Кіріспе

Ахаванич (,/æ//k//ə/'/v//æ//n//ɪ//k/ akəVANik; Achadh a’ Mhanaich) – Шотландияның Кейтнесс аймағындағы Лох Стемстер көлінің жанында орналасқан ерекше мегалитикалық, жылқынің ілмегі тәрізді құрылым. "Тастар алаңы" деген мағына беретін бұл жерде бастапқы 54 тастың 36-сы бүгінге дейін сақталған, олардың көпшілігі құрылымның батыс жағында орналасқан. Бұл тастардың орналасуы өте сирек, себебі тақталар әдеттегі қатарлап орналасудың орнына шеңбердің ортасына қарай бағытталған. Тастардың бұрышы да ерекше. Ұлыбританиядағы көптеген тас шеңберлерінде тастар жалпақ жағымен ортаға қаратылады, бірақ Ахаванич тастары 90 градус бұрышпен қатарға қарап тұр. Тас шеңбері "U" әрпі сияқты ашық күйінде сақталған, және ол ешқашан жабылмағанын көрсететін дәлелдер бар. Қалған 36 тас ішіндегі ең үлкенінің биіктігі 2 метрді ғана құрайды, ал орташа биіктігі 1,5 метр шамасында. Бұл орын ұзақ жылдар бойы ескерілмей, қоршалған аумақта өсіп кеткен шөптермен толып жатты, кірушілерге ішке кірмеу ұсынылды. Бірақ, жақында орын тазартылып, қоршау шекарасы өзгертіліп, ақпараттық тақталар орнатылып, кіру мүмкіндігі жақсартты.

Өмірбаян

Ахаванич Шотландияның Кейтнесс аймағында, Лох Стемстердің жанында орналасқан. Оның салыстырмалы түрде кішкентай тастарының ең биігі 2 метр (6 фут 6 дюйм) биіктікте. Кейбір тастар бұрын биік болған болуы мүмкін, бірақ ауа райының әсерінен жарылып, бөлініп кеткен. Қазіргі таңда бұл жерде 36 тас қалды, ал бастапқыда шамамен 54 тас болған. Көптеген тас шеңберлерінде тастардың жалпақ беттері орнатудың бағытын ұстанады, бірақ Ахаваничте бұл беттер «бүйірінен» орналасқан. Тас плиталар жер мен тас үйіндісіне орнатылған сияқты, бұл орталық бөлікті тегістеудің нәтижесі болуы мүмкін. Бұл құрылыстың мақсаты мен жасалған уақыты белгісіз, бірақ ол қола дәуіріне жатады деп саналады. Орнатудың солтүстік-шығыс бұрышынан сыртта, шөп арасынан көтерілген кішкентай плиталар бар (мүмкін, цисттік жерлеулердің қалдықтары). Оңтүстік-шығыс жағында, төбеде орналасқан камералы қабірдің қалдықтары да бар. Осыған ұқсас құрылымды таба алатын тағы бір орын – 23 шақырым қашықтықтағы Брубстер, онда 32 тастың орнатуынан 9 тас сақталған, ал Брубстердегі орнатудың ашық жағы оңтүстік-батысқа қараған. Ахаваничтегі ашық жақ оңтүстік-шығысқа қараған. Ахаваничтің жасы шамамен 4000 жыл деп есептеледі, бұл аймақтың әр жерінде кездесетін 5000 жылдық құмыра тәрізді жерлеу орнымен салыстырғанда жас саналады. Бұл құрылым Кайтнесс тас тобына жататын тастан салынған. Бұл тас шеңбердің мақсаты әлі белгісіз, бірақ табылған сүйектер бұл құрылымның діни ғұрыптар орындалған орын болғанын көрсетеді.