Кіріспе

АҚШ армиясының генералы Сэмюэл Питер Хайнцельман (30 қыркүйек 1805 – 1 мамыр 1880) – АҚШ армиясының генералы. Ол Семинол соғысында, Америка-Мексика соғысында, Юма соғысында және Кортина төңкерісінде қызмет етті. Азамат соғысы кезінде соғыстың алғашқы айларындағы маңызды тұлғалардың бірі болып, корпустың басшылығына дейін көтерілді. 1942 жылдың 30 қыркүйегінде теңізге сүңгітілген Екінші дүниежүзілік соғыстағы "СС Сэмюэл Хайнцельман" лайнері оның құрметіне аталған.

Ерте өмір және әскери қызмет

Хайнцельман Пенсильвания штатының Манхайм қаласында Питер мен Энн Элизабет Грабб Хайнцельман отбасында дүниеге келген. Оның әкесінің ата-бабалары американдық колонияларға неміс иммигранттары ретінде келген, ал анасының жағынан ағылшын және шотланд тегінен шыққан, олардың алғашқы аталары 17 ғасырдағы отаршылдық дәуірде қоныстанған. 1826 жылы АҚШ Әскери академиясын 41 студенттің арасында 17-ші орынмен бітірді және 1826 жылдың 1 шілдесінде 3-ші АҚШ жаяу әскеріне, кейін 2-ші АҚШ жаяу әскеріне екінші лейтенант болып тағайындалды. Солтүстік шекарадағы Fort Gratiot, Fort Mackinac және Fort Brady бекіністерінде қызмет етті. 1833 жылдың 4 наурызында ол бірінші лейтенант болып жоғарылатылып, Екінші Семинол соғысы кезінде Флоридада квартирмейстерлік қызметін атқарды. 1838 жылдың 7 шілдесінде ол Квартирмейстерлік департаментіне капитан болып тағайындалды және 1842 жылға дейін соғыс аяқталғанға дейін Флоридада 2-ші жаяу әскермен бірге қалды. 1844 жылы Нью-Йорк штатының Албани қаласынан Маргарет Стюартқа үйленді. 1847 жылы Мексика-Америка соғысы кезінде ол Мексикада генерал Винфилд Скотттың армиясына қосылып, бірнеше шайқастарға қатысты, осыған байланысты 1847 жылдың 9 қазанында майор болып тағайындалды. 1848-1849 жылдары ол өзінің полкімен бірге Хорон мүйісін айналып Калифорнияға жетті және бірнеше жыл Калифорния мен Аризона территориясында қызмет етті. 1851 жылдың желтоқсанында майор Хайнцельман Сан-Диегодан Юма экспедициясын басқарып, Юма көтерілісін, Юма соғысы деп аталғанды, басуға кірісті. Оның экспедициясы Юма бекінісін салған және 1852 жылдың қазан айында бейбітшілік орнатылды. Юма үндістеріне қарсы жорыстағы өршілдігі үшін подполковник шеніне ие болды және 1855 жылдың 3 наурызында 1-ші АҚШ жаяу әскерінің майоры болып тағайындалды, ол Техас шекарасында осы бөлімде қызмет етті. 1859 жылы Техастағы Бірінші Кортина соғысы кезінде Хуан Кортинаның күштерін жеңуге үлкен үлес қосты. Хайнцельман Аризонаның оңтүстігіндегі Cerro Colorado, Аризона кен қаласын құрған Sonora Exploring and Mining Company компаниясының алғашқы президенті болды. Бұл қала Американдық Азамат соғысы кезінде мексикалық қарақшылардың кеншілерді қырғыны және жасырылған қазынасы үшін танымал болды.

Азаматтық соғыс

Азамат соғысы басталғанда, 1861 жылы мамыр айында Хайнцельман 17-ші АҚШ жаяу әскерінің полковнигі және еріктілердің бригадир генерал-майорына көтерілді. Ол шілдеде Бірінші Буль-Ран шайқасында дивизияны басқарды және шынтағынан жараланды. Хайнцельман 1861 жылы 12 қарашада Вирджиния штатының Лортон қаласындағы Похик шіркеуіне жасалған шабуылға, тонауға және қиратуға жауапты болған 2-ші Мичиган жаяу әскер полкінің жалпы қолбасшысы болды. Тарихи шіркеу 1769 жылы Джордж Вашингтон, Джордж Мейсон және Джордж Уильям Фэрфакс сияқтылармен салынып, 1812 жылғы соғыстан кейін президент Мартин Ван Бюрен, Джон Куинси Адамс және Фрэнсис Скотт Кей сияқтылармен қайта жаңартылған. Бұл тонаудың салдарынан көптеген құнды және қайта келтірілмейтін артефакттар жоғалды. 1862 жылдың наурызында президент Линкольн Потомак армиясын корпустарға біріктірді, ал Хайнцельман Потомак армиясының III корпусын Қалдықтау жорығында қабылдады. Оның корпусы Йорктаун қоршауында маңызды рөл атқарды, онда Хайнцельман және дивизия командирі Фитц Джон Портер алғашқылардың бірі болып Одақ армиясының аэростат корпусын қолданды. Корпус Уильямсбургтегі шайқастағы қиындықтардың көп бөлігін көтерді және Фэр-Оукс, Оук-Гроув және Глендейлде маңызды шайқастарға қатысты. Оның корпусы уақытша Вирджиния армиясына қосылды және Буль-Ранның екінші шайқасына қатысты. Ол Фэр-Оукс шайқасы үшін тұрақты армиядағы бригадалық генерал-майор, ал Уильямсбург шайқасы үшін еріктілердің генерал-майоры болды. Глендейл шайқасында Хайнцельманның білегіне оқ тиіп, сол қолын бірнеше апта бойы пайдалана алмады. Жеті күндік шайқастан кейін 5 мамырдан бастап еріктілердің генерал-майорына көтерілді. Армиядағы оның танымалдылығы мен сенімі оның бағынышты дивизия командирлері Джозеф Хукер мен Филипп Кернидің агрессивті мінезімен көлеңкеге түсірілді, және ол Пенисула жорығында немесе Екінші Буль-Ран шайқасында ерекше басшылық қабілет немесе тактикалық шеберлік танытпады, бірақ Одақтың Гейнс-Миллден шегінуінен кейін ол Солтүстік Вирджиния армиясына қарсы қарсы шабуыл жасауды ұсынған үш корпус командирінің бірі болды. Екінші Буль-Ран жорығы III корпустың қиын сынағы болды, ол ауыр шығынға ұшырады, оның ішінде бір дивизия командирі қаза тауып, үрейленген күйде шайқас алаңынан шығып кетуге жақын болды. 4 қыркүйекте Хайнцельман тым қарт және жеткіліксіз агрессивті деп танылып, қолбасшылықтан алынған. Ол Вашингтон қорғанысына қайта тағайындалды және 1864 жылдың қаңтарында Солтүстік департаментке ауысқанға дейін сол жерде қызмет етті. Ол осы лауазымда он ай болды, бірақ соғыс аяқталғанға дейін басқа тапсырмалар алмады. Хайнцельманның ерікті комиссиясы 1865 жылдың 24 тамызында аяқталды және ол тұрақты армиядағы полковник шеніне қайта оралды. Ол армиялық тергеу комиссияларында және Техастағы жаңарту жұмыстарының бір бөлігі ретінде қызмет етті. Хайнцельман 1869 жылдың 22 ақпанында армияның міндетті зейнеткерлік жасына жеткеннен кейін зейнеткерлікке шықты. Ол генерал-майор шеніне көтерілді, бұл оған сол шендегі зейнетақы алуға құқық берді. Армиядан кеткеннен кейін ол Нью-Йорк және Вашингтондағы бірнеше компаниялардың директорлар кеңесінде қызмет етті, содан кейін 1874 жылы толыққанды зейнеткерлікке шықты. Ол 1880 жылдың 1 мамырында Вашингтонда 74 жасында қайтыс болды. Ол Нью-Йорк штатының Буффало қаласындағы Forest Lawn зиратында жерленген. Оның дәрігерінің айтуынша, ол он сегіз жыл бұрын Пенисула жорығы кезінде тудырған плевриттен туындаған асқынулар салдарынан қайтыс болған. Оның немересі Стюарт Хайнцельман, Вест-Пойнттің 1899 жылғы түлегі, Бірінші дүниежүзілік соғыста қызмет етіп, генерал-майор шеніне жетті.