Кіріспе

Ағылшын романшысы және баспагер,
шытырман оқиғалар мен детектив жанрындағы жазушы

Сэр Макс Пембертон (19 маусым 1863 – 22 ақпан 1950) – негізінен шытырман оқиғалар мен детектив жанрында еңбек еткен танымал ағылшын романшысы және баспагер.

Өмір

Ол Санкт-Олбанс мектебінде, Мерчант Тейлор мектебінде және Кембридждегі Каюс колледжінде білім алған. Клуб мүшесі, журналист және дэнди (Лорд Нортклифф оның "әсем жилеттеріне" қызығушылық танытқан), ол Флит-стрит пен "The Savage Club" клубына жиі баратын. Пембертон 1892–1893 жылдары "Chums" балалар журналының редакторы болды. 1896–1906 жылдары ол сондай-ақ "Cassell's Magazine" журналын редакциялады (қараңыз), онда Р. Остин Фримен мен Уильям Ле Кьюдің алғашқы туындыларын жариялады. Оның ең танымал туындысы "Темір қарақшы" 1890 жылдардың басында бестселлер болды және оның өнімді жазу мансабын бастады (төменде қараңыз). Бұл – әлемдік флоттардан жылдам басып өтетін, Атлант мұхитындағы кемелерге үрей келтіретін газбен жүретін темір кеме туралы әңгіме. Басқа да көрнекті туындыларының қатарында "Капитан Блэк" (1911) кітабы бар. Пембертонның 1894 жылғы "Jewel Mysteries: From a Dealer's Note Book" жинағы ұрланған зергерлік бұйымдар туралы құпия әңгімелерден тұрады. Оның "Беатриче Венециялық" (1904) және "Паулина" (1922) романдары Наполеонның Италиядағы әскери науқандарына арналған. 1908 жылдың қаңтарында, Пембертонның досы және "Crimes Club" мүшесі Бертрам Флетчер Робинсонның қайтыс болғаннан кейін бір жыл өткен соң, ол "Cassell" баспасынан "Анархия дөңгелектері" атты әңгімесін жариялады. Бұл кітапта "Автордың сөзі" түрінде келесі кітапқа арналған алғы сөз бар: "Анархия дөңгелектері" – анархистер мен қаскөйлер туралы оқиғалық туынды, ол Континенттік Еуропада өрбиді. Романның батыры Брюс Дрисколл – Кембридждегі Иисус колледжінің жақында бітірушісі, және ол Робинсонның прототипі болған сияқты. 2010 жылдың желтоқсан айында Макс Пембертонның "Анархия дөңгелектері" Пол Спиринг пен Хью Кукпен бірлесіп факсимиль түрінде жинақталып, таныстырылып, қайта жарияланды. 1914 жылдың күзінде Пембертон Г.К. Честертонның "Донингтон ісі" атты "Әке Браун" әңгімесін "The Premier" атты британдық мерзімді басылымда жариялады. Бұл әңгіме 1981 жылы "Chesterton Review" журналында қайта басылды. 1920 жылы Пембертон Лондон журналистика мектебін құрды және Альфред Хармсворт, 1-ші виконт Нортклифф туралы өмірбаян жазды. Ол Мадам Мари Тюссоның немересі және Джозеф Тюссоның қызы Элис Тюссоға үйленген. Пембертон сонымен қатар 1934 жылы Ройс қайтыс болғаннан кейін жарияланған сэр Генри Ройстің өмірбаянын жазды.

Құрметтер

Пембертон 1928 жылғы туған күнге арналған наградалар тізімінде 1 маусымда рыцарь дәрежесіне ие болды.