Нидерландыдағы Хёйсден қаласының тарихы мен ерекшеліктері
Heusden
Хеусден – Нидерландының оңтүстігіндегі муниципалитет. Ваалвейк пен 'с-Хертогенбос қалалары арасында орналасқан. Лоонсе-эн-Друнсе-Дюнен ұлттық паркінің бөлігі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Хеусден – Нидерландының оңтүстігіндегі муниципалитет және қала. Ол Ваальвик және 'с-Хертогенбош қалаларының арасында орналасқан. 1997 жылы Херпт, Хесбин, Хедикхуизен, Доверен және Оудхьюсденді қамтитын Хеусден муниципалитеті Друнен және Влименмен біріктіріліп, қазіргі түрін алды. Loonse en Drunense Duinen ұлттық паркінің орталық бөлігі Хеусден муниципалитетінің аумағында орналасқан.
Heusden is a municipality and a town in the South of the Netherlands. It is located between the towns of Waalwijk and 's Hertogenbosch. The municipality of Heusden, including Herpt, Heesbeen, Hedikhuizen, Doeveren, and Oudheusden, merged with Drunen and Vlijmen in 1997, giving the municipality its current form. The middle part of national park the Loonse en Drunense Duinen is located in the municipality of Heusden.
Хаусден қаласы
1997 жылға дейін Хьюсден дербес муниципалитет болып табылды, оның құрамына Херпт, Хесбин, Хедикхуйзен, Доверен және Оудхьюсден елді мекендері кірді.
Before 1997, Heusden was a municipality in itself, that included the communities of Herpt, Heesbeen, Hedikhuizen, Doeveren, and Oudheusden.
Қалқа
Меза (Маас) өзені жағасындағы Гейсден елді мекені Гейсден қамалының салынуымен басталды, ол 1202 жылы Брабант герцогы бұрынғы қаланы қиратқаннан кейін салынды. Бұл бекініс су қорғау жүйелерімен және доньонмен (қамал мұнарасымен) тез кеңейтілді. 1318 жылы Гейсден қаласына қала құқығы берілді. Гейсден қамалы Брабант герцогтарының бірінен кейін біріне тиесілі болды; 1357 жылы ол Голландия графтарының қолына өтті. Қоршаулар мен бекініс орлар салынды, қамалды қаланың қорғау қабырғаларына енгізіп, оның бекініс қызметін жойды. Содан кейін мұнара оқ-дәрі сақтау орны ретінде пайдаланылды. 1680 жылдың 24 шілдесінде Гейсденді қатты дауыл шарлады, соққан шаңқай доньонды жарып өтті. Алты мың пұт оқ-дәрі және басқа да жарылғыш заттар жарылып, қамалды қиратты. Ылғалды қираған қалдықтарды тазалауға жеті апта кетті. Қамал толыққанды түрде қайтадан салынбады. Дегенмен, 1987 жылы негізгі құрылымдардың сыртқы көрінісі қалпына келтірілді.
The settlement of Heusden on the river Meuse (Maas) started with the construction of Heusden Castle, which replaced an earlier castle destroyed by the Duke of Brabant in 1202. This fortification was quickly expanded with water works and a donjon (castle keep). The city of Heusden received city rights in 1318. Heusden's castle had belonged to successive dukes of Brabant; in 1357 it passed into the hands of the counts of Holland. Ramparts and moats were constructed, bringing the castle within the city's fortifications and resulting in the loss of its function as a stronghold. The donjon was then used as a munition depot. On 24 July 1680, a terrible thunderstorm hit Heusden, and lightning struck the donjon. Sixty thousand pounds of gunpowder and other ammunition exploded, destroying the castle. It took seven weeks to clear the rubble and debris. The castle was never fully rebuilt. However, outlines of the main features were restored in 1987.
Қалдықтар мен қалпына келтіру
Сегіз жылдық соғыс басталғанда (1568–1648), Гейсденді испандықтар басып алды. Бірақ 1577 жылы Гент бейбіт келісімінен кейін Гейсден халқы Оранж князі Вильгельммен одақтасты. Вильгельм қаланың Мез өзені маңындағы стратегиялық маңызды орнын нығайтып, бекініс салуға бұйрық берді. 1579 жылы ор қазу және бастиондар, қабырғалар мен равелиндер салу жұмыстары басталды, ал 1597 жылы аяқталды. XIX ғасырдың басында қорғаныс құрылыстары тозығып, бұзылып жатты. Алайда 1968 жылы кең ауқымды қалпына келтіру жұмыстары басталды, бекіністер мұқият қайта салынды. Бұл жұмыс 1649 жылы атақты голланд картографы Виллем Блаудың ұлы Йоханнес Блау жасаған Гейсден қаласының картасына негізделген және одан шабыттанған. 1980 жылы Гейсден қаласы Еуропалық Urbes Nostrae қалпына келтіру сыйлығын алды. Қазіргі таңда Гейсденге жыл сайын 350 мыңнан астам турист келіп, тарихи қала орталығын аралап, бір кезде мықты бекініс болған қаланың қабырғаларымен серуендейді.
At the beginning of the Eighty Years' War (1568–1648), Heusden was occupied by the Spanish. In 1577, however, following the Pacification of Ghent, the people of Heusden allied with William, Prince of Orange. William consolidated the town's strategic position near the river Meuse, and ordered fortification works to be constructed. Work started in 1579 with the digging of moats and the construction of bastions, walls, and ravelins, and was completed in 1597. By the early nineteenth century, the defence works fell into disrepair and were dismantled. In 1968, however, extensive restoration works started, and fortifications were carefully rebuilt, based on and inspired by a 1649 map of the city of Heusden by Johannes Blaeu, son of the famous Dutch cartographer Willem Blaeu. In 1980, the city of Heusden received the European Urbes Nostrae restoration prize. Heusden currently draws over 350 thousand tourists every year who visit the historic town centre and walk the walls that once made it a formidable stronghold.
Хаусден қала әкімдігі қазасы
1944 жылдың қазан айында, Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына қарай, Тильбург және Гертогенбош қалалары одақтас күштер тарапынан босатылды. Меза өзені арқылы салынған көпір сол кезде әлі немістер басып алған Гейсденнің стратегиялық маңызға ие болуын қамтамасыз етті. 1588 жылы салынған ескі қала әкімшілігінің жертөлелері артиллерия оқтарынан азаматтарды қорғауға арналған баспана болды. Неміс Вермахты ғимаратты байланыс орталығы және госпиталь ретінде пайдаланды. Маркет-Гарден операциясынан кейін бірнеше апта өткен соң, 20 қазан 1944 жылы одақтастардың «Фазан» операциясы басталды. Бельгиядан шабуылдаған Бірінші канад армиясы және шығыстан шабуылдаған Екінші британ армиясы Солтүстік Брабанттың орталық және батыс бөліктерін босату үшін күресті. 4 қараша күні, қатты артиллерия оғының астында, екі шотланд «Хайлендер» полкі алға жылжыды, ал 170 азамат қала әкімшілігінің жертөлерінде паналады. 5 қарашаның таңында үш неміс инженері бұрын орнатылған 40 метрлік мұнараға жарылғыш заттарды жарыққызып, оны құлатты. Осы оқиғада 134 адам қаза тапты. Гейсден қирады. Сол түні қала тұрғындарының оннан бірі қала әкімшілігінің жертөлерінде көз жұмды. Қаза тапқандардың 74-і, яғни жалпы санының жартысынан астамы 16 жасқа дейінгі балалар еді. Бірнеше сағаттан кейін 51-ші «Хайленд» дивизиясының королевалық «Камерон Хайлендерлер» полкінің 5-ші батальоны Гейсденді босатты. Көзі куәгерлерінің айтуынша, 4 қарашада неміс сарбаздары жарылғыш заттарды қала әкімшілігінің мұнарасына, сондай-ақ екі шіркеуге, жел тегірменіне және Гейсдендегі сүт зауытына әкелген. Кен инженері, командир Пфюльдің бұйрығымен әрекет еткен, сержант Ботник мұнараның шығыс бөлігін қиратты, осылайша мұнараның көшеге емес, қала әкімшілігіне құлауын қамтамасыз етті. Кейіннен британдық азаматтық басқару осы оқиғаны тергеді. Алайда, Пфюль, Ботник және олардың серіктестері сотталып, жазаланбады. 1956 жылы жаңа қала әкімшілігі салынды. «Босше мектебі» стилінде жобаланған және салынған бұл ғимараттың сәні бұрынғы готикалық стиліндегі ғимараттан әлдеқайда төмен болды. Аула алдындағы ескерткіш тақтада 1944 жылдың 4 қарашасынан 5 қарашасына дейінгі түнде қаза болғандардың есімі мәңгі сақталады. Онда былай деп жазылған: «Жолдас, сен тұрған жерде 1944 жылдың 5 қарашасында жүз қырық үш азамат соғыстың құрбаны болды». Мұнарадағы ірі қоңыраулардың бірінде: «Туған-туыстар, мен соққанда біліңдер: Сендердің көптеген, көптеген қаза тапқандарың соғыстың қайғылы олжасы емес, Құдайдың тойына шақырылған қонақтар», – деген жазу бар. Сондай-ақ ғимараттың ішінде «5 қараша 1944. Мұнда тасқа жазылған ешбір іс-қимыл немесе арман, өмір жоқ, тек олардың жоқ екендігінің мәңгілік фактісі ғана» деген эпитафия орналасқан. Осы қаза тағдыры («Stadhuisramp») жыл сайын еске алынады. 1997 жылы Гейсден, Дрюнен және Влимен муниципалитеттері біріккеннен кейін қала әкімшілігі бастапқы қызметін жоғалтты. 2005 жылдан бері ғимаратта келушілер орталығы орналасқан.
In October 1944, towards the end of World War II, the cities of Tilburg and 's Hertogenbosch (Den Bosch) were liberated by the Allied forces. The bridge across the river Meuse made Heusden, then still occupied by the Germans, strategically significant. The cellars of the old town hall, built in 1588, were a shelter for civilians during artillery fire. The German Wehrmacht used the building as a communication centre and hospital. A few weeks after Operation Market Garden, the allied Operation Pheasant started on 20 October 1944. The First Canadian Army (advancing from Belgium) and the 2nd British Army (advancing from the east) fought to liberate central and western North Brabant. On Saturday 4 November, under heavy artillery fire, two Scottish Highlander regiments advanced, and 170 civilians sought shelter in the town hall cellars. In the early morning of 5 November, three German army engineers detonated explosive charges they had placed earlier in the 40 metre tower. It collapsed, killing 134 people. Heusden was decimated. One tenth of the town's population died that night in the town hall cellars. Seventy four victims, i. e. more than half of the total number, were children aged 16 or younger. Only hours later, the 5th battalion of the Queen's Own Cameron Highlanders from the 51st Highland Division liberated Heusden. Witnesses have stated that on 4 November German soldiers carried explosives into the town hall tower, and also into two churches, a windmill, and dairy factory in Heusden. NCO (non commissioned officer) Bottnick, who was probably following orders from commander Pfühl, a mining engineer, undermined the eastern part of the tower, ensuring that it would collapse on the town hall, not on the street. Later, these events were investigated by the British Civil Affairs. However, this has never resulted in the trial and punishment of Pfühl, Bottnick, and their accomplices. A new town hall was erected in 1956. Designed and built in the style of the Bossche School, it has much less splendour than its late gothic predecessor. A memorial tablet in the forecourt still remembers the lives that were lost in the night of 4 to 5 November 1944. Its inscription: "Wandelaar, waar gij staat vielen vijf november 1944 honderd vier en dertig burgers den oorlog ten offer." ("Passer by, where you are, on five November 1944 one hundred and thirty four civilians fell victim to the war.") Inscriptions on one of the larger bells in the tower "Nabestaanden, als ik luid, weet: Uw vele, vele doden zijn niet oorlogs droeve buit, maar aan 't Gastmaal Gods genoden." ("Relatives, when I ring, know: Your many, many decedents are not the sad spoils of war, but the guests of God's banquet. "), and an epitaph "5 November 1944. Hier staat in steen geschreven geen daad of droom, geen leven, maar slechts het blijvend feit van hun afwezigheid" ("5 November 1944. Here is written in stone no act or dream, no life, but only the permanent fact of their absence") in the building itself are also dedicated to the memory of the victims. The massacre ("Stadhuisramp") is commemorated every year. With the fusion of the municipalities of Heusden, Drunen and Vlijmen in 1997, the town hall had lost its original function. Since 2005, the building has housed a visitors centre.