 жылы Бишоп университетіне математикалық дарынды жас бала ретінде қабылданды, бірақ бітірмей кетіп қалды. 1886 жылы ол Томас Эдисонның өнертапқыш шеберханасында жұмыс істеді. Пурдью университетінде және Питтсбург университетінде оқытушы болып жұмыс істеген кезеңде Фессенден сымсыз телеграфияның жаңа саласында зерттеулер жүргізді. Өмірінің қалған бөлігінде ол өнеркәсіпте тікелей жұмыс істеді немесе кеңесші ретінде қызмет етті, бірақ көбінесе жақсы жағдайда өмір сүрмеді және көптеген өнертабыстар жасады. 1904 жылы ол айналмалы ұшқындық генераторды ойлап тапты, ал 1906 жылы Массачусетс штатында үлкен генератор салып, одан сөйлеу трансляциясын сәтті жүзеге асырды. Сонымен қатар, ол жеке жиіліктерді біріктіріп, естілетін үйлесімді дыбыс құруға болатынын ашты. Өлгеннен кейін өнертапқыш және кәсіпкер Элиху Томсон оны «осы заманның Маркониден де ұлы сымсыз өнертапқышы» деп сипаттады. Фессенден 1919 жылы Ньютон үйін сатып алды және 1932 жылы қайтыс болғанға дейін сол жерде тұрды. Ол соңғы жылдарын Бермудада өткізгенімен, бұл үй АҚШ-та оның өмірімен ең ұзақ байланысы бар орын. Қазір де жеке меншіктегі үй, және ол көпшілікке ашық емес. Үй 1976 жылдың 7 қаңтарында Ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды және Фессенденмен ұзақ мерзімді байланысы бар сирек орындардың бірі екендігін мойындау үшін Тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді.