Кіріспе
Тонга Корольдігінің ең ірі христиан діні – Тонганың еркін Веслиан шіркеуі (FWCT; Тонга тілінде: Siasi Uēsiliana Tau‘atāina ‘o Tonga) – Тонгадағы методисттік дін. Бұл елдегі ең ірі христиан конфессиясы және оны жиі мемлекеттік шіркеу деп жаңылыстырады. Оның тамыры Лондондық миссионерлік қоғамнан келген алғашқы миссионерлердің келуімен және Веслиан методистік миссионерлік қоғамының қызметімен байланысты, соңғысы оның методисттік екенін бекітті. Тонга Корольдік отбасы Евангелиенің аралдық корольдікте пайда болған сәтінен бері Шіркеумен тығыз байланыста болып келеді, олардың көптеген мүшелері көрнекті тұлғалар болып табылады.
The Free Wesleyan Church of Tonga (FWCT; Tongan: Siasi Uēsiliana Tau‘atāina ‘o Tonga) is a Methodist denomination in Tonga. It is the largest Christian denomination in the nation and is often mistaken to be its state church. It has its roots in the arrival of the first missionaries from the London Missionary Society and the ministry of the Wesleyan Methodist Mission Society, the latter of which cemented its Methodist identity. The Tongan Royal Family has had a close relationship with the Church ever since the advent of the Gospel in the island kingdom, with many of them as prominent members;
Шығу тегі
Тонганың еркін Веслиан шіркеуі Тонганың орнатылған еркін шіркеуі мен Австралазияның методист шіркеуімен толық байланыста болған, азшылық Веслиан шіркеуі арасындағы бірігудің нәтижесінде құрылды. 1898 жылы Джордж Тупу II жүргізген реформаларға дейін орнатылған шіркеу "Веслиандық еркін шіркеу" немесе "Тонганың еркін Веслиан шіркеуі" (ескі тонга орфографиясы: Koe Jiaji Ueseliana Tauataina o Toga) деп белгілі болды.
1924 жылы патшайым Салоте Тупу III, өзінің шөптесі Джордж Тупу I құрған еркін шіркеуді Веслиандық методист шіркеуімен біріктіруге (еркін шіркеушілер Siasi Fakaongo, яғни "бағыныштылардың" шіркеуі деп қысыммен атаған) сәтті басшылық етті. Екі конфессия арасындағы қарым-қатынас керісті болды, себебі 1885–1887 жылдарғы дағдарысқа қатысқан көптеген адамдар әлі де тірі болды.
Ұлы Веслияндық шиғыры және 1885-1887 жылдардағы дағдарыс
Дағдарыс 1885 жылдың қаңтарында басталды, ол кезде Тупу I және оның кеңесшілері, әсіресе бұрынғы Веслиан миссионері және кейін премьер-министр болған Ширли Вальдемар Бейкер ('Миса Пека'), шетелдік миссионерлік араласудан толық тәуелсіздік алу жолында маңызды рөл атқарды. Олар Жаңа Оңтүстік Уэльс Веслиан методистік конференциясынан бөлініп, тонгалықтардан өз патшаларына адалдықтарын көрсету үшін Веслиан шіркеуін тастап, жаңадан бөлінген Тонга еркін шіркеуіне қосылуды талап етті. Бұл Тонга үкіметі мен Тонга еркін шіркеуінің өкілдерінен қалған Веслиандарға қарсы ауыр қуғын-сүргінге әкеп соқты. Сондықтан, STT теңіз арқылы басқа методист шіркеулеріне жүгінудің орнына, Жаңа Зеландиядағы Пресвитериан шіркеуінен пастор тағайындап, 1925 жылы қайтыс болған Уоткиннің орнына жаңа президент етіп қойды.
Соңғы өзгерістер
Жақында Шіркеудің жылдық бас конференциясы теологиялық біліктілік үшін ең төменгі талапты Тонга тіліндегі Пасторлық қызмет атқару туралы сертификаттан Ағылшыл тіліндегі Теология дипломына көтеру туралы ұсынысты бекітті. Шіркеу діни қызметкерлерін кәсіби білім беруге басымдық береді, теологиялық оқуды Сіаатоутай діни колледжіндегі жергілікті семинариясында ағаш өңдеу, бухгалтерлік есеп және ауыл шаруашылығы сияқты әртүрлі кәсіптер мен қолөнерлер бойынша практикалық біліммен байланыстырады. Басқа теологиялық оқу орындарының түлектері Эркін Веслиан Шіркеуінде қызмет ете алуы мүмкін, бірақ барлық бекітілген діни қызметкерлер кандидаттары отбасыларымен бірге (егер үйленген болса) колледжде бір жылдық тұру бағдарламасын аяқтауы керек. Эркін Веслиан Шіркеуі Тонгадағы мектептердің 30% -ын басқарады. Басқа мектептердегідей, FWCT мектептерінде де әдетте жұма күні сабақтар өткізілмейді, оның орнына сол күнді мектепті тазалауға жұмсайды; Тонгадағы барлық мектеп ғимараттарын оқушылар күтіп ұстайды. Мектеп формасы Шіркеу түстеріне сәйкес келеді: қарапайым көк және ақ.